De muggenplaag in Schellebelle is een eeuwenoud probleem zegt heemkundige Karel De Jaeger

De muggenplaag in Schellebelle is een eeuwenoud probleem zegt heemkundige Karel De Jaeger

Knijten: vervelende beestjes! Foto: VRT

Wichelen - De muggenplaag in Schellebelle is de laatste dagen een veelbesproken item in alle mogelijke media. De hinder voor de dorpelingen is bijzonder groot, en de vele fietsers en wandelaars langs de Scheldedijken wordt afgeraden nog door het overstromingsgebied aan de overkant van de Schelde te passeren. Dit weekend werd zelfs het rampenplan in werking gesteld om de insecten te bestrijden. "Tegelijkertijd wordt ook van alles en nog wat beweerd over de plaag, en naar goede gewoonte gaat men ook snel op zoek naar zondebokken. Terwijl een terugblik in de geschiedenis een héél ander verhaal vertelt" zegt de heemkundige Schellebellenaar Karel De Jaeger.

Karel De Jaeger: "De muggensoort die het dorp nu teistert is al honderden jaren aanwezig op het Schellebelse grondgebied. Meer zelfs, onze voorouders hadden er een hele specifieke naam voor: ze noemden ze “Wetteraarkes”. Wie de streekgeschiedenis hier een beetje kent en dus ook weet heeft van de vroegere aversie van de Schellebellenaars voor alles wat uit Wetteren kwam begrijpt perfect waarom men die vervelende insecten die bijnaam gaf.

Zo is er een zeer gekende opstoot geweest van eenzelfde muggenplaag in 1906. Ze staat nog mooi beschreven in een werk van de heer Severin, bewaarder van het Museum van natuurlijke historie te Brussel. Hij schrijft dat de Minister de wetenschappers Henseval en Voituron heeft aangeduid om het geneeskundige aspect te bestuderen betrekkelijk het uitwerksel der “Wetteraarkens”. Op het ogenblik dat het onderzoek begon kende men voor de diersoort geen enkele andere benaming dan de toenmalige spotnaam die de Schellebellenaars er hadden aan gegeven...

Hun opzoekingen leidden tot de identificatie van het insect : het ging om de Culicoïdes pullicaris Linné.

In diverse kranten stond de laatste dagen dat de huidige muggenplaag een nieuwe variante zou geweest zijn van een muggensoort, die voorheen alleen in de Schotse Highlands was gesignaleerd. Dat klopt dus totaal niet, het is precies dezelfde soort en ze is hier in Vlaanderen al honderden jaren aanwezig. Het is overigens ook geen ‘lokale’ of enkel hier in Schellebelle voorkomende soort : in de voorbije jaren was ze bijvoorbeeld erg actief in de Scheldearm tussen Gentbrugge en Melle.

In 1966 was er weer een behoorlijke plaag in Wetteren zelf. Het inspireerde de zeer gekende volkskundige Jules Pieters uit Serskamp tot een mooi artikel “Zijn er nog Wetteraarkes in Wetteren ?” waarin hij het hele onderzoek uit 1906 nog eens in kaart zette.

Diegenen die dus beweren dat al het onheil in Schellebelle enkel en alleen het gevolg is van het aanleggen van de nieuwe overstromingsgebieden aan de overkant dwalen. De soort is al vele eeuwen een vaste bewoner van de moerassige gebieden aan de overkant, maar gedijt onder de huidige omstandigheden optimaal. Een lange droogte en veel slib in combinatie met zuidenwind, en mogelijks ook het verdwijnen van wat natuurlijke vijanden zijn de boosdoeners van 2018.

Wat zeker nog het vermelden waard is: in 1906 werd de plaag uiteindelijk opgelost met... petroleum. Ik citeer uit het rapport: ‘Deze vloeistof, in een dunne laag op het watervlak opengespreid, zou de ademhalingsorganen van de poppen doortrekken en aldus tot hun vernietiging meehelpen. Laten we hopen dat de huidige bestrijders het op een andere manier kunnen aanpakken" besluit Karel.

Bronnen : De Schelde (lang verdwenen tijdschrift over Wetteren en Schellebelle), ‘t Getrouwe Maldeghem (dagblad uit de vroege jaren 1900), Jules Pieters (tijdschrift Heemkring Wetteren), Bulletin de la Société Entomologique de Belgique (Brussel. 1919).
 

Corrigeer

Auto's in de kijker

Vastgoed

Jobs in de regio