Geen koning zonder minnares

Dirk Musschoot

Eleanor Herman is een beetje excentriek. Deze royalty watcher van het verleden beweert een nazaat te zijn van ene Eleanor van Aquitanië en dus een band te hebben met vorstenhuizen in Europa. Als ze ergens verschijnt, doet ze dat bij voorkeur in een historische jurk en met veren op haar hoofd. Om maar te zeggen: haar internationale bestseller Sex with kings die nu in het Nederlands uit is onder de titel Seks met de koning is niet helemaal een historisch werk, maar een boek vol verhalen en zelfs roddels over de koningen en hun maîtresses. Die dames maakten volgens Herman een reverence en doken vervolgens met hun monarch het bed in.

Onthoofd

Waarom al die koningen minnaressen hadden? Benjamin Franklin kon het niet treffender zeggen: ,,Daar waar sprake is van een huwelijk zonder liefde, daar is liefde zonder huwelijk''. Veel huwelijken waren gearrangeerd en dat was vragen om buitenechtelijke affaires. Vaak werden die relaties niet eens geheim gehouden.

Toen de Duitse prins George van Hannover, de latere Engelse koning GeorgeII (1683-1760) een Engelse minnares nam, ene Mrs. Howard, juichte zijn grootmoeder dat toe als een uitstekende manier om zijn kennis van het Engels bij te spijkeren. Naar het schijnt zou George later, toen zijn Engels op peil was, gevonden hebben dat een minnares vooral iets was dat bij zijn status hoorde, veeleer dan dat zij bij hem een tekort aan liefde of seks zou goedmaken. Nog later zou hij zijn bijzit hebben uitgemaakt voor een oud, saai en doof stuk chagrijn. In een huwelijk had zo'n vrouw al lang de benen genomen...

Er zijn bekendere minnaressen dan Mrs. Howard. LodewijkXV (1710-1774), een tijdgenoot van GeorgeII, nam zich Madame de Pompadour. Eigenlijk heette ze Jeanne-Antoinne Poisson, was ze getrouwd en had ze twee kinderen. LodewijkVX, bijgenaamd de teergeliefde, was op zijn beurt getrouwd met Maria Leszczynska. Dat was een gearrangeerd huwelijk en dus had de teergeliefde minnaressen. Toen zijn tweede, Marie-Anne de Mailly-Nessle, in 1745 overleed, stuurde zijn entourage Jeanne-Antoinne Poisson op hem af. De koning regelde haar scheiding, kocht voor haar een huis (Pompadour) en gaf haar de titel 'Markiezin van Pompadour'. Madame de Pompadour was mooi en elegant, intelligent en kunstzinnig. Van haar is de uitspraak, toen haar Lodewijk een keertje een veldslag verloor: ,,Après nous le déluge!'' (Na ons de zondvloed!)

Na haar overlijden in 1764 nam Lodewijk een nieuwe maîtresse, waardoor hij zijn wettige echtgenote (en koningin van Frankrijk) opnieuw veel verdriet deed. Madame du Barry was van eenvoudige komaf. In 1768 overleed de koningin, in 1774 volgde ook Lodewijk. Hij stierf aan -het verbaast u wellicht niet- syfilis. Madame du Barry vluchtte naar Engeland in een poging om haar fortuin in veiligheid te brengen, maar toen ze terugkwam werd ze opgepakt door de republikeinen en ter dood veroordeeld. In 1793 werd ze onthoofd. In haar laatste moment riep ze een intussen klassiek geworden zinnetje naar haar beul: ,,Alstublieft meneer, nog één moment!''

Vrouwenzot Leopold II

Wie hadden nog allemaal een lief? LudwigI van Beieren (1786-1868) bijvoorbeeld. In oktober 1810 trouwde die met Theresia van Saksen-Hildburghausen, een feest dat vandaag in Beieren nog steeds wordt herdacht als het Oktoberfest -jawel, de beroemde bierfeesten. Maar Ludwig kon zich niet houden en begon een relatie met de Ierse Elizabeth Gilbert, in die dagen beter bekend als Lola Montez, een danseres. De pers sprak schandaal over die affaire. Het gevolg was dat de koning in 1848 moest aftreden en Lola het land werd uitgejaagd. Ze trok naar Amerika, waar ze over haar relatie met de Beierse koning een show op poten zette: Lola Montez in Bavaria. Later ging ze nog ,,dansen'' voor de gouddelvers en opende ze een saloon. Ludwig van Beieren vond zelf dat hij dom was geweest...

Aan onze LeopoldII (1835-1909) maakt Eleanor Herman niet veel woorden vuil. Nochtans valt er met de buitenechtelijke affaires van onze bebaarde vorst een heel boek te vullen. Wat zegt u bijvoorbeeld de naam Caroline Delacroix? In 1900 werd de ouder wordende koning meermaals opgemerkt, wandelend met een meisje van zestien aan zijn zijde. Caroline Delacroix, bijgenaamd La poupoule de Popol en volgens sommigen een prostituee, deed alsof ze een zus was van een van Leopolds adjudanten, maar in werkelijkheid was ze zijn minnares. Toen Leopold in 1902 weduwnaar werd, stond niets zijn relatie met het meisje nog in de weg. Hij schonk haar twee kinderen, maar nog kon de koning het lonken niet laten. Toen Caroline hoogzwanger was, plaatste hij een contactadvertentie in de krant Le Soir: ,,Oude, gedistingeerde heer zkt kennismaking mt winkeljuffrouw of arbeidster, 20 tot 22jaar, mooi, zwartharig, dik en gezond''. Leopold schonk Caroline de titel barones de Vaughan en trouwde met haar op zijn sterfbed in 1909. Wie zoekt, die vindt haar graf in de divisie94 op het kerkhof Père Lachaise in Parijs.

Edward and Mrs. Simpson

Een relatie die heel wat stof heeft doen opwaaien is die van de Britse koning EdwardVIII (1894-1972) met de Amerikaanse Wallis Simpson (1896-1986). De heisa had niets te maken met het feit dat Edward een buitenechtelijke affaire had -dat kon ook niet, want hij was niet getrouwd- maar met het feit dat hij wilde trouwen met een Amerikaanse vrouw die al twee keer gescheiden was. De Anglicaanse Kerk, waarvan Edward als koning van Engeland het hoofd was, stond hertrouwen niet toe.

Wallis Simpson kwam in 1927 met haar man, de zakenman Ernest Simpson, in Engeland wonen. Het duurde niet lang of ze werd voorgesteld aan -toen nog- prins Edward, die vrij snel haar minnaar werd. Die vrijage werd door het Britse hof met argusogen gevolgd. Een gescheiden vrouw voor de troonopvolger, dat leek hen geen goeie zaak.

Toen Edward in 1936 koning werd en hij ook nog eens aanstalten maakte om met Wallis Simpson te trouwen, werd hij voor de keuze gesteld: het koningschap of Wallis. Edward zei dat hij geen koning wilde zijn zonder de steun van de vrouw van wie hij hield en deed troonsafstand. Hij trouwde met Wallis en ging met haar tot aan zijn dood in Neuilly bij Parijs wonen. Toen hij in 1972 overleed en in Londen werd begraven, zette Wallis Simpson voor het eerst sinds 1936 weer een voet op Engelse bodem. Over hun leven werd een speelfilm gedraaid: Edward and Mrs. Simpson.

Bedrijvige prins Bernhard

De buitenechtelijke affaires (en de dochters daaruit) van prins Bernhard (1911-2004) zijn klaarblijkelijk ontsnapt aan de aandacht van Eleanor Herman. Dat maken we bij deze goed. In 1937 trouwde deze Duitse prins met de Nederlandse troonopvolgster Juliana (1909-2004). Samen kregen ze vier kinderen, van wie er eentje, Beatrix, nu op de Nederlandse troon zit.

In 1966, Bernard was toen 55, liet hij zich wegens rugklachten in Nice behandelen door een chirug, Jean-Paul Grinda. Daar leerde hij diens dochter Hélène kennen. Ze deed toneelschool, werd fotomodel en perschef van haar broer, de tennisser en Wimbledonwinnaar Jean-Noël Grinda.

Toen Hélène Grinda aan de ziekte van Hodgkin bleek te lijden, haalde Bernhard haar voor een behandeling naar Nederland. Het is in die periode dat hij haar Poupette begon te noemen en ze een verhouding kregen. Hélène Grinda, ze was toen 18, raakte zwanger en beviel in 1967 van een dochter, Alexia. Bernard kocht voor hen een flat in Parijs.

Prins Bernhard nam er in die dagen nóg een relatie bij. Cécile Dreesman (1920-1994) was een vriendin van koningin Juliana, kunstenares en telg van het warenhuisgeslacht Vroom & Dreesman.

In 1969 gingen Hélène Grinda en Bernhard uit elkaar. Hun relatie kwam pas aan het licht in 1976, toen beek dat de prins zich had laten omkopen door vliegtuigbouwer Lockheed. Dat geld had hij nodig om zijn relaties buiten de officiële boekhouding te kunnen houden. Hélène Grinda trouwde twee keer en woont net als haar en Bernhards dochter Alexia in Frankrijk.

Dat is nog niet alles. In een interview dat in december 2004, twee weken na zijn dood verscheen, vertelde prins Bernhard dat hij nóg een dochter had: Alica de Bielefeld, geboren in 1952 uit zijn relatie met de Duitse pilote Alicia Webber. Alicia de Bielefeld is tuinarchitecte, woont in de Verenigde Staten en -niet onbelangrijk- deelde net als haar halfzus Alexia in de erfenis van de prins.



Eleanor Herman, 'Seks met de koning', Manteau, 288blz., 22,50euro