Lage-emissiezone in Antwerpen lijkt een maat voor niets want luchtvervuiling neemt toe

Lage-emissiezone in Antwerpen lijkt een maat voor niets want luchtvervuiling neemt toe

Foto: BELGA

Brussel / Antwerpen -

In de eerste zes maanden van 2017 waren er in Antwerpen meer dagen dat de toegelaten norm voor fijn stof werd overschreden in vergelijking met vorig jaar. Opmerkelijk, want Antwerpen heeft sinds februari een lage-emissiezone (LEZ) die net moet zorgen voor een betere luchtkwaliteit. Dat schrijft Gazet van Antwerpen vrijdag. Vlaams minister van Leefmilieu Joke Schauvliege (CD&V) reageert voorzichtig in de krant.

De vaststelling komt uit een antwoord van Schauvliege op een vraag van Vlaams parlementslid Willem-Frederik Schiltz (Open Vld). Uit de resultaten van de meetpunten van de Vlaamse Milieumaatschappij binnen de LEZ blijkt dat er in de eerste helft van dit jaar meer overschrijdingen waren van het daggemiddelde voor fijn stof. Dat houdt in dat er meer dan 50 microgram per kubieke meter fijn stof is gemeten.

Lage-emissiezone in Antwerpen lijkt een maat voor niets want luchtvervuiling neemt toe
Foto: Kris Hossey

Schauvliege reageert voorzichtig. “Om een wetenschappelijk onderbouwde uitspraak te doen over het effect van de LEZ op de concentraties gemeten in de omgevingslucht, is het nog te vroeg”, aldus de minister aan de krant. “Om bijvoorbeeld de effecten van de meteorologische invloed uit te sluiten, moeten we over een langere tijdreeks beschikken. Een onderbouwde uitspraak op basis van gemeten concentraties is daarom pas mogelijk op middellange termijn, drie tot vijf jaar.”

Volgens Schauvliege moet ook rekening worden gehouden met het anticiperend gedrag van de inwoners, aangezien de LEZ al twee jaar eerder is aangekondigd. “Wellicht heeft een aantal mensen uit Antwerpen geanticipeerd op de invoering bij het aanschaffen van een nieuwe wagen. Het effect van de invoering zal dus al ten dele aanwezig geweest zijn voor de effectieve invoering op 1 februari 2017.”

Onvoldoende metingen

Volgens Antwerps schepen van Leefmilieu Nabilla Ait Daoud (N-VA) zijn de effecten van de lage-emissiezone (LEZ) niet te evalueren aan de hand van “slechts één component van fijn stof, namelijk PM10”.

“Het effect van een lokale maatregel zoals de lage-emissiezone op de luchtkwaliteit is bij uitstek niet gerelateerd aan de component PM10 van fijn stof”, klinkt het. De schepen wijst erop dat zelfs fijn stof van het Ruhrgebied tot hier kan komen en dat weersomstandigheden zoals droogte en weinig wind ervoor kunnen zorgen dat het niet verdund wordt en blijft hangen.

“Uit de metingen van de VMM blijkt inderdaad dat er dit jaar meer piekdagen waren voor PM10, maar dit blijkt geen Antwerps fenomeen te zijn. De drempels voor PM10 werden in de eerste helft van 2017 in heel Vlaanderen al vaker overschreden dan vorig jaar. Het droge voorjaar is vooral de verklaring voor dit fenomeen”, stelt de schepen.

Volgens haar is roet de interessantste factor om te meten. “De lage-emissiezone weert immers de meest vervuilende wagens die vooral roet uitstoten. Roet is de schadelijkste component van fijn stof en het is dan ook belangrijk om deze concentraties sterk te verminderen. De lage-emissiezone werkt bij uitstek op deze component. Wanneer we kijken naar het aandeel roet, dan laten de eerste resultaten gemeten door de Vlaamse Milieumaatschappij een positief beeld zien. In de lage-emissiezone daalt het roetaandeel, terwijl het stabiel blijft op de controlepunten buiten de zone”, al geeft de schepen aan dat ook de roetresultaten nog omzichtig moeten worden bekeken. Er is minstens een jaar aan meetgegevens nodig, vindt ze.

De schepen zegt het ongehoord te vinden dat er zo lichtzinnig wordt omgesprongen met foutieve interpretaties. “Het welzijn van de Antwerpenaren ligt mij nauw aan het hart”, stelt ze. “Zonder context en zonder een goed begrip van de werkelijke, positieve effecten van de lage-emissiezone maakt men onze inwoners ongerust. Dat is nergens voor nodig. Een leefbaar Antwerpen blijft mijn doel.”

Oppositie hekelt beleid

De Antwerpse oppositiepartijen Groen en sp.a hekelen het stedelijke beleid, nadat bekendraakte dat de luchtkwaliteit in Antwerpen nog is verslechterd ondanks de invoering van een lage-emissiezone. Het bestuur wordt onder andere verweten auto’s onvoldoende te weren en mensen te weinig aan te sporen ander vervoerswijzen te gebruiken.

Volgens Groen-gemeenteraadslid Freya Piryns worden mensen met vervuilende diesels in Antwerpen niet aangemoedigd om over te stappen. “Wie betaalt mag nu gerust blijven rijden met een vervuilende wagen. Bovendien is de Ring niet mee opgenomen in de lage-emissiezone, nochtans is het de meest vervuilende verkeersader.”

“Er gebeurt te weinig en het gaat te traag, ook al kunnen we veel doen. Zo is het essentieel dat er nu stappen worden gezet om te komen tot de ambitieuze modal shift, waarbij zo snel mogelijk de helft van alle verplaatsingen in de Antwerpse regio gebeurt met openbaar vervoer of de fiets.” De partij vraagt daarom de versnelde aanleg van extra tramlijnen en fietsinfrastructuur, alsook afspraken met De Lijn, NMBS en de haven voor het goederenvervoer.

Ook sp.a is niet tevreden. “De inspanningen die de schepen van Milieu doet met de invoering van de LEZ, worden volledig teniet gedaan door het auto’s-zijn-welkombeleid van schepen Koen Kennis, gericht om bezoekers zo dicht mogelijk tot het centrum te laten rijden”, zegt sp.a-fractieleidster Kathleen Van Brempt. “Dat, samen met de onvoorbereide knip van de leien, heeft er voor gezorgd dat de iedereen stil staat in de file. Die extra toevloed aan wagens is niet kunnen gecompenseerd worden door het LEZ-beleid van schepen Nabilla Ait Daoud.”

De socialisten vragen onder andere om meer tram- en treinverbindingen, een circulatieplan voor het stadscentrum met meer autoluwe straten, alsook camera’s die de vervuilendste wagens mee opsporen.

IN HET NIEUWS

Meest Gelezen

ENKEL VOOR ABONNEES

POPULAIRE VIDEO'S

Het beste van Enkel voor abonnees