Baby huilt met accent

Tot voor kort dachten specialisten over de hele wereld dat de taal pas invloed heeft op babygebrabbel van zodra ze zo'n twaalf weken oud zijn. Maar onderzoekers van de universiteiten van Würzburg, Leipzig en Parijs zijn nu tot een opvallende conclusie gekomen: zelfs bij baby's van amper twee dagen oud kan je al horen waar ze vandaan komen.

De onderzoekers namen het gehuil op van dertig Franse en dertig Duitse pasgeboren baby's en vergeleken de melodie. En wat bleek? Bij de Franse baby's ging de melodie van het gehuil in stijgende lijn, Duitse baby's gaven de voorkeur aan een dalende melodie. Dat heeft te maken met de klanken van de taal die de ouders spreken.

'Pasgeborenen zijn waarschijnlijk vooral gemotiveerd om het gedrag van hun moeder na te bootsen in de hoop dat zij erdoor wordt aangetrokken', zeggen de onderzoekers. 'Omdat de melodie en de klank het enige aspect van hun moeders taal is die ze kunnen nabootsen, kan dat verklaren waarom we die nabootsende melodie zo vroeg ontdekt hebben.'

De bevindingen van de onderzoeksgroep zijn opvallend, vindt taalkundige Steven Gillis van de Universiteit Antwerpen, die gespecialiseerd is in kindertaalverwerving. 'Eerder is al onderzoek gepleegd naar het gebrabbel van baby's van drie tot zes maanden', zegt Gillis. 'We lieten dat horen aan proefpersonen die op basis daarvan moesten bepalen wat de moedertaal van de baby's was. En daar zijn de mensen niet toe in staat. Totnogtoe dachten we altijd dat de taalspecifieke kenmerken pas in de tweede helft van het eerste levensjaar komen.'

Maar nu blijkt dat het huilen de moedertaal al veel vroeger verraadt. 'Het verwondert mij niet dat ze al op zo'n jonge leeftijd het verschil tussen de talen kennen', zegt Gillis. 'Er is al onderzocht dat pasgeborenen de voorkeur geven aan de stem van hun moeder en dat ze zelfs liever naar een verhaaltje luisteren als dat ook vaak is verteld terwijl ze nog in de baarmoeder zaten. Dat komt door de intonatie en de snelheid waarmee je spreekt.'

'Ouders kunnen ook al heel vroeg het verschil horen tussen de verschillende vormen van huilen: dat klinkt anders als ze honger hebben dan als ze pijn hebben of zich eenzaam voelen. Er zijn tussen het Duits en het Frans natuurlijk grote verschillen, dus is het niet zo verwonderlijk dat ze al vroeg anders klinken.'

En als kleine Duitsertjes anders klinken dan kleine Fransmannetjes, huilen West-Vlaamse baby's dan ook anders dan Limburgse? 'Dat zou me niet verwonderen', zegt Gillis. 'Je ziet al in het eerste levensjaar dat ze bij het brabbelen vooral de klanken gebruiken die frequent in hun eigen dialect voorkomen. Bij huilen is dat dus ook goed mogelijk.'