Vlaams minister van Binnenlands Bestuur Geert Bourgeois (N-VA) is voorstander van een niet-verplichte fusie van gemeenten in Vlaanderen, maar die kent nog maar weinig bijval. De Merchtemse burgemeester, Eddie De Block, deed in dat verband enkele opmerkelijke uitspraken in Terzake. ‘Ik ben twaalf jaar burgemeester en merk dat er bij de overheid meer druk wordt gezet om samen te werken’, zei De Block.

Weerstand

‘Ik heb vijf jaar geleden het idee gelanceerd voor een fusie tussen Merchtem en Opwijk’, gaat De Block verder. ‘Tegen dat plan was veel weerstand, maar de mensen beseffen dat we verregaande samenwerkingen, en fusies op lange termijn, niet kunnen blijven uitstellen. Niet elke gemeente kan én een zwembad én een cultuurcentrum én een sportinfrastructuur hebben.’

De Block gelooft dat de gemeenten naar elkaar zullen toegroeien omdat ze noodgedwongen moeten besparen.

‘Er moet meer samenwerking komen. Ook op vlak van aankopen. De tijd dat gemeente A een grotere vrachtwagen kocht om alleen gemeente B te overtroeven, is voorbij. De gemeenten hebben het financieel moeilijker en zullen niet anders kunnen dan samen te werken’, zegt hij.

De Merchtemse burgemeester gelooft dat de samenwerking in verschillende fases zal verlopen. ‘De eerste stap is de interne fusie van gemeente- en OCMW-besturen. Die zal in 2018 een feit zijn. Dan is er een schepen minder en wordt de OCMW-voorzitter automatisch lid van het college’, zegt hij.

‘Ik denk dat de volgende stap een verregaande samenwerking is tussen gemeenten, en tegen 2024 of 2030, een effectieve fusie. De Vlaamse regering heeft de afgelopen jaren voorbereidingen getroffen en ik denk dat deze trend zich zal doorzetten. De geesten moeten alleen wat rijpen’, zegt De Block.

Rampenplannen

De Block is intussen onderhandelingen gestart met zijn collega’s om gemeentediensten te laten samenwerken. ‘In de politiezone Asse, Merchtem, Opwijk en Wemmel (AMOW) wordt nu al gekeken naar samenwerkingsverbanden buiten de politiewerking, zoals een ambtenaar voor de rampenplannen’, zegt hij. ‘We spreken momenteel met acht burgemeesters van de politiezones AMOW, Kapelle-op-den-Bos, Londerzeel, Meise en Grimbergen. De gesprekken resulteren hopelijk snel in samenwerking. Dat kan bijvoorbeeld op vlak van logistiek, maar ook op vlak van personeel of andere zaken. Een fusie van gemeenten op lange termijn kan een van de laatste taken zijn van de provinciebesturen, want die worden toch afgeschaft.’