Team leeft vijf jaar lang met Van Eyck in Museum voor Schone Kunsten

Restauratie Lam Gods begint in glazen kooi

In een glazen kooi in het MSK begint de restauratie.

Gent -

In een glazen kooi in zaal vier van het Museum voor Schone Kunsten (MSK) begint vandaag de restauratie van het meesterwerk het Lam Gods van de gebroeders Van Eyck. De buitenste panelen van het veelluik komen eerst aan de beurt. Het zal vijf jaar duren vooraleer het volledige veelluik is gerestaureerd.

Acht panelen van het Lam Gods verlieten op 12 september de Sint-Baafskathedraal. Dat gebeurde in alle stilte. Het was voor het eerst in zestig jaar dat die panelen de kathedraal verlieten.

In het Museum voor Schone Kunsten is in zaal vier een glazen kooi met kogelvrij glas, stalen wanden in de muren en een veiligheidssas gebouwd. Daarin werken de restaurateurs. Bedoeling is dat toeschouwers de werkzaamheden kunnen volgen. Een webcam stuurt beelden door naar het Caermersklooster, waar je eveneens de restauratie op de voet kunt volgen. Maandag werden buitenpanelen naar de kooi gebracht. Een team met negen specialisten is samengesteld door het Koninklijk Instituut voor het Kunstpatrimonium (KIK).

Openheid

‘Het is zeer belangrijk dat die restauratie in openheid kan worden gevolgd. In Antwerpen kon een restauratie van een schilderij van Memling worden gevolgd. Daar was veel belangstelling voor. Het museum beschikt over alle mogelijkheden om dit te doen. In een benedenverdieping bouwden we in een depotruimte een plek voor het technisch onderzoek. We proberen die klimaatwisselingen zo gering mogelijk te houden’, vertelt Johan De Smet, waarnemend directeur van het MSK. ‘De veiligheid is beter dan in de kathedraal’, zegt hij. ‘Je zou bijna kunnen zeggen dat die kooi beveiligd is tegen terrorisme.’

In 2010 werd technisch onderzoek verricht naar de bewaarconditie van het schilderij en gezocht naar originele en later toegevoegde materialen. Toen bleek dat een meer grondige conservatie van Het Lam Gods noodzakelijk was. Een ingrijpende interventie was niet noodzakelijk, omdat de panelen van dit werk uit 1432 wonderwel goed zijn geconserveerd. Detailonderzoek toonde wel aan dat de vernislaag barsten vertoont, waardoor de verf wordt aangetast. Door het wegnemen van de vernislaag en het fixeren van het pigment zal de oorspronkelijke helderheid van de kleuren en de gedetailleerde textuurweergave veel beter te zien zijn.

Dagboek

Van deze restauratie wordt geprofiteerd om wetenschappelijk onderzoek te doen. De Universiteit Gent en het laboratorium van het KIK werken samen. Alle restaurateurs zullen een dagboek bijhouden. Alle ingrepen zullen bovendien omkeerbaar zijn. De hoop leeft om eindelijk de verschillende handen in het paneel te kunnen onderscheiden. Al lang leeft de vraag naar het precieze aandeel van Hubert en van Jan van Eyck.

Het kunstwerk fascineert na al die jaren almaar meer mensen. Niet alleen omdat het een absoluut meesterwerk van 15de-eeuwse schilderkunst is, maar ook omdat de verhalen en de raadsels eromheen zo boeiend zijn. Dat het mysterie van het gestolen paneel ‘ De Rechtvaardige Rechters’ na 78 jaar nog niet is opgelost, vergroot alleen maar de aantrekkingskracht.

De restauratie zal ongeveer vijf jaar duren en gebeurt in drie fasen, te beginnen met de buitenkant van de zijpanelen. In de twee volgende stadia worden de bovenste en de onderste rij van de binnenkant afzonderlijk behandeld. De panelen die niet in restauratie zijn, worden in de kathedraal tentoongesteld. De weggenomen panelen zijn vervangen door zwart-witfoto’s. De panelen blijven ook in de weekends in de glazen kooi staan. 

Corrigeer

Auto's in de kijker

Vastgoed

Jobs in de regio