Zo verlopen de Amerikaanse verkiezingen

Zo verlopen de Amerikaanse verkiezingen

Foto: shutterstock

Zeg nooit nooit. Als we één ding geleerd hebben na de Brexit, is het dat wel. Volgens de meest recente peilingen ziet het ernaar uit dat de Democratische Hillary Clinton de volgende president van de Verenigde Staten zal worden, maar wie weet... Misschien verrast de Republikein Donald Trump wel. Wie wordt het, hoe zit het precies in elkaar en wanneer weten we het verdict? Hieronder een overzicht van de Amerikaanse verkiezingen, minuut per minuut.

VOLG DE AMERIKAANSE VERKIEZINGEN HIER LIVE.

Waar te volgen?

Uiteraard kan u alles over de Amerikaanse verkiezingen van start tot finishlive volgen op Nieuwsblad.be. Ook bij VTM en VRT blijven ze wakker en brengen ze dinsdagavond en -nacht live verslag uit. Dat ook zowat elke Amerikaanse zender er aandacht aan besteedt, spreekt voor zich.

Wanneer begint het?

Om 6 uur plaatselijke tijd (12 uur Belgische tijd) gingen de stemlokalen open in de staten Connecticut, Indiana, Kentucky, Maine, New Hampshire, New Jersey, New York, en Virginia. In Vermont konden mensen al om 5 uur gaan stemmen. North Carolina, Ohio en West Virginia volden om half zeven. Later gaan ook elders de deuren van de kieslokalen open.

Traditiegetrouw mochten de inwoners van drie kleine gemeenschappen - Dixville Notch, Millsfield en Hart’s Location - om middernacht als eersten hun stem uitbrengen op verkiezingsdag. De resultaten vindt u hier.

Wanneer weten we het?

Hieronder volgt een overzicht van wanneer er (al dan niet volledige) uitslagen te verwachten zijn in welke staten: (tussen haakjes: het aantal kiesmannen van de staat)

  • Vanaf middernacht: Indiana (11), Kentucky (8) en South Carolina (9).
  • Vanaf 1 uur: Georgia (16), Virginia (13), Vermont (3) en Florida (29). Hier kunnen de eerste verrassingen vallen indien Donald Trump het normaal Republikeinse bolwerk Georgia zou verliezen en Hillary Clinton Virginia zou ontsnappen, een staat waarin de Democraat Barack Obama vier jaar geleden won.
  • Vanaf 1.30 uur: North Carolina (15), Ohio (18), West-Virginia (5), Connecticut (7), Delaware (3), Washington D.C. (3), Maine (4) en Maryland (10).
  • Vanaf 2 uur: Massachussets (11), New Hampshire (4), Pennsylvania (20), Michigan (16), Texas (38), New Jersey (14), Rhode Island (4), Tennessee (11), Alabama (9), Illinois (20), Kansas (6), Mississippi (6), Missouri (10), Oklahoma (7) en South Dakota (3).
  • Vanaf 2.30 uur: Arkansas (6).
  • Vanaf 3 uur: New York (29), Wisconsin (10), Louisiana (8), Minnesota (10), Nebraska (5), New Mexico (5), Wyoming (3), Arizona (11) en Colorado (9).
  • Vanaf 4 uur: North Dakota (3), Idaho (4), Montana (3), Oregon (7), Utah (6), Iowa (6) en Nevada (6).
  • Tegen 5.15 uur, het moment waarbij drie grote Amerikaanse netwerken in 2012 Barack Obama tot winnaar uitriepen: Californië (55), Washington (12), Hawaï (4).
  • Vanaf 6 uur: Alaska (3).

Om 5 uur Belgische tijd kan er voor het eerst een president worden 'uitgeroepen' door de Amerikaanse media.

LEES OOK. Waarom de Amerikaanse presidentsverkiezingen van vandaag historisch zijn

Welke staten doen er echt toe?

Californië is Democratisch, Texas is Republikeins, zo is het al decennia, ook in vele andere staten van de VS. De kandidaten voor het presidentschap moeten zich in principe maar op enkele staten concentreren. De zogenoemde ‘swing states’: Florida, Pennsylvania, North Carolina, Colorado en New Hampshire. Al zijn ‘aardverschuivingen’ ook elders niet uit te sluiten natuurlijk.

Zo verlopen de Amerikaanse verkiezingen
Foto: REUTERS

Florida: Volgens het door Realclearpolitics.com becijferde gemiddelde van de peilingen komt Clinton aan 47,4 procent en Trump aan 46,2 procent. Donald Trump concentreerde zich sterk op de Sunshine State want de talrijke kiesmannen komen hem zeer van pas. De staat heeft een hoog aantal latino’s, bij wie hij extreem ongeliefd is na zijn pleidooi voor de bouw van een muur tegen Mexicaanse inwijkelingen. Anderzijds leven er in Florida eerder conservatieve Hispanics, van wie velen oorspronkelijk uit Cuba komen en hem meer haalbaar lijken te zijn.

Pennsylvania: Gemiddeld in de peilingen komt Clinton aan 46,3 en Trump aan 43,6 procent. De staat geldt als een klassieke ‘swing state’, maar speelt echter zelden een beslissende rol. Maar dit jaar ligt dat anders. Vele peilers zeggen dat wie deze staat wint, de hele slag wint. De industrieel wegkwijnende noordoostelijke staat lijdt onder het wegvallen van duizenden arbeidsplaatsen en een slecht economisch klimaat.

North Carolina: In de peilingen behaalt Clinton gemiddeld 45,8 en Trump 47,3 procent. In de staat moet blijken welke strategie het meeste vruchten afwerpt. Zonder North Carolina maakt Trump nauwelijks kans. De in de staat levende bevolkingsgroepen lijken immers op die van andere staten. Verliest de Republikein hier, dat zal dan redelijk zeker ook zo zijn in andere staten met een gelijkaardige demografie.

Zo verlopen de Amerikaanse verkiezingen
Foto: Photo News

Colorado: Gemiddeld leidt Clinton de peilingen met 43,3 procent tegen 40,4 procent voor Trump 40,4. Rondom de hoofdstad Denver heeft de staat de voorbije jaren een kleine ‘boom’ gekend. Vele goed opgeleide en jonge mensen zijn erheen getrokken, waardoor de vroegere First Lady hier meer hoop kan putten dan vroeger.

New Hampshire: In de peilingen doet Clinton met 41,8 procent gemiddeld onder voor de 43,4 procent voor Trump. De noordoostelijke staat is traditioneel Democratisch. Lange tijd zag het ernaar uit dat de vroegere minister van Buitenlandse Zaken hier zou zegevieren. Maar de race is zo nipt geworden dat Barack Obama hier maandagavond is neergestreken om kiezers naar Clinton toe te trekken. In de staat wonen vele blanke kiezers zonder een hogere opleiding, de sterkste aanhangers van de vastgoedmagnaat.

Voorts kan de balans ook overhellen in het historisch Democratische Ohio en het traditioneel Republikeinse South Carolina. De aan Mexico grenzende conservatieve staten Arizona en Texas kunnen mogelijk toch Democratische wingewesten worden. Trump van zijn kant kan zich mogelijk meester maken van de Democratische bolwerken Colorado, Michigan en Wisconsin.

LEES OOK. Wat zeggen de bookmakers? Trump of Clinton?

Wat is het verschil tussen stemmen en kiesmannen?

De race naar het Witte Huis is een ingewikkelde strijd: het is niet de kandidaat die het meeste stemmen haalt die president wordt, maar wel diegene die het meeste kiesmannen voor zich wint. Een presidentskandidaat die in een staat wint, rijft meteen alle kiesmannen van die staat binnen, zelfs al is het verschil in stemmen miniem. Slechts in de staten Maine en Nebraska geldt het principe van ‘the winner takes it all’ niet.

Binnen het kiescollege zijn er 538 stemmen. Een kandidaat moet 270 kiesmannen halen om tot president te worden uitgeroepen. De bevolkingsrijkste staten leveren het meeste aantal kiesmannen.

Zo verlopen de Amerikaanse verkiezingen
Links: Hillary Clinton en haar running mate Tim Kaine. Rechts: Donald Trump en zijn running mate Mike Pence. Foto: epa

Met hun stem bepalen de Amerikanen de samenstelling van het Electoral College. De kiesmannen staan op lijsten die de partijen hadden samengesteld op de federale partijconventies. Zij beloven de officiële kandidaat van hun partij te steunen hoewel dat grondwettelijk niet is vereist.

Is er geen absolute meerderheid in het Electoral College, dan komt de beslissing toe aan het Huis van Afgevaardigden dat uit de drie kandidaten met de meeste kiesmannen achter zich de president kiest.

De slag om de stemmen in het Electoral College is ook de reden van de zware betwisting rond de uitslag in de staat Florida in 2000. Pas na een uitputtende juridische slag rondom de geldigheid van stembiljetten werd de Republikein George Bush uitgeroepen tot winnaar in de zuidoostelijke ‘Sunshine State’. Hoewel de toenmalige Democratische vicepresident Al Gore landelijk gezien 540.000 stemmen meer had dan Bush, werd die laatste president omdat hij dankzij de kiesmannen van Florida de meerderheid had behaald.

Zo verlopen de Amerikaanse verkiezingen
De verdeling van kiesmannen per staat. Foto: *

LEES OOK. Deze schandaaltjes en incidenten overschaduwden de laatste rechte lijn

Waar gaat de winnaar vieren?

Als Hillary Clinton verkozen wordt tot president, zal ze haar overwinningsspeech en bijbehorend feestje geven in het Jacob K. Javits Convention Center, een volledig uit glas opgetrokken gebouw in New York. Ook Trump kiest voor ‘The Big Apple’: als hij wint, zal hij dat vieren in de ballroom van het New York Hilton Midtown, niet ver van zijn Trump Tower.

Nog in New York: als Trump wint, zal het Empire State Building rood kleuren. Als Clinton wint, blauw.

Zo verlopen de Amerikaanse verkiezingen
Foto: AFP

Wat als Trump nederlaag niet erkent?

De Republikeinse presidentskandidaat Donald Trump heeft herhaaldelijk gezegd dat de stembusgang geritseld is en heeft geweigerd te zeggen of hij een eventuele nederlaag al of niet zou aanvaarden. De vraag blijft dus: wat er zou gebeuren indien hij zou verliezen?

Antwoord: niets. Zo kreeg het NBC News van deskundigen te horen. Grondwettelijk en wettelijk is er geen enkele vereiste dat een verliezende kandidaat zijn of haar nederlaag publiek toegeeft. Indien hij of zij dat niet doet, zal dit zeker ongewoon zijn en waarschijnlijk controversieel. Maar het heeft generlei impact op het formele resultaat.

LEES OOK. Amerika-kenner: “Ik zou Trump zeker nog niet afschrijven”

Corrigeer

IN HET NIEUWS

POPULAIRE VIDEO'S