Kamer stemt in met Libië-resolutie

Defensieminister Pieter De Crem (CDV) Foto: BELGA

De Kamer is vanmiddag bijeengekomen voor een debat over het mandaat van de Belgische troepen in de internationale militaire actie tegen het bewind in Libië. De Kamer keurde nadien het engagement van de regering goed met 125 stemmen op 126.

Het kamerdebat spitste zich grotendeels toe op de vraag hoe ver het VN-mandaat reikt. Zo vinden Groen! en SP.A niet dat de VN-resolutie ook het oppakken van Kadhafi inhoudt. N-VA gaat veel verder en vindt dat de militaire acties het mogelijk moeten maken om Kadhafi te laten arresteren en naar het Strafhof in Den Haag te brengen.

Daarnaast was er vooral bezorgdheid over de eensgezindheid van de brede coalitie en de steun van de Arabische landen daarin. 'Dit is een kans om twee werelden dichter bij elkaar te brengen', klinkt het bij Open VLD.

15.02 uur: Premier Yves Leterme (CD&V) neemt het woord. Hij start met een herhaling van de conclusies die de internationale gemeenschap getrokken heeft in de VN-resolutie over de no-flyzone boven Libië. 'Ons land zal zijn verantwoordelijkheid opnemen, ook al is dat niet zonder gevaar. Het Libische volk heeft onze steun nodig.'

Volgens Leterme streeft ons land drie doelstellingen na: het verkrijgen van een onmiddellijk staakt-het-vuren, de volledige stopzetting van alle geweld en de aanvallen op burgers en de naleving van Libië van het internationale recht. 'Om deze doelstellingen te bereiken is het instellen en het handhaven van een no-flyzone essentieel', benadrukt Leterme. 'Dat houdt de vernietiging in van alle luchtafweer waarover Libiië beschikt. Deze fase is momenteel aan de gang. Het is ook binnen dit kader en binnen het kader van het recht toepasselijk in conflicten dat onze militairen zullen worden ingezet.'

Leterme beloofde ook ‘in deze institutionele omstandigheden’ (een verwijzing naar de regering van lopende zaken, red) het parlement permanent in te lichten over onze engagementen in Libië.

15:08 uur: De N-VA is tevreden met de beslissing die de kamercommissie vrijdag nam, zegt Peter Luyckx. 'Het is de enige juiste beslissing om Kadhafi te stoppen.' Hij verwijst ook naar het amendement dat N-VA indiende op de resolutie die vrijdag in de kamercommissie werd goedgekeurd. N-VA wil dat het parlement zijn zegje heeft over de zaak. 'Dit is immers een regering van lopende zaken.' 

'En wat doen we met Kadhafi', vraagt Luyckx retorisch? 'VN-resolutie 1970 verwees Kadhafi al naar het Internationale Strafhof.' 'Deze internationale actie moet mogelijk maken dat men Kadhafi kan laten arresteren en naar het Hof brengen.'

15:19 uur: PS'er Patrick Moriau waarschuwt voor het offensieve karakter dat sommigen aan de missie geven. 'Het parlement moet op de hoogte gehouden worden van de situatie.'

15:24 uur: Daniel Bacquelaine (MR) wijst erop dat het opleggen van een no-flyzone 'geen videogame' is. 'Er zal moeten gebombardeerd worden, wat ook gebeurt.' De MR steunt de acties die de regering neemt, zolang de middelen proportioneel zijn aan het doel.

15:27 uur: Ook Stefaan Verkamer (CD&V) wijst op de risico's die de soldaten nemen. 'We wensen de soldaten en hun familie veel moed toe.' Wel waarschuwt hij dat de responsability to protect een concept is dat je niet zomaar overal kunt toepassen. 'Dit is een langdurig engagement van de internationale gemeenschap met robuste instrumenten.' Verkamer verwijst naar de drie voorwaarden die Leterme al opsomde, voorwaarden die voor CD&V cruciaal zijn om zich voluit achter de interventie te kunnen scharen. Ook moeten zo snel mogelijk de rules of engagement uitgetekend worden, waarbinnen de Belgische militairen zullen optreden. CD&V steunt dan ook het Belgisch engagement.

15:36 uur: Dirk Van der Maelen (SP.A) heeft een paar kritische noten. Hij wil dat het parlement vaker betrokken wordt bij de regeringsbeslissingen, zoals dat ook in de buurlanden gebeurt. Vandermaelen verwijst daarbij naar een eigen wetsvoorstel dat hij indiende.

SP.A wil dat er geïntervenieerd wordt in Libië, 'maar pas op dat we door ons eigen optreden niet de brede internationale steun verliezen'. Van der Maelen noemt daarbij de twijfelende houding van de Afrikaanse Unie. Zeker de Arabische steun is cruciaal. 'Dit is een operatie in een van de meest instabiele regio's die bovendien weinig vertrouwen in het Westen heeft.' Vandermaelen waarschuwt dat de resolutie elastisch geïnterpreteerd wordt en dat de elastiek niet te ver mag worden uitgerokken.

Daarom wil de SP.A absolute duidelijkheid over wat de resolutie toelaat en wat niet. Het eerste probleem is: mogen er grondtroepen komen? Van der Maelen heeft daar de jongste dagen verschillende interpretaties over gehoord. Zijn partij wil dat de resolutie zo eng mogelijk geïnterpreteerd wordt. Pas op met het sturen van grondtroepen, benadrukt Van der Maelen.

Tot slot vraagt Van der Maelen zich af wie het commando over de militaire operaties heeft? We moeten absoluut tot één commando komen. Het wordt echt moeilijk voor de militairen. 'Ik roep de militairen dan ook op om alleen maar te vuren, als ze niet 100 maar 200 procent zeker zijn.'

De SP.A geeft zijn zegen om de Libische bevolking te beschermen tegen de bloedige acties van Kadhafi, 'niet minder, maar ook niet meer'. 'Regime change staat niet in de resolutie, het gaat om het stoppen van het bloedvergieten.' Vandermaelen roept de regering op zo snel mogelijk tot één stem te komen, wat een sneer naar De Crem is die het eerder over zo'n regime change had.

Dat lokt een korte discussie uit. Theo Francken (N-VA) vindt immers dat het verwijderen van Kadhafi wel deel uitmaakt van het internationale engagement.

15:55 uur: Wouter De Vriendt (Groen!) vindt het Belgische ingrijpen terecht. Ecolo en Groen! steunen de interventie omdat het lijden van de Libische bevolking gestopt moet worden. 'Maar dat is geen blanco cheque.' De steun van de Arabische landen is absoluut noodzakelijk, aldus De Vriendt.

Hij stoort zich aan de offensieve houding van sommige leden binnen de commissie, maar ook binnen de regering. 'Natuurlijk moet Kadhafi naar het Internationaal Strafhof, maar de internationale actie is voor Groen! een ondersteunende operatie om de democratische impulsen een kans te geven. Laat ons niet de fout maken om een westers model van democratie op te leggen.'

Groen! vindt dus wel dat Kadhafi weg moet, alleen mogen de westerse troepen daar niet voor zorgen. Wie dan wel? Groen! hoop dat de 'interne Libische dynamiek' hem wegkrijgt.

De Vriendt waarschuwde er ook voor dat we niet in een 'proces van economische kolonisering' terechtkomen - een verwijzing naar de oliebelangen.

16:10 uur: Gwendolyn Rutten (Open VLD) opende met de vaststelling dat een 'Arabisch Srebrenica' in Benghazi vermeden werd door een snel optreden van de Verenigde Naties. 'De VN-resolutie kwam geen moment te vroeg.' Daarom is het ook een goede zaak dat de Belgische regering kort op de bal speelt.

Maar wat komt, is geen lachertje waarschuwt Rutten. 'De weg naar Libië was duidelijk, de weg eruit nog niet.' Daarom is voorzichtigheid geboden. Rutten noemt twee cruciale punten: ons land moet steeds optreden in internationaal verband en mèt de steun van de Arabische Liga. Vooral in dat laatse ligt een 'enorme kans om twee werelden samen te brengen in plaats van verder te verdelen', aldus de Open VLD-politica. 'Daarom is het belangrijk om de coalitie samen te houden.

16:18 uur: Gerolf Annemans (Vlaams Belang) begon met de vraag of deze materie nog tot de lopende zaken behoort. 'Af en toe een parlementair debatje lost dat niet op.'

Daarna maakte hij duidelijk dat het Vlaams Belang vindt dat we beter wegblijven uit Libië. Hij waarschuwde ervoor dat de nieuwe Arabische regimes evengoed een stap naar meer islamisme kunnen inhouden. Zoals in Iran gebeurde. Vlaams Belang staat daarom veel meer achter het Duitse standpunt om zich militair te onthouden.

16:23 uur: Minister van Buitenlandse Zaken Steven Vanackere bakent in een korte tussenkomst nog eens duidelijk de Belgische missie af. 'We bljiven heel duidelijk binnen VN-resolutie 1973 die het heeft over het beschermen van de Libische bevolking.'

16:27 uur: Defensieminister Pieter De Crem komt met belangrijk nieuws op de proppen. Iets voor 15 uur Belgische tijd zijn de Belgische F-16's voor het eerst ingezet in de militaire operatie in Libië. Vier Belgische F16-s helpen mee om het door de VN uitgevaardigde vliegverbod boven Libië af te dwingen, meldt hij.

De regering heeft alle rules of engagement voor de Belgische militairen goedgekeurd. Wat die precies zijn, kon De Crem om veiligheidsredenen niet zeggen. Als de parlementscommissie die buitenlandse militaire missies opvolgt de minister achter gesloten deuren hoort, kan dat misschien wel, laat De Crem verstaan.

Premier Leterme onderstreept daarna nog eens dat het Belgische engagement zich beperkt tot de bescherming van de Libische bevolking tegen de wandaden van het regime.

16:30 uur: Alle sprekers krijgen de kans nog kort te repliceren op de uitleg van de regering.

16: 44 uur: Kamervoorzitter André Flahaut roept op tot de stemming van de resolutie. De Kamer keurt die uiteidelijk bij na unaniem goed met 125 stemmen. Er was een onthouding van onafhankelijk kamerlid Laurent Louis, niemand stemde tegen.

Corrigeer

MEER NIEUWS