Op stiltestage in Kroatië

Print

Wentel je halverwege de stiltereis een dagje in de drukte van Dubrovnik. Foto: Sarah Vankersschaever

Stilte is een eiland. Šipan, bijvoorbeeld, een eiland voor de Kroatische kust met welgeteld vierhonderd inwoners en een wereldrecordaantal olijfbomen. De rust slaat er als een boemerang in je gezicht. Vijf tips om builen te voorkomen.

In L'art de se taire, een boek uit 1771 van de Franse priester Abbé Dinouart, schrijft de auteur dat stilte een taal op zich is. En dat we slechts mogen spreken indien dat wat we te vertellen hebben meer waard is dan de stilte die we ermee verbreken. Laten we zeggen dat 'smans boodschap het jaar 2012 niet gehaald heeft. Het getoeter en getetter is overal en als we stilte willen, moeten we die bewust opzoeken. Eenmaal gevonden, klinkt ze oorverdovend.
De afkickverschijnselen van een lawaai-junkie die zichzelf vol nobele vakantiebedoelingen op een stilte-eiland dropt, zijn dan ook niet min: insomnia, waangeluiden en een hardnekkige 'ben ik er nog?'-hoest. Een handleiding voor de moderne stiltezoeker dringt zich op.


1. Adrenalinefactor 4
Stilte is een fysieke plek, dus kies je plek goed. Šipan, een eiland van negen kilometer lang en 2,5 kilometer breed, vlak voor de Kroatische kust, is de ideale bestemming voor idyllische doeleinden. Inwoners: vierhonderd. Eigenaardigheden: het wereldrecord olijfbomen. Internet: als je geduld hebt. Adrenalinefactor: tussen twee en vier op een schaal van tien.
Kortweg: het eiland is de uitgelezen plek om te vertragen. De tempowisseling begint al met de boot die je ernaartoe brengt. In het ruim van het kleine schip vind je tussen de locals slechts een paar sandalen met witte sokken en een reisgids. Een verdwaalde Kroatiër op het voordek vertelt ons dat Šipan zowat dertig kerken telt. Dat is een kerk per tiental inwoners en ze vormen zowat de fysieke markeringen van de stilte.


2. Vergeet, kijk en luister
'Iedereen die op het eiland komt, vindt liefde.' Dat en de mededeling dat auto's en huizen nooit op slot gaan omdat er toch nooit ingebroken wordt, verklaart het Assepoestergehalte van Šipan. De weinige kinderen die er rondlopen, zie je elke dag in zwembroek: geen uren achter de computer, maar dagen in zee.

En daarom is het goed om de laptop dicht te klappen, de gsm uit te schakelen en de laatste tien jaar van je leven te vergeten. Om beter te kunnen kijken en vervolgens met de ogen dicht en de voeten in het water beter te kunnen luisteren. En je dan af te vragen wanneer het voor het laatst nog eens zo stil was. Waarschijnlijk tien jaar geleden. (Als alles goed gaat, krijgt de lawaai-junkie ongeveer op dit moment zijn eerste aha-erlebnis: 'Aha, misschien is er wel te veel lawaai thuis.' Goed zo. Een teken dat er hoop is op herstel.)

Het enige wat de overpeinzingen op Šipan nu nog kan verpesten, is de liefde. Idyllische eilanden trekken helaas ook tortelduiven aan, die vervolgens een huwelijksfeest onder het slaapkamerraam organiseren met knuffelrock tot vier uur 's nachts. Zelfs op een stilte-eiland zijn oordoppen soms nodig. Maar hé, rust is ook een kwestie van aanvaarding en verdraagzaamheid, toch?


3. The full monty
Zoek je stilte, ga dan all the way. Zo wil de mythe dat op het eiland Lopud, op een kwartier varen van Šipan, een prachtig strand ligt dat enkel te bereiken is door een halfuur in de zengende hitte te wandelen. Lees: een verlaten plek, want geen toeristische hond die het in z'n hoofd haalt om zoiets te doen. En inderdaad, er is geen kat. Al zal de hellingsgraad van het strand er vast iets mee te maken hebben, net als de puntige rotsen en de explosie aan pikzwarte zee-egels in het water.

Ziedaar dus de keerzijde van de rust, ofte: het Expeditie Robinson-moment van de stiltezoeker. Want daar zit je dan met je idiote plan om het een dag zonder medemens te stellen. Niemand om het water uit te testen –en we weten allemaal: niets zo griezelig als in zee dobberen zonder de garantie dat alles wat zich onder je bevindt mensvriendelijk is. Niemand om je gerust te stellen of pakweg uit het water te vissen als het fout gaat. Toch een lichtpunt: een mens wordt er in elk geval stil van, zo ongemakkelijk in z'n eentje. En wat mis je de mens op den duur.

4. Weet wat je (niet) mist
Leve het shockeffect. Plan daarom halverwege je stiltevakantie een daguitstap naar een stad. De kuststad Dubrovnik is precies wat een mens op retraite niet nodig heeft: uit zowat alle steegjes en deurgaten stromen mensen, de honden leven er op ijshoorntjes van jankende kinderen en de restaurants serveren aan het helse tempo van vijftig driegangenmenu's per uur. Om het plaatje compleet te maken: het oude stadsgedeelte van Dubrovnik kan slechts achtduizend mensen aan, maar in de zomer lopen er dertigduizend over de kasseien. Van zo veel volk op een kluitje gaat zelfs een stad zweten. En jij erbij.

Toch zijn er handige trucjes om ook hier een dag te overleven. De stadsgids noemt er enkele: drink je koffie niet op de drukke terrassen maar in de kleine steegjes. De 42 kerken in het historische deel van Dubrovnik zijn gratis toegankelijk: ga er af en toe binnen en kom er in het donker op adem. En wil je stilte, dan moet je trappen doen: hoe hoger in de stad, hoe minder volk. Want het is daar dat de echte inwoners leven.

5. Doe de test
Op Šipan zijn er genoeg activiteiten om de rust draaglijk te houden: massage, yoga, fietsen, eten, zwemmen, noem maar op. Voldoende afleiding om stilte niet te laten rijmen met verveling.
De ultieme test van de stiltereis komt op het eind, wanneer je voor de terugreis opnieuw de boot naar het vasteland moet nemen. Er zijn namelijk twee opties: de fast line en de slow boat. Gek genoeg is de trage boot een stuk duurder dan de snelle. Niet toevallig dus dat de aanwezige toeristen voor de eerste boot kiezen en de eilandbewoners voor de tweede.
De kaartjesverkoper smeert ons uit gewoonte een ticket aan voor de fast line, ontdekken we een minuut voor het vertrek, ook al hebben we met handen en voeten uitgelegd dat het 'sloooo o o o ow' mag.

Het kaartje omruilen mag dan al knorrend gebeuren, het loont. Er is de meerwaarde van de traagheid, van het lege voorsteven en de gelaten rust die ruimte laat voor de vraag hoe die stilte nu precies smaakt na een kleine week op Šipan. Het is zoete stilte. Een beetje zoals warm brood met confituur bij het ontbijt. En de wetenschap: stilte is geen kwestie van kunnen, maar van heel hard willen.

Praktisch


Meer informatie over deze reis en het hotel: www.caractere.be
Algemene info over Kroatië: www.kroatie-toerisme.be
* De Standaard en Het Nieuwsblad doen aan onafhankelijke reisjournalistiek. Deze reis werd ons aangeboden, maar zonder afspraken over of beïnvloeding van de uiteindelijke waardering ervan.
 

Niet te missen