'Geen enkele deelstaat vraagt aanpassing van financieringswet'

Foto: Kris Peeters (CD&V) en Charles Michel (MR)

Ondanks felle kritiek van de minister-presidenten heeft geen enkele deelstaat gevraagd om de financieringswet aan te passen. Dat hebben premier Charles Michel (MR) en vicepremier Kris Peeters (CD&V) verklaard na afloop van het overlegcomité tussen de federale regering en de deelstaten woensdagochtend. Dat de federale administratie pas in volle begrotingscontrole liet weten dat Vlaanderen een extra factuur van bijna 400 miljoen euro gepresenteerd zal krijgen, is volgens een opvallend kwade Vlaams minister-president Geert Bourgeois (N-VA) 'onbehoorlijk bestuur'.

Dankzij een onverwachte meevaller is de federale regering er al in de nacht van zondag op maandag in geslaagd de begrotingscontrole af te ronden. Als gevolg van de toepassing van de bijzondere financieringswet, die van kracht werd samen met de uitrol van de zesde staatshervorming, moet ze 750 miljoen euro minder dan eerder berekend doorstorten naar de deelstaten. Iets wat vooral te verklaren valt door de aanhoudend lage inflatie en tegenvallende groei.

Voor de federale kas was het goed nieuws, maar voor de gewesten is het wel een enorme tegenvaller. Brussel moet nu namelijk 105 miljoen euro extra besparen, de Waalse regering 247 miljoen euro, en Vlaanderen bijna 400 miljoen euro.

'Alsof het om te lachen was'

De onverwachte facturen waren het belangrijkste punt op de agenda van het maandelijkse overlegcomité tussen de federale regering en de deelstaatregeringen woensdagochtend. Tot voor aanvang was de Vlaamse regering vrij karig met commentaar gebleven, Vlaams minister-president Geert Bourgeois (N-VA) had het tot dan altijd gehouden bij de vaststelling 'dat dit helaas de toepassing van de bijzondere financieringswet is'. 

Maar vlak voor de start van het overleg klonk het toch opeens anders: een doorgaans altijd rustige en ingetogen Bourgeois maakte zich voor de micro van Radio 1 opvallend kwaad. 'Dit is onbehoorlijk bestuur. Pas in volle begrotingscontrole laten weten dat Vlaanderen 400 miljoen euro minder krijgt, dat kan eigenlijk niet', klonk het. 'De federale administratie had ons bij de opmaak van de begroting een cijfer gegeven dat 400 miljoen euro hoger lag dan dat wat we nu voor de begrotingscontrole krijgen. Alsof het allemaal maar om te lachen was.'

'Zo transparant mogelijk zijn'

Bourgeois maakte van de situatie gebruik om ook te herhalen dat hij ‘in de toekomst naar echte fiscale autonomie voor Vlaanderen' wil gaan. Want de huidige situatie is volgens Bourgeois de schuld van de zesde staatshervorming, die naar zijn mening 'geen echte staatshervorming is'. Dat dit niet zomaar kan, beseft hij. 'Hier is een grondwetsherziening voor nodig, maar momenteel is die niet voor herziening vatbaar verklaard.' 

Toch vroeg noch hij, noch zijn andere twee kwade collega-minister-presidenten Rudi Vervoort (PS) en Paul Magnette (PS) tijdens de vergadering een aanpassing van de bewuste financieringswet. Wel gaf premier Charles Michel (MR) zoals verwacht tekst en uitleg, en benadrukte hij 'zo transparant mogelijk' te willen zijn.

'Niet voor herhaling vatbaar'

'Maandag heeft al een technische vergadering plaatsgevonden, waar bijkomende informatie gegeven is. Dit werk gaat nu voort, in een werkgroep van mensen van de FOD Financiën en de gewesten', klonk het na afloop. Daarnaast, zo benadrukte de premier, heeft de federale administratie heus niets verzwegen voor de gewesten. 'Zij hebben de de nieuwe cijfers niet later gekregen, maar op het zelfde moment van de federale regering.'

Echt genoegen nam Bourgeois met die uitleg echter niet, na afloop was zijn kritiek nog steeds even hard. 'De financieringswet laat niet toe om op een fatsoenlijke manier te werken. De afspraak was dat de herziening pas in 2018 zou gebeuren. Dit alles is niet voor herhaling vatbaar.'

'Onaanvaardbaar hoe federale niveau de gewesten behandelt'

Ook zijn Waalse collega Paul Magnette (PS) bleef na afloop misnoegd. 'Ik ben blij met het engagement van de federale regering om transparantie te brengen, maar de manier waarop ze de gewesten behandelt, blijft compleet onaanvaardbaar', klonk het. Problemen met de zesde staatshervorming zoals Bourgeois die heeft, voelt de Waalse minister-president naar eigen zeggen niet, maar 'vertrouwen tussen het federale niveau en de deelstaten is wel te belangrijk', klonk het. 'De sfeer rond de tafel is al beter geweest.'

Enkel Brussels minister-president Rudi Vervoort (PS) en zijn minister van begroting Guy Vanhengel (Open VLD) bleven vrij pragmatisch. Vervoort zei nu 'vooral te rekenen op de analyses die tijdens de paasvakantie zullen worden gemaakt', en riep op tot 'sereniteit en het vinden van een goede werkmethode'. 

Vanhengels partijgenote en Vlaams minister van Begroting Annemie Turtelboom reageerde eerder op de dag al kalmer. 'Dat het bericht zo laat kwam, is spijtig, maar de zesde staatshervorming biedt voor Vlaanderen ook heel wat opportuniteiten', klonk het voor de start van het overleg. Ook zij zei de timing voor de herziening van de inkomsten voor Vlaanderen 'erg scherp' te vinden, zo vlak voor de begrotingscontrole. 'Maar op termijn zal dit wel worden uitgevlakt', meent ze. 

Uiterlijk tegen vrijdag moeten Bourgeois en zijn regering op zoek naar nieuwe inkomsten.

'Door de feiten gelijk gekregen'

In het Vlaams Parlement werd woensdag ook hevig gediscussieerd over de financieringswet. Vooral N-VA-fractieleider Matthias Diependaele was zeer kritisch.

Corrigeer

IN HET NIEUWS

Verkiezingen in jouw gemeente:

POPULAIRE VIDEO'S

Het beste van Enkel voor abonnees