Paul Ibou en zijn vrouw Liliane Staal

‘We hebben er een leefbare woning van gemaakt'

Foto: © Louis Verbraeken

ZANDHOVEN - Ooit al eens een kasteel cadeau gekregen? Het overkwam Liliane Staal en Paul Ibou. Al waren er wel wat kosten aan. Zo had geen enkel raam nog glas. En het Hof van Lyere telt liefst 450 vensters. foto's Louis Verbraeken

Het domein Hof van Lyere is 6.000 vierkante meter groot en vormt het hart van een groene long in de rand van Antwerpen. Die 20 hectare groene buffer onttrekt vanop de openbare weg de 15de eeuwse waterburcht aan het oog. De woning telt 52 kamers, twee voorhuizen en was in de jaren 1500 het zomerpaleis van de Antwerpse burgemeester Aert van Liere.

Sinds 1984 is Paul Ibou de kasteelheer. Hoewel drager van liefst drie ridderorden, is hij geen kapitaalkrachtige baron, rijke industrieel of succesrijke beursspeculant. Hij is een grafische kunstverwekker die vele grenzen aftast. Letterlijk en figuurlijk.

‘Ik had net zes maanden ziekenhuis ondergaan', zegt hij. ‘Overhoop gereden door een auto. Ik keek tegen een lange revalidatieperiode aan. Een bevriende notaris stelde me voor om in het kasteel te gaan wonen. Het stond al dertig jaar leeg, het was een ruïne. Er was water noch elektriciteit, geen trappen noch ramen. De eigenares, die het geërfd had, kon het op die manier niet op de markt gooien. De notaris had voor haar een formule uitgewerkt waarbij ze het voor een lage huur voor 30 jaar zou verpachten aan een particulier. In ruil moest die het zelf bewoonbaar maken. Vier jaar lang is het een werf geweest. Soms kwam er een zoldering naar beneden. Het heeft miljoenen gekost, maar we krijgen dan ook voor miljoenen plezier en genot terug. Ik kan er echt van genieten om door het kasteel te lopen, van de ene kamer naar de andere.'

Paul en zijn vrouw Liliane spreken zelden over hun kasteel, maar meestal over hun woning. ‘We hebben bij de restauratie alle vroegere bouwelementen gerespecteerd, maar we hebben het niet volgestouwd met antiek', zegt Liliane. ‘We leven zelf in een viertal kamers, de enige waar we verwarming hebben. Alle andere kamers staan vol met de werken van Paul of dienen als werkkamer. Soms leiden we mensen rond die in zijn kunst en zijn ontwerpen geïnteresseerd zijn.'

Zelf heeft ze ooit 70 dieren gehouden op het domein: ezels, Suffolkschapen, poezen, eenden, ganzen, hanen en kippen. ‘Maar op een keer kwamen we terug van een reis naar NewYork en de meeste kleine dieren waren opgegeten door vossen', zegt Paul.

Paul Ibou werd in 1939 geboren als Paul Vermeersch. Al vrij jong veranderde hij zijn familienaam. Die is de afkorting van Inventief Boeken Ontwerper Uitgever, tevens een homoniem van het Franse hibou (uil), een wijs maar eenzaam dier, waarmee hij zich verwant voelt. Al meer dan 50 jaar is hij toonaangevend in België als ontwerper van logo's, maar Paul Ibou is ook een naam de kunstwereld. Hij noemt zichzelf constructivist-beeldenbouwer, grafisch en plastisch vormgever, ontwerper, lettertekenaar en typograaf, schrijver, publicist, uitgever, specialist in visuele communicatie en raadgever. Zijn standbeelden –er staan er, van tientallen meters hoog, zelfs in China– zijn meestal opgetrokken uit kubussen. China ligt Ibou trouwens nauw aan het hart. De overheid bouwt er het ene beeld na het andere naar zijn ontwerpen. Immense sculpturen op uitgestrekte pleinen. Maar zijn kunst hangt in musea over heel de wereld en hij gaf colleges of hield exposities op de vijf continenten.

Op zijn 72ste denkt Paul Ibou nog niet aan stoppen. Hij is pas zes maanden geleden weer eens met een nieuwe schildertechniek begonnen. ‘Als ik stop, dan stop ik volledig', zegt hij mysterieus. En verklaart dan: ‘Ik trek me terug in een witte kamer met witte muren, in een witte kamerjas, met een witte radio, een witte televisie en een witte computer. Niets aan de muren. Dan word ik volledig zen.'

Daar hebben hij en zijn vrouw zich al op voorbereid. ‘We hebben geen kinderen', zegt hij. ‘Daarom hebben we de Foundation Paul Ibou opgericht. Die beheert mijn volledig oeuvre en moet het na mijn dood beschermen en verdelen over de musea. Want dat is nog een wens die ik heb: over heel de wereld hangen werken in galerijen en openbare collecties, alleen in België niet.'

Corrigeer

Immo in de regio

Auto's in de kijker

Jobs in de regio