Vlag van ‘Sint - Genesius’-gilde (1892) door de Spaenhiers gerestaureerd

Spaenhiers zijn ‘Wilt van Gheeste’

Spaenhiers zijn  ‘Wilt van Gheeste’

De Heemkundige kring De Spaenhiers vzw zorgden er voor dat de Sint-Genesius-vlag gerenoveerd werd en poseren dan ook graag samen met schepen van cultuur en erfgoed Jessy Dalenbien (SP.A) naast dit mooi stukje Couckelaersch erfgoed. Foto: Eric Vanhooren

Koekelare - De heemkundige kring ‘Spaenhiers vzw’ kregen begin 2018 vanwege het gemeentebestuur de ‘Raf Seys’-prijs. Deze uitzonderlijke prijs beloond met 2500 euro, wordt driejaarlijks toegekend als appreciatie voor een bijzondere culturele verdienste. De Spaenhiers die zich in de Fransmansgemeente inzetten voor het behoud van erfgoed, zochten een zinvolle besteding voor deze financiële meevaller en besloten meteen om de vlag van de ‘Sint - Genesius’-gilde uit 1892 welke ze ongeveer gelijktijdig kregen van Jan Dewilde uit Torhout, kleinzoon van de eerste vlaggendrager Benjamien Dewilde, te restaureren.

De ‘Sint - Genesius-gilde’ met als leuze ‘Wilt van Gheeste’ was de eerste culturele vereniging in Koekelare. Deze zang en toneelgilde ligt aan de basis van zowat alles wat er in Koekelare op gebied van muziek en toneel zich heeft afgespeeld in de voorbije 120 jaar.

 Ideologische tweespalt

“De gilde werd ook geconfronteerd met de ideologische tweespalt die bijna een eeuw lang de gemeente en het verenigingsleven verscheurde”, zegt Bernard Lootens, een van de bezielers van de Spaenhiers. “Uit de ‘Sint - Genesius’- gilde sproten de Fanfarebond Sint-Cecilia en de Sint-Joris-turngilde respectievelijk in 1911 en 1913. Zowel op de linker- als op de rechterzijde had men een fanfare die ook beiden vaak kwaliteitsvolle toneelvoorstellingen verzorgden.”

De bouw van de gemeentelijke cultuurzaal De Balluchon maakte definitief een einde aan deze polarisatie. Het gelegenheidstoneelgezelschap dat optrad bij de opening van de Balluchon is uitgegroeid tot de toneelkring ‘Wilt van Gheeste’ die in 2019 zijn tienjarig bestaan viert. “Wilt van Gheeste kunnen we hedendaags vertalen naar ruim, vrij, verlicht denken; met een open vizier samenwerken aan een pluralistische en verdraagzame gemeenschap”, vervolgt Bernard Lootens. “Vijftig jaar Culturele Raad en de bouw van de gemeentelijke Cultuurzaal De Balluchon hebben dit denkproces positief beïnvloed.”

Symbool   

De Spaenhiers lieten de ‘Genesius’-vlag: ‘Wilt van Gheeste’ een kostbare (4.145 euro) restauratie- en conservatie behandeling ondergaan. “Dit uithangbord van de eerste culturele vereniging in Koekelare is een symbool voor de samenhorigheid en de dynamiek  van een groep. Ze vertolkt de gedreven en ambitieuze ingesteldheid van onze culturele gemeenschap”, benadrukt Bernard Lootens enthousiast. “De vlag zal tijdens de jubileumvoorstellingen ‘(H)Allo (H)Allo’ van toneelvereniging Wilt van Gheeste, welke plaatsvinden van 9 tot en met 16 november 2019, in de foyer van de Balluchon te bewonderen zijn, samen met een kleine overzichtstentoonstelling van 120 jaar toneel in Koekelare.”

Raf Seys zou blij zijn

“Dat de vlag van de ‘Sint - Genesius’- gilde zich in Torhout in particuliere handen bevond, was ons al langer bekend”, onderstreept Bernard lootens. “Deze voor Koekelare waardevolle vlag werd in april 2018 aan Spaenhiers geschonken en is vanaf de dag van haar aanlevering in 1892 – in de originele metalen kist – over drie generaties gekoesterd en bewaard binnen één en dezelfde familie. Namens de Koekelaarse gemeenschap zijn we de familie Dewilde hiervoor zeer erkentelijk.”

Het zou Raf Seys ongetwijfeld plezieren dat de naar hem genoemde prijs besteed wordt om de vlag, waarachter zijn vader zo fier opstapte, op te knappen. We citeren Raf: “In het begin van de 20ste eeuw was de zanggilde tot hoge bloei gekomen en telde ze een 45-tal leden. In rangen van vier, voorafgegaan door enkele trommelaars, de vaandrig en de gildeknaap, trok ze zingend door de straten van Koekelare: plechtstatig in de processies, vrolijk en blij hun Vlaamse boodschap uitgalmend bij tal van andere gelegenheden, zoals ze ook opstapte in festivals buiten de gemeente. Later kreeg Sint-Genesius, naast drie trommels, ook nog vier klaroenen, zodat bij de ‘sorties’ de zangers konden afgelost worden en bovendien in de programmatie meer afwisseling werd mogelijk gemaakt. Mijn vader, die de eerste was die een klaroen bespeelde, treffen we aan in het gedicht ‘De Processie van Koekelare’ van de Alveringemse dorpspoëet Jozef Vandenberge (1901-1979). Jozef, ‘schaliedekker’ in de frontstreek van WO I, die een klaroen gelijkstelt met een hoorn, laat mijn vader de processie openen, met een trommelaar aan zijn zij: Er was toen in Koekelare, Geen muziek noch elektriek, Maar wel een ouden trommelare, Alsook een hoornblazer of klaroen, Die beiden zoals telkenjare, Trachten hun best te doen.”

Voorbeeld

Met dit project willen de Spaenhiers een wervend voorbeeld geven om erfgoed in optimale omstandigheden te bewaren. “De vlag werd gereinigd, uitgevouwen en waar nodig hersteld. Voor- en achterzijde werden voorzichtig met een museumstofzuiger ontstoft. Bij het vlakleggen werden kreuken en vouwlijnen met behulp van Gore-Tex zoveel als mogelijk weggenomen. Zwakke en beschadigde zijdedelen werden met een zijdesteunweefsel, in de gepaste kleur geverfd en ondersteund. Scheuren en lacunes werden op dit steunweefsel gefixeerd met in de gepaste kleur geverfde zijdedraad. “Voor het tentoonstellen en daarna veilig opbergen is een bevestiging op een geprepareerde polycarbonaatplaat de beste optie”, vertelt Lootens nog. “De randen van de geperforeerde plaat werden van aluminiumprofielen voorzien; de voorzijde werd bekleed met een neutraal linnen doek waaronder synthetische watten werden aangebracht.”

“De kostprijs voor deze arbeidsintensieve behandeling bedraagt € 4145,46”, besluit Bernard Lootens.

Corrigeer

Auto's in de kijker

Vastgoed

Jobs in de regio