Fietsparcours in maanlandschap overvallen door horde Belgen

'Dit is de hel, ze verbranden levend'

Pater Damiaan gaf het goede voorbeeld door voet te zetten op het nabijgelegen eiland Molokai. De afgelopen week vlogen tientallen Belgische supporters naar een ander Hawaïaans eiland, The Big Island, om er hun Ironmannen en -vrouwen aan te vuren. Verslag vanuit een bakoven op het slagveld.

'Als u de volgende vier uur naar het toilet moet gaan, doe het nu. Daar staat het hokje.' De reisleider wijst naar een schots en scheef staande cabine naast de bus, maar alleen al bij de aanblik heeft niemand die in de bus zit sanitaire behoeften. Even later verlaten we Queen Ka'ahumanu Highway. Zaterdagochtend, kwart voor negen op een slingerweg richting het dorp Hawi. 'Links ziet u de hoogste berg van het eiland en lavavelden.'

Voormalig Belgisch kampioene veldlopen Anja Smolders is minder geïnteresseerd in toeristische weetjes dan in haar gsm, die hopelijk het bericht bezorgt dat haar man Johan Schoors tijdens zijn Hawaï-debuut daadwerkelijk uit de Stille Zuidzee opgedoken is, na bijna vier kilometer zwemmen. Niet dat er haaien gesignaleerd zijn, maar toch. Smolders begrijpt het niet: ze stond hem op te wachten na het zwemmen maar heeft hem niet zien voorbijfietsen. We zitten in zo'n typisch gele Amerikaanse schoolbus en zijn onderweg naar een plaats op het fietsparcours waar Smolders haar man Johan Schoors en diens goede vriend Tom Leboda aan het werk kan zien.

Een uurtje gezapig rijden door een paradijselijk landschap later zet de Hawaïaanse matrone aan het stuur de schoolbus met airco aan de kant. Er staan wel twintig auto's in de file en er is geen doorkomen aan. Smolders is eindelijk opgelucht. Haar familie heeft op de Ironman-site ontdekt dat Schoors uit het water gekomen is. Als we uit de bus komen, lijkt het alsof we op een andere planeet geland zijn. Lavavelden zo ver je kan kijken, doorsneden door een streep asfalt waarop de hitte zindert zoals in Amerikaans cowboyfilms. Dadelijk duikt John Wayne nog op.

Zweet op het asfalt



Smolders heeft alweer pech. 'Johan moet al voorbijgefietst zijn, misschien zie ik hem als hij terugkeert na het keerpunt.' Af en toe passeert een triatleet, zweetdruppels vallen op het asfalt. De IJzeren Mannen en Vrouwen zijn al meer dan drie uur onderweg, en hebben nog minstens zes uur voor de boeg. Af en toe gaat een duim of hand omhoog uit dankbaarheid voor een aanmoediging maar de meesten kijken strak voor zich uit: ze lijken onder hypnose. 'Great job!' Ze fietsen rechts, links rijden auto's: we zijn in de VS.

Op de smalle middenstrook is José Hubert (56) op post om zoon Pierre aan te moedigen, Julie (26) schreeuwde een poos geleden haar vriend Jean-François Thomas, de jongste Belg aan de start met zijn 24, vooruit. 'Ik ben hier voor het eerst en het bevalt enorm. Ik roep me schor, klap in de handen en zwaai met de Belgische vlag', zegt Julie. Hubert: 'Het ene moment waan je je hier op de maan, het andere in het regenwoud.'

Woestijnvis ziet alles

Terwijl enkele agenten met veel poeha het verkeer regelen ('I am a police officer, you have to listen to me'), duikt een cameraploeg van Woestijnvis op voor een programma over Marieke Vervoort (28). Ze filmen de moeder en vader van het meisje, dat verlamd is tot aan het borstbeen en aan een zeldzame ziekte lijdt. Borden met de wat raadselachtige zin 'Vandaag is rood Marieke' en 'Easypitters groeten Wielemie' wachten tot Vervoort voorbijkomt op haar wheeler, een ligfiets waarvan ze de ketting doet lopen door met haar handen een aandrijfsysteem te besturen. 'Ze heeft afgelopen nacht niet goed geslapen', zegt haar moeder. 'Onvoorstelbaar dat het onze dochter is die hier als eerste vrouw ooit kan aankomen bij de verlamde atleten,' zegt vader Jos. Het ouderpaar is onder de indruk van de dag die de mooiste uit het leven van Marieke kan worden. Enige intimiteit daarbij is zoek, want de Woestijnvissers filmen gretig.

Aan de overkant staat een man op slippers en bloemetjesbermuda in zijn element te wezen. Gerrit Schellens, toptriatleet maar wegens op een auto geknald geen deelnemer maar helper, is aan het werk voor Marino Vanhoenacker. 'Raar, niet te kunnen meedoen. Ik probeer dan maar veel tijden door te geven.' Schellens schat de weersomstandigheden als zeer zwaar in. 'Kijk eens naar de lucht: geen wolkje. En veel wind is er toch ook niet. Het lopen wordt straks een serieuze hel: ze verbranden levend.'

Mooie mannen en vrouwen

De achttienjarige Gilles Cottyn geniet. De student aan de topsportschool triatlon heeft zijn vader Wim, een recreant, al gezien. Op een rietje matje gezeten en met zijn gebruikelijke cool houdt hij het op 'Mijn pa zag er wel goed uit.' De vrouw van een andere recreant, Freddy Cassiers, vraagt uitdrukkelijk te vermelden 'dat we hier graag zijn. 't Is hier goed weer, er is ambiance en je ziet de hele tijd mooie mannen en vrouwen voorbijkomen.' Instemmend geknik bij de drie tienerdochters. 'Daar is de blinde man!' klinkt het opeens. Op een tandem, waarin hij natuurlijk achteraan zit bij zijn begeleider, komt een 64-jarige blinde Amerikaan voorbijgefietst. Druppelsgewijs passeren er gehandicapten in een wheeler, en niemand die meer applaus krijgt dan zij. 'Daar is ze!' roept vader Vervoort. 'Nee, het is ze niet!' Maar het is ze wel. Om acht voor elf fietst Marieke Vervoort voorbij in een regelmatige pedaalslag, met een brede glimlach om de lippen. Ze is dan 3 uur 54 minuten onderweg en lijkt op weg om de tijdslimiet na het fietsen (10 uur 30 minuten) te omzeilen.

'Ik vind het vooral belangrijk dat ze lachte, maar ik ben haar wel vergeten te fotograferen', zegt haar pa. Iemand roept luidkeels 'Het is de dag van de Belgen,' waarop het gezelschap, aangevuld met supporters van de 55-jarige debutant Jo Roobrouck, een dansje inzet. Woestijnvis vraagt om de spontane actie nog eens over te doen. Het enige fakemoment van de dag.

Sterke verhalen

Om twaalf uur rijdt de bus terug. Anja Smolders twijfelt: zal ze haar man Johan opwachten om hem voor het eerst te zien, of terugkeren? 'Ik zal hem tijdens het lopen wel zien.' De bus rijdt voorzichtig op het fietsparcours richting Kona, we halen fietsers in. Eerst Rutger Beke, dan de verbazende sterke Bert Jammaer en Luc Van Lierde. Als laatste, en dus beste Belg: Marino Vanhoenacker. Bink maakt zijn belofte waar, Beke niet. De supporters hebben geen klagen want hun mannen komen allemaal netjes aan: Cottyn in 9u53, Schoors in 9u56, zijn vriend Leboda in 10u34, Julies vriend Thomas in 10u57, Hubert in 10u48 en Cassiers in 10u52. Roobrouck mag als 55-jarige meer dan trots zijn op zijn 11u09. Een nieuwe generatie Ironmen is geboren, een nieuwe portie sterke verhalen die op menige winteravond de harten zal verwarmen.

Een stevige domper op de feestvreugde valt Marieke Vervoort te beurt: ze haalt de tijdslimiet niet in het fietsen en moet de wedstrijd staken.

En toch maakt ook zij nu deel uit van de mythe van de Ironman: wie je ook bent, wat je ook meegemaakt hebt in je leven, met harde training en een onverzettelijke wil schuilt een IJzeren Vrouw of Man in je.