't Zwin afgesloten met zanddam om mogelijke milieuramp te voorkomen

Zeebrugge - De zanddam die natuurgebied 't Zwin moet beschermen voor olievervuiling is af. Dat bevestigt provinciegouverneur Carl Decaluwé. Er bestaat gevaar dat er nog olie zal ontsnappen uit het gezonken vrachtschip Flinterstar, dat in aanvaring is gekomen met een gastanker.

 

Voor de kust van Zeebrugge is dinsdagochtend een gastanker in aanvaring gekomen met een Nederlands vrachtschip, waarna het vrachtschip begon te zinken. Er zaten twaalf bemanningsleden op dat schip. Dankzij een grootschalige reddingsactie konden die allemaal worden gered.

Het opbouwen van de zanddam is een preventieve maatregel, maar de kustdiensten nemen liever geen risico omdat de kans bestaat dat er nog olie lekt uit de Flinterstar. Bovendien zou de windrichting kunnen veranderen waardoor 't Zwin in de vuurlinie komt te liggen. 'De kosten van de werkzaamheden wegen niet op tegen een mogelijke milieuramp in het natuurgebied', aldus Decaluwé. 'We hebben drie scenario's opgemaakt, en dit is een worstcasescenario, waar we willen op voorbereid zijn.'

Meer olie

Ondertussen raakte ook bekend dat er meer olie aan boord was, en nog is, dan aanvankelijk gedacht. Het gaat om 125 ton dieselolie en 427 ton zware olie. Daarvan zou 270 ton nog intact zijn. Door het laagtij is het lek gestopt, maar het opkomende hoogtij kan daar verandering in brengen. Bovendien bestaat de kans dat het schip nog kapseist. 'Er wordt gewerkt aan de stabilisatie, maar als het kapseist, zitten we met een probleem', zegt de gouverneur. Duikers gaan na hoe het schip kan worden gestabiliseerd.

Rond de Flinterstar is wel al een dam opgetrokken, maar een deel van de olie zou onder de dam vloeien. Ter preventie wordt dus een zanddam opgetrokken van zodra het hoogtij voorbij is. Dat is om 22 uur. De werken zouden zowel aan Belgische als aan Nederlandse kant twaalf uur duren. Woensdag om 10 uur zou de dam klaar zijn, ruim op tijd voor de olie eventueel aan land kan komen.

Oorzaak nog onbekend

Decaluwé wist ook nog te melden dat een luik is losgekomen van het schip. 'Ik heb twee schepen opgevorderd om dat luik te onderscheppen, en om eventueel extra stukken te gaan halen, want ook die drijvende luiken zorgen voor gevaar.'

De andere twee vlekken zullen normaal niet meer voor problemen zorgen aan de Vlaamse kust. De vlekken bevinden zich aan het windmolenpark C-power, op ruim 20 kilometer van de kust. 'Die zijn afgedamd, en inmiddels wordt er al olie opgezogen', besluit Decaluwé.

Over de oorzaak en de berging kan nog niets worden gezegd. Er is inmiddels een onderzoekscel opgericht en de onderzoeker sprak al met getuigen, en ging zelfs aan boord van de gastanker die ook betrokken was bij de aanvaring. Voor de bergingsplannen is het nog wachten op het verslag van de duikers.

Schip gezonken

De twee schepen kwamen rond kwart na vier met elkaar in aanvaring in zee op zo'n 8 kilometer van de haven van Zeebrugge en ongeveer 10 kilometer van Blankenberge. De gastanker, het gaat om de Al-Oraiq die vaart onder de vlag van de Marshalleilanden, is daarbij licht beschadigd geraakt. Het 315 meter lange schip van 120.000 ton kon intussen tot in Zeebrugge worden gebracht. 

Het andere schip, de Flinterstar, raakte wel zwaarder beschadigd en begon te zinken. Het Nederlandse cargoship van 130 meter en 9.000 ton had koers gezet naar het Spaanse Bilbao. Aan boord van het schip zitten kraanonderdelen (140 ton) en staal en ijzer (3.000 ton). 

- LEES MEER: Hoe komt het dat twee grote schepen 'zomaar' botsen? - 

Bemanningsleden uit zee gered

Sommige bemanningsleden van de Flinterstar kwamen in het water terecht. Omdat er veel andere schepen in de buurt waren, konden die bemanningsleden echter allemaal snel gered worden. Bij de reddingsactie waren ook drie Nederlandse reddingsboten betrokken, afkomstig uit Westkapelle, Breskens en Cadzand. Rond 7 uur werd de reddingsoperatie beëindigd, aldus de Nederlandse Kustwacht. 

'Dit is opnieuw een sterke prestatie van onze kustreddingsdiensten. Alle opvarenden zijn uit het water gehaald en overgebracht naar de haven van Zeebrugge', zegt West-Vlaams gouverneur Carl Decaluwé.

Kapitein naar ziekenhuis

Twee mensen moesten naar het ziekenhuis worden gebracht, waaronder de kapitein van het schip Flinterstar. Hij had onderkoelingsverschijnselen. 

Daarnaast liep ook nog een matroos van Filipijnse afkomst lichte verwondingen op.

Olie

Het vrachtschip lekt wel olie. De Flinterstar had 73 ton 'heavy fuel' en 125 ton dieselolie aan boord. Het lek zorgt voor 2 olievlekken. Een ervan is 3 kilometer lang, het ander eis 1 kilometer lang. De olievlekken drijven op 4,6 en 6 mijl van de Belgische kust. 

De vlekken verspreiden zich op de Noordzee in de richting van Nederland en de windmolenparken aan de kust. Met de huidige weersomstandigheden zou de olie tegen 20 uur ongeveer de Nederlandse wateren bereiken. Daar wordt alles in gereedheid gebracht om de olie te bestrijden.

Een vliegtuig dat boven de kust vliegt, houdt het oliespoor in het oog en probeert de situatie verder in kaart te brengen. De veiligheidsregio verwacht niet dat de olie op korte termijn op de stranden en langs de kust terecht zal komen. De Belgische kustgemeenten hebben intussen wel bootjes uitgestuurd om na te gaan of er voor de kust oliesporen zijn.

De civiele bescherming van Jabbeke heeft intussen voorbereidingen getroffen om de olievlek op te ruimen. 'We houden ons klaar met al ons materiaal. We beschikken over speciale oliedammen om de smurrie in op te vangen. Daarna kunnen we de olie van het wateroppervlak halen en opzuigen', zo zei bevelhebber van de civiele bescherming Johan Boydens aan persagentschap Belga. 

Vogelbescherming

Ook het vogelopvangcentrum van Oostende staat klaar om in te grijpen indien nodig. 

Volgens Vogelbescherming Vlaanderen vormen de olievlekken wel mogelijk een gevaar voor trekvogels. Die gebruiken de kust dezer dagen als gidslijn om naar meer zuidelijk gelegen gebieden te trekken. Vogelbescherming Vlaanderen roept iedereen aan de kust op om waakzaam te zijn en het VOC van Oostende of de kustgemeente te contacteren als er olieslachtoffers zouden worden gesignaleerd. Wie vogels aantreft, moet honden zeker aan de leiband houden.

Nog niet volledig gezonken

De Flinterstar is niet volledig gezonken. Het schip ligt nu stabiel op een zandbank. 'Met water tot aan het dek', aldus Bart Otto, directievoorzitter van rederij Flinter. 

Intussen wordt er met behulp van duikers een eerste inspectie uitgevoerd naar de staat va nde Flinterstar. Aan de hand van dat onderzoek wordt in samenspraak met de verzekeraars besproken op welke wijze het Nederlandse schip het best kan worden geborgen.

Volgens Otto zit er een gat in het achtersteven. Door dat gat stroomt ook in kleine hoeveelheden olie de Noordzee is. 

'De vraag is of het schip total loss is of nog kan worden gerepareerd', aldus Otto. Door de ligging van het schip op een zandbank nabij een drukke vaarroute richting de Westerschelde, kan de Flinterstar daar niet lang blijven liggen.

Over de schuldvraag wil Otto zich niet uitlaten. Op animatiefilmpjes, onder meer verspreid via reddingsbrigade KNRM aan de hand van de vaarbewegingen, lijkt het alsof de Flinterstar van stuurboord komt en op de vaarroute dus voorrang had.
'Laten we het erop houden dat we vandaag erg veel geluk hebben gehad. De tanker was immers driemaal zo groot als de Flinterstar', aldus de directievoorzitter.

Op MarineTraffic is te zien waar de Flinterstar (groene omkaderde stip) zijn positie nog heeft doorgegeven. De rode stip is de Al-Oraiq. 

Onderzoek naar oorzaak

Staatssecretaris voor de Noordzee Bart Tommelein (Open VLD) heeft deze ochtend op een persconferentie bekendgemaakt dat er ondertussen al een onderzoek gestart is.Tommelein tekende een ministrieel akkoord. 'Dat is een signaal dat we dit ernstig nemen en onmiddellijk beginnen met het onderzoek', zegt woordvoerster Margot Neyskens. 'Het is een diepgaand onderzoek naar wat er nu precies is misgegaan. De resultaten moet u niet binnen enkele uren verwachten. Dat kan een tijdje duren.' 

Corrigeer

IN HET NIEUWS

POPULAIRE VIDEO'S

Het beste van Enkel voor abonnees