Kritiek op kersttoespraak van Koning Albert

Kritiek op kersttoespraak van Koning Albert

Foto: BELGA

De uitspraken van Koning Albert II in zijn kersttoespraak van maandag, zinderen nog na. De koning waarschuwde voor populisme, en verwees daarmee impliciet naar de N-VA. ‘De koning laat zich misbruiken door Di Rupo', klinkt het bij die partij. Ook politicologen als Dave Sinardet en Carl Devos hebben bedenkingen.

Koning Albert II hield zich tijdens zijn kerstboodschap van maandag niet in. De vorst had in 2006 al gewaarschuwd voor het ‘omfloerste separatisme' van het toenmalige CD&V/N-VA-kartel van Yves Leterme en had ook midden vorig jaar een niet mis te verstane boodschap klaar voor de politici die er maar niet in slaagden een regering op de rails te krijgen.

De ezelsstamp aan het adres van de Vlaams-nationalisten was deze keer minder omfloerst, ook al sprak de koning de naam N-VA geen enkele keer uit. Hij waarschuwde duidelijk voor populisme in tijden van crisis en de steen die dan wordt geworpen naar vreemdelingen of Franstaligen, lees: door Vlaams Belang en N-VA. Als klap op de vuurpijl maakte de koning een vergelijking met de jaren 30 en de kwalijke gevolgen die het populisme toen had in de aanloop naar de Tweede Wereldoorlog.

‘Vergelijking met jaren is er over'

De toespraak deed velen de wenkbrauwen fronsen, ook al omdat er – in tegenstelling tot vorig jaar – niet echt een aanleiding was om zwaar uit te halen. ‘De koning heeft het recht om de bevolking te waarschuwen als hij vindt dat populisme een bedreiging is, maar de vergelijking met de jaren 30 is er gewoon over. Als je de simplismen wil bestrijden, getuigt dit niet echt van veel nuance', stelt de Antwerpse politicoloog Dave Sinardet (UA).

Ook zijn collega Carl Devos (UGent) is die mening toegedaan. ‘Dit is geen enorm incident, maar de link met de zwartste bladzijde uit onze geschiedenis is wel heel gevaarlijk. De koning moet normaal als staatshoofd boven het partijpolitieke gewoel staan. Als hij die positie wil behouden, moet hij hiermee oppassen', klinkt het.

De toespraak van de vorst valt onder de politieke verantwoordelijkheid van de regering, al is het de gewoonte dat alleen de eerste minister hiervoor zijn fiat geeft. ‘Ik kan me inbeelden dat Vlaamse ministers zouden hebben gereageerd op zo'n speech van de koning. Maar met een Franstalige premier is dat anders', zegt Devos.

Uitzending door derden

Officieel wil N-VA niet reageren. Binnen de partij valt wel te horen dat ze zich helemaal niet aangesproken voelt door de vergelijking met de jaren 30. ‘Voor het overige was het vooral een uitzending door derden van de PS', luidt het bij iemand van de partijtop. N-VA is er vooral niet over te spreken dat de koning zich ‘andermaal laat misbruiken door Di Rupo'.

Het Vlaams Belang reageert verontwaardigd. ‘Dit illustreert alleen maar de ivoren toren waarin de hele Lakense familie is opgesloten. Zelfs extreem-links maakt geen verwijzingen meer naar de jaren 30', stelt kersvers voorzitter Gerolf Annemans.

Van geen kwaad bewust

Premier Elio Di Rupo zelf is zich van geen kwaad bewust. Hij benadrukt dat geen enkele partij bij naam werd genoemd en dat de koning enkel een gevoel van ongerustheid heeft geuit en heeft verwezen naar historische gebeurtenissen die niet meteen hebben bijgedragen tot oplossingen. ‘Dat hij aan de burgers vraagt waakzaam te zijn tegenover bestaande populistische discours waarin zondebokken voor de crisis worden gezocht, is een waarheid die geen specifieke partij viseert. Dit is een standpunt dat men kan begrijpen van het staatshoofd.'

Corrigeer

MEER NIEUWS