Mama

Kinderloos of kindervrij?

Kinderloos of kindervrij?

Foto: Maarten Vande Wiele

Steeds meer mensen kiezen er bewust voor om geen kinderen te krijgen. En toch blijft het taboe groot. Ze krijgen het verwijt 'egoïstisch' te zijn en horen al te vaak de voorspelling 'dat ze er later nog spijt van zullen krijgen'. Maar wie is nu écht het gelukkigst: de ouders of de kinderlozen?

'Ik voel me sterker dan ooit tijdens mijn zwangerschap', zei de stralende zangeres Beyoncé onlangs tijdens een interview. Lezers smullen van zulke verhalen, dus vechten de roddelbladen -- ook bij ons --geregeld een robbertje uit om de eerste kinderfoto's van bekende Vlamingen te strikken. Een kind lijkt wel het ultieme 'it-object' in sterrenland. En toch zijn er ook heel wat beroemdheden die bewust geen kleine ukjes op deze wereld willen zetten. Neem nu de Amerikaanse actrice Cameron Diaz. Zij vindt dat kinderen haar leven veel te drastisch zouden veranderen, terwijl ze zich nu geweldig amuseert. 'Het moederschap is heus niet de enige manier om gelukkig te worden. En bovendien is het veel makkelijker om iemand het leven te schenken, dan om iemand liefde te geven.' Ook Renée Zellweger -- bekend van de Bridget Jones-films -- geeft toe dat het moederschap nooit haar ambitie is geweest. Datzelfde geldt voor de Britse actrice Helen Mirren, al heeft die daar wel een erg bizarre reden voor. Zij kreeg op school een educatieve film over een geboorte te zien en hield daar een levenslang trauma aan over.


Maar ook onder 'gewone stervelingen' bestaan er twee groepen: ouders en kinderlozen. En het lijken soms wel concurrerende strijdkampen. Dat werd pijnlijk duidelijk toen enkele jaren geleden het 'Het Anti-Kindboek' uitkwam. De Nederlandse auteurs Hanna de Heus en Camiel de Vries beschreven daarin -- op grappige, uitdagende wijze -- hoezeer ze een hekel hebben aan kinderen. Volgens hen is het kleine grut vies, lastig, gemeen en vooral een slechte investering. De reacties op internetfora waren erg verdeeld: ouders reageerden geschokt ('Hebben die mensen misschien een steekje los?'), maar heel wat kinderlozen konden zich best vinden in de antikindgevoelens ('Ik word al misselijk als ik kinderen zie!'). Eén ding is duidelijk: er wringt iets tussen kinderlovers en de kinderlozen.


Paria
Al vinden velen dat 'kinderloos' te negatief klinkt. Dat woord wordt vooral gebruikt door mensen die geen kinderen kùnnen krijgen, terwijl ze dat wel graag zouden willen. Wie er bewust voor kiest om nooit ouder te worden, wordt liever omschreven als 'kindervrij'. Als je graag wil weten hoe die kindervrijen tegenover het leven staan, kun je een kijkje nemen op de website www.kindervrij.nl. Daarop staan getuigenissen van mensen die geen biologische klok horen tikken, of die bewust negeren. Hun verhalen zijn heel verschillend. Sommigen vinden kinderen een ware pest, anderen zijn er gek op. Zolang ze die minimensjes na enkele uren kunnen teruggeven aan hun ouders, tenminste. Sommige mannen en vrouwen lieten zich steriliseren, anderen twijfelen nog. Maar ze zijn in ieder geval blij met zo'n website, want het is een van de weinige plaatsen waar ze gelijkgezinden tegenkomen. In het 'echte leven' hebben ze vrienden, ouders, broers en zussen die wél in het kinderrijk zijn gestapt en weinig begrip tonen voor alternatieve keuzes. Eén vrouw omschreef zichzelf als een paria -- alsof ze er niet meer bij hoort.


De meeste ouders vinden hun kinderen een grote bron van geluk, ze kunnen amper begrijpen hoe iemand zonder kinderen een zinvol bestaan kan leiden. Nochtans blijkt uit talloze onderzoeken dat kinderen niét gelukkig maken. Ouders scoren slechter op algemene tevredenheid dan mensen zonder kinderen. En dat is niet eens zo gek, gezien de vele nadelen van het ouderschap: korte nachten, een moeilijke balans tussen carrière en gezin, onzekerheid, stress, enzovoort. Uit een onderzoek van het communicatiebureau Fé, dat 2.000 vrouwen ondervroeg, bleek dat vijftien procent van de moeders niet zeker is of ze nog wel aan kinderen zou beginnen mocht ze opnieuw voor die keuze staan. Al durven de meesten dat alleen toe te geven in een anonieme enquête.


Egoïsten
Sinds de lancering van de anticonceptiepil begin jaren zestig heeft iedereen de keuze om kinderloos te blijven. Om welke reden dan ook. Sommigen doen het om hun vrijheid te bewaren, uit angst voor relatiestress of voor de zware verantwoordelijkheid. Anderen vinden deze wereld te somber, zijn ongerust over de financiële gevolgen, hebben zelf een slechte jeugd gehad, zijn doodsbang om te bevallen, of -- heel simpel -- houden gewoon niet van kinderen. Al mag je dat laatste zeker niet veralgemenen. Veel kindervrije volwassenen benadrukken dat ze dol zijn op kinderen, maar er gewoon zelf geen willen. Ze halen veel voldoening uit peterschap, of zijn de ideale babysit voor neefjes en nichtjes. En toch wordt hen al te vaak naar het hoofd geslingerd dat het egoïsten zijn, hoe gek dat ook klinkt. Het lijkt soms alsof ouders jaloers zijn omdat zij minder vrijheid hebben, zo vermoeden de kinderlozen. Maar 'egoïst' is niet het enige verwijt. Zo krijgen ze heel vaak de vraag waarom ze nu geen kinderen willen. Terwijl die waaromvraag nooit wordt gesteld aan zwangere vrouwen. Net als deze: 'Ben je niet bang om ooit spijt te krijgen?' Veel mensen willen kinderen om een eenzame oude dag te voorkomen. Maar die garantie heb je nooit, werpen de kinderlozen terug. Kijk maar eens in het rusthuis: het zit er vol eenzame ouders.


Om de clash tussen ouders en kinderlozen te verzachten, duiken er her en der kindervrije zones op: cruiseschepen, hotels en restaurants met een KNT-etiket. Al is ook dat eigenlijk niet helemaal nieuw. De twintigers en dertigers van nu herinneren zich namelijk nog goed één plek waar ze onder hun twaalfde niet binnen mochten. Kinderen werden er gedropt in een binnenspeeltuin, terwijl ouders gezellig gingen winkelen. Juist ja, de Makro! Intussen is die regel al een hele tijd afgeschaft, maar de kinderen van toen spreken er nog altijd over. Ze hebben zelfs een facebookgroep opgericht: 'In mijnen tijd mochten kinderen niet binnen in de Makro'. De meningen van de leden zijn verdeeld: de een vond het vreselijk traumatiserend, de ander hoopt stiekem dat er ooit weer zo'n verbod komt. De strijd is duidelijk nog niet beslecht.

 

Corrigeer

Het beste van Enkel voor abonnees