Een tweebaansweg zonder middenberm. Een rij bomen langs de kant van de weg. Geen vangrails langs een brede gracht. Het zijn maar enkele voorbeelden uit een lange lijst van levensgevaarlijke situaties op plaatsen die Touring als ‘zwarte wegen' heeft geklasseerd. Voor de zesde keer op rij heeft de mobiliteitsorganisatie vierduizend kilometer aan Belgische wegen geëvalueerd door de ernst van de ongevallen op die wegen te koppelen aan de weginrichting.

17 zwarte wegen, 25 rode

‘Ook al maakt de automobilist of motorrijder een fout, ze moeten daarvoor niet de doodstraf krijgen', zegt Danny Smagghe van Touring. ‘Als je vangrails of middenbermen plaatst of als je onoverzichtelijke kruispunten vervangt door ronde punten, worden wegen vergevingsgezinder.'

Op de Belgische risicokaart staan 17 ‘zwarte wegen', waarvan tien in Vlaanderen. Bij het rapport van vorig jaar waren er nog maar twaalf zwarte wegen, het jaar daar nog eens voor nog maar negen. Tegelijk zijn er 25 ‘rode wegen', tegenover 32 op de risicokaart van vorig jaar.

De quotering is het resultaat van een berekening over ongevallencijfers tussen 2007 en 2009. Er gebeurden in die periode op alle zwarte en rode wegen 893 ongevallen met doden of zwaargewonden. In de periode 2006-2008 waren dat er nog maar 519, een stijging met 72 procent.

Er gebeurden bijvoorbeeld 127 frontale botsingen op tweevakswegen zonder middenberm. ‘De snelheid ligt op die wegen hoger dan in de stad, waardoor een middenberm noodzakelijk is', zegt Smagghe. ‘Als je tijdens het rijden gescheiden wordt van de tegenliggers door bijvoorbeeld een haag, maak je bij een stuurfout veel minder kans op rampzalige gevolgen.'

Vangrail redt levens

Voorts waren er op die gevaarlijke wegen 227 zijdelingse botsingen op een kruispunt, wat vermeden had kunnen worden door bijvoorbeeld een rotonde aan te leggen. Maar het grootste deel van de vermijdbare ongevallen gebeurt met automobilisten en motorrijders die van de weg raken. 261 keer waren er in zulke gevallen zwaargewonden of doden, 61 keer kwam iemand tegen een boom terecht, 51 keer tegen een verlichtingspaal. ‘Een vangrail kan levens redden', zegt Smagghe.

Touring pleit met deze gegevens voor zwaardere investeringen in de aanleg van veilige wegen. Smagghe gooit er zelfs wat cijfers tegenaan: ‘Een lichtgewonde in een verkeersongeval kost de maatschappij 16.000 euro, een zwaargewonde 249.000 euro en een dodelijk slachtoffer is een verlies van 1,64 miljoen euro voor de samenleving. En dat los van de emotionele schade, die niet in cijfers uit te drukken valt. Gelukkig hebben we momenteel een goede Vlaamse minister voor Openbare Werken (Hilde Crevits, nvdr.) die begrepen heeft dat die investeringen nodig zijn.'

Veiliger auto's

Zo staan er op verschillende plaatsen al kreukelpalen langs de weg. Als een auto daartegen botst, raakt de paal in plaats van de auto zwaar beschadigd. Op een van de zwarte wegen, de N32 in Brugge, zijn momenteel werken aan de gang die de situatie moeten verbeteren. Maar natuurlijk zijn veilige wegen niet de enige oplossing. ‘Het is ook van belang dat autoproducenten strenge veiligheidsnormen hanteren, ook om voetgangers te beschermen', zegt Smagghe. ‘Ook de oorzaken van ongevallen moeten worden onderzocht.'

Bekijk gedetailleerde informatie over de gevaarlijke wegen in uw streek op www.nieuwsblad.be/zwartewegen