Te veel mama’s en papa’s vinden dat ze falen in opvoeding

Eén op tien ouders kampt met ‘parentale burn-out’

Eén op tien ouders kampt met ‘parentale burn-out’

Foto: REUTERS

De burn-out op het werk en de postnatale depressie kenden we al, maar ouders krijgen nu te maken met een nieuw fenomeen: de ‘parentale burn-out’. Tot 12 procent van de Belgische ouders kampt ermee. “De druk om de beste ouder te zijn neemt almaar toe”, zegt psychologe Isabelle Roskam. “Alleen botsen we op onze eigen grenzen en die van onze kinderen.”

OPROEP. Herkent u zich hierin? Raakt u uitgeblust door uw kinderen? Deel dan uw verhaal met ons en stuur een foto mee. Mogelijk verschijnt uw verhaal met foto in een artikel op onze site. 

Een kleuter die zonder concrete aanleiding plots wild om zich heen slaat of een vijftienjarige puberdochter die enkel communiceert door snoeihard met de deur te slaan. Geef toe: kinderen opvoeden kan verdomd vermoeiend zijn.

Bij sommige ouders kan die vermoeidheid zelfs uitmonden in een regelrechte burn-out. De symptomen? Emotionele uitputting, geen empathie meer kunnen opbrengen voor je kind en het idee dat je als vader of moeder compleet gefaald hebt. De leeftijd van je kind maakt niet uit: het kan voor­komen met een twee maanden oude huilbaby of zelfs een inwonende zoon van dertig. Volgens onderzoek aan de Frans­talige universiteit UCL lijdt liefst drie tot twaalf procent van de ouders – nader onderzoek moet de criteria nog verfijnen – aan die zogenaamde ‘parentale burn-out’.

Een typisch fenomeen van de 21ste eeuw, zegt professor in de psychologie Isabelle Roskam. “De druk om de allerbeste ­ouder te zijn is sterk toegenomen”, zegt ze. “Denk maar aan programma’s als Supernanny. Opvoeding is een hot topic, dus stellen ouders zich daar veel meer vragen bij.”

Perfecte kind

Ouders willen veel tijd doorbrengen met hun kroost, het perfecte kind opvoeden, een warm nest creëren én tegelijkertijd duidelijke grenzen stellen. “Ze hebben een heel precies idee van wat het betekent om de ideale ­ouder te zijn”, zegt Roskam. “Maar als ze er niet in slagen om dat ideaal te bereiken – door een gebrek aan tijd bijvoorbeeld of omdat ze botsen op de beperkingen van hun kind – voelen ze zich compleet mislukt.”

De gevolgen kunnen dramatisch zijn. De aan­doening kan evolueren naar een depressie of nog erger: verwaarlozing van de eigen kinderen.

Maar er is ook goed nieuws: er valt iets aan te doen. Roskam onderzocht bij tweeduizend ouders welke risicofactoren aan de grondslag liggen van een parentale burn-out. Vooral hoogopgeleide en deeltijds werkende vrouwen zijn vatbaar voor het fenomeen. Ook speelt het een rol als je een bijzonder ‘lastig’ kind hebt. Toch moeten we vooral bij de ouders zelf kijken. “Ouders die emotioneel instabiel zijn of te veel straffen, zijn een risicogroep”, zegt Roskam.

Sinds kort geeft ze consultaties, precies om die problemen aan te pakken. “We kijken welke factor bij een bepaalde ouder het meeste speelt en gaan die heel gericht therapeutisch behandelen. In acht weken kunnen we al een groot verschil maken.”

Laat je tijdig helpen

Toch moeten we opletten om de oorzaak van een burn-out te redu­ceren tot één aspect van ons leven, zeggen experts. Veeleer gaat het om een combinatie van verschillende fac­toren. Uit ons werk, onze relatie, onze rol als ouder, enzovoort.

“Als je als ouder voelt dat je stress toeneemt, laat je op tijd helpen”, zegt psycholoog Lieven Migerode van het psychiatrisch centrum van de KU Leuven. “Leg de lat voor jezelf en je kinderen niet per se lager, maar leg minder latten ­tegelijkertijd. En als je kind niet helemaal voldoet aan je verwachtingen, durf je daar dan ook bij neer te leggen.”

Corrigeer

MEER NIEUWS