Grote tentoonstelling over Halle tijdens Eerste Wereldoorlog

'Les Allemagnes sont là'

De geschied- en Oudheidkundige kring, Den Ast en de Erfgoedcel Pajottenland&Zennevallei zetten samen een grote oorlogstentoonstelling op in de Oude Post Foto: idh

Halle - De Halse Geschied- en Oudheidkundige Kring zette samen met Den Ast en de Erfgoedcel Pajottenland & Zennevallei een grote tentoonstelling op in de Oude Post over hoe Halle de Eerste Wereldoorlog beleefde en overleefde.

"Les Allemagnes sont là", zo klonken de legendarische woorden van een lid van de Halse burgerwacht toen die op 20 augustus 1914 de voorhoede bespeurde van het Duitse leger in de buurt van Stroppen. Deze woorden werden 102 jaar later meteen de titel van een grote overzichtstentoonstelling over Halle in de Eerste Wereldoorlog die afgelopen weekeinde de deuren opende. Een werkgroep werkte hier meer dan twee jaar aan. De bijzondere expo brengt de oorlogsperiode tot leven aan de hand van oude foto's, documenten, tekeningen, archeologische vondsten, beeldmateriaal, kostuums en voorwerpen. Het Halse stadsarchief had heel wat materiaal in de eigen collectie maar er werden ook tal van stukken uitgeleend van andere musea en archieven.

"Halle lag dan wel ver van het front aan de Ijzer, toch was ook het impact van de Groote Oorlog hier erg groot. Honderden jongens en vaders, meestal de kostwinners uit het gezin, werden onder wapens geroepen waardoor families verweesd achter bleven. Er heerste honger omdat de aanvoer van veel producten stil viel. Veel gezinnen waren aangewezen op voedselhulp en soepbedelingen. daarnaast werd ook halle overspeold door vluchtelingen. Zo kwamen in juni 1917 op een nacht eens 1.300 mensen aan in Halle uit Halluin. De meeste vluchtelingen keerden na de oorlog terug naar hun dorpen van herkomst maar enkele zijn blijven plakken, zoals de bekende Halse musicus Remi Ghesquière", aldus Peter François van Den Ast.

"Veel verenigingen zagen zich tijdens de oorlogsjaren genoodzaakt hun activiteiten stop te zetten. Soms werden activiteiten verboden door de Duitse bezetters, zoals het carnaval en de Paasprocessie in Lembeek moest uitgaan zonder paassoldaten. Anderzijds zagen een aantal verenigingen dan net het levenslicht als een soort tijdverdrijf waar men nood aan had; Zo is voetbalclub Avenir Lembeek ontstaan in volle oorlog", vult Dirk Vandenplan aan. De pers werd gecensureerd en wie hieraan niet wilde meewerken, schortte zijn uitgaven op. Wel had Halle een eigen sluikblad 'De Vrijschutter', uitgegeven door de broers Devillé uit Essenbeek. Voor de Halse soldaten aan het front verscheen er maandelijks een blaadje 'Halle en omgeving' waarvoor aalmoezenier Jozef Janssens zorgde."

In groot-Halle kostte de Eerste Wereldoorlog uiteindelijk rechtstreeks aan 132 mensen het leven: 71 Hallenaren waaronder 62 soldaten en 9 burgers, 11 soldaten uit Essenbeek, 11 soldaten uit Buizingen en 17 soldaten uit Lembeek. 22 gesneuvelden waren afkomstig van Halle maar verbleven elders bij het uitbreken van de oorlog. Hun namen en foto's worden op de tentoonstelling op een muur geprojecteerd.

"Hier is er echt wel een tragisch voorval dat er uit springt", aldus André Van Cutsem. "Op 20 juli 1918 viel er een bom op het huis van de familie Desmet ind e Basiliekstraat. De vijf kinderen, Gustaaf, Emiel, Louis, Pauline en Helena, die boven lagen te slapen, overleefden de klap niet. De beide ouders, die de aanval wel overleefden, verloren op eensklaps hun hele kroost. Achteraf bleek het dan nog om een bom uit een geallieerd vliegtuig te gaan die bedoeld was om het station van Halle te bombarderen maar verkeerd terecht was gekomen. In Halle leefden de mensen ontzettend mee met de getroffen familie".

Dit tragische voorval krijgt op de tentoonstelling de nodige aandacht. Verder zijn er paar echte pareltjes te bewonderen zoals het getekende dagboek van soldaat Leon Martel uit Lembeek die net het einde van de oorlog overleed aan de gevolgen van de Spaanse griep. Een andere Lembeekse soldaat Armand Derogghé bleek een echte vakman en maakte speelgoed, kistjes en muziekinstrumenten om de tijd te doden.

De tentoonstelling 'Les Allemagnes sont là' is nog te bezoeken tot 28 februari in de Oude Post in de Kardinaal Cardijnstraat in Halle op donderdagvoormiddag van 10uur tot 12uur en op zaterdag en zondag van 10uur tot 12uur en van 14uur tot 18 uur. Voor groepen kan dit ook op afspraak via 02-361.59.77. Tegelijkertijd loopt er ook in Den Ast een aansluitende tentoonstelling met werken van leerlingen van de kunstacademie De Meiboom die rond de Eerste Wereldoorlog werkten. Hier kan men terecht tot 18 maart. Naar aanleiding van de tentoonstelling schreef Dirk Vandenplas een speciaal nummer van het tijdschrift Hallensia over de Eerste Wereldoorlog in Lembeek.

Corrigeer

Auto's in de kijker

Vastgoed

Jobs in de regio