De Hitler-mop te veel

Hoe de grootste YouTuber aller tijden zichzelf in de voet schoot

Hoe de grootste YouTuber aller tijden zichzelf in de voet schoot

Foto: Screenshot YouTube.

Felix Kjellberg, beter bekend als PewDiePie, is de grootste YouTuber aller tijden, goed voor ruim 53 miljoen abonnees en een totaal van 14 miljard views. Met dit alles heeft hij sloten geld verdiend maar nu dreigt hij van zijn voetstuk te vallen. Waarom? Na een aantal misplaatste antisemitische grappen hebben Disney en YouTube de ster de rug toegekeerd. Het relaas van een bewogen week voor de steenrijke Zweed (27).

De bal ging aan het rollen na een artikel van The Wall Street Journal. Volgens de gerenommeerde krant waren er minstens 9 recente video’s van het YouTube-fenomeen waarin hij antisemitische moppen tapte of dweepte met nazi-beeltenissen. Na verschijning van het stuk verbrak Disney - met wie de Zweed een contract heeft via dochterbedrijf Maker Studios - alle banden met de jonge Zweed en ook YouTube nam - relatief - extreme maatregelen. Zo annuleerden ze het tweede seizoen van ‘Scare PewDiePie’ - zijn show op het betalende ‘YouTube Red’ - en werd hij van het meest lucratieve advertentie-schema gegooid.

Voor u denkt: eigen schuld, dikke bult. Enige context is aangewezen.

Pew... Die... Wie?

In 2010 is Kjellberg een Zweedse schoolverlater die hotdogs verkocht op straat. ’s Avonds ging hij met zijn zuurverdiende hongerloon naar een bescheiden studio-appartementje. Daar spendeerde hij al zijn vrije tijd voor een aftandse webcam om videogames te spelen en commentaar te geven op de videospelletjes die hij speelt. De video’s (vaak urenlang) uploadt hij naar zijn bescheiden YouTube-account met een tiental abonnees.

Fast Forward 2017: Felix is met 53 miljoen abonnees - goed voor ruim 14 miljard views - ’s werelds grootste YouTuber. Hij heeft er zoveel geld mee verdiend dat zakenblad Forbes hem opneemt in allerlei lijstjes en in 2015 verdiende hij naar schatting 15 miljoen dollar met YouTube-video’s alleen al. In zijn portefeuille zit nog: een boek bij het prestigieuze Penguin Publishing, een lijn PewDiePie-sokken en andere merchandise en een aantal eigen games, de meest recente zijnde PewDiePie’s Tuber Simulator. Hoeveel hij verdiend heeft met die randactiviteiten is koffiedik kijken maar in een reactie-video op een reeks artikels over zijn inkomsten zei hij ooit: “15 Miljoen? That’s cute...”

Hoe de grootste YouTuber aller tijden zichzelf in de voet schoot
Foto: YouTube

”Hitler deed niets verkeerd”

Felix heeft zijn bekendheid verworven met zogenaamde Let’s-Play video’s. Wat houdt zo’n video in? Iemand speelt een game, filmt zichzelf terwijl hij speelt en geeft commentaar. Er zijn honderden manieren en stijlen om zulke video’s te maken: gaande van gortdroog analytisch tot schreeuwerig en puberaal vloekend, zoals PewDiePie.

Het afgelopen jaar is Felix een andere stijl video’s beginnen maken. Hij heeft het naar eigen zeggen een beetje gehad met games en deed alsmaar vaker een gooi naar sketch-comedy. Zijn gevoel voor humor is altijd al rauw en vaak provocerend geweest maar recent ging hij volgens velen een brug te ver.

Zo wou hij de draak steken met de website Fiverr, een platform waar - letterlijk alle - freelancers hun vaak absurde services aanbieden. Daar heeft hij een man die sprekend lijkt op Jezus Christus “Hitler heeft absoluut niets verkeerds gedaan” laten zeggen en twee andere Fiverr-freelancers doen dansen met een bord met het opschrift “Dood aan alle joden”. De goede smaak buiten beschouwing gelaten: naar eigen zeggen deed hij dat om aan te tonen wat voor “verschrikkelijke” dingen mensen bereid te doen zijn voor geld, ook al is het een schampere 5 dollar. Verder is er een fragment waarin hij - met een ‘Make America Great Again’ petje - naar een speech van Hitler kijkt. Hiermee wou hij satirische commentaar leveren op het zogenaamde ‘YouTube Heroes’-programma, een soort ‘klik-systeem’ dat gegarandeerd misbruikt kan worden en mogelijk zou kunnen leiden tot censuur.

Held van échte internet-nazi’s

De moppen van de jolige Zweed zijn naar eigen zeggen apolitieke satire, hij is de mening bedeeld dat je met alles moet kunnen lachen. Het werd echter echt problematisch omdat hij ongewild gebombardeerd werd tot een ware held van alt-right en allerlei online neofascistische bewegingen. “Ik haat zijn video’s maar dit is onze gast”, klinkt het op het anonieme forum 4chan, “als hij op deze manier onze symbolen normaliseert vind ik het ok”. Ook werd The Daily Stormer , een extreemrechtse Amerikaanse blog, tijdelijk omgedoopt tot ‘the world’s #1 PewDiePie Fansite’.

(Spoel verder naar 00:22)

Kjellberg heeft die steun uit uitzonderlijk ongewenste hoek bijzonder snel en krachtig veroordeeld. Op zijn Tumblr-pagina staat te lezen dat zijn “content in de eerste plaats entertainment is en niet beschouwd moet worden als serieuze politieke commentaar, mijn publiek begrijpt dat en dat is de reden waarom ze naar dit kanaal komen. En hoewel het niet mijn bedoeling was, snap ik dat die moppen bijzonder beledigend zijn.

“Hoe lachwekkend het moge zijn om te geloven dat ik zulke mensen steun, aan iedereen die ook maar twijfelt aan mijn standpunt betreffende haat-groeperingen: Neen, ik steun die mensen niet”.

Forgive and forget?

Voor zijn fans en de blogosfeer lijkt de kous af, maar dat was buiten de Wall Street Journal gerekend. Het stuk en de videocompilatie met - met uit de context gerukte - ‘moppen’ zorgt ervoor dat Disney haar dochteronderneming Maker Studios, ertoe dwingt alle banden met de YouTube-ster te breken. Maker Studios zit achter Felix’ recentste game ‘Tuber Simulator’ en hoe het hier nu verder mee moet is bijzonder onduidelijk en stelde in een korte mededeling dat “Felix een publiek opgebouwd heeft door uitdagend en oneerbiedig te zijn, maar in dit geval ging hij duidelijk te ver en de video’s zijn ongepast”.

Ook YouTube voelde zich verplicht te handelen en annuleerde prompt Kjellberg’s show ‘Scare PewDiePie’. Voor beide bedrijven is dit een ernstige aderlating want desondanks de controverse is het merk ‘PewDiePie’ een cashcow van formaat (denk: Belgisch witblauw vol groeihormonen op steroïden).

Halfslachtige verontschuldigingen en vingerwijzingen

Komt felix op zwart zaad te zitten?Vast niet, maar zijn merk/personage is op een week tijd toxisch geworden. Om de hetze probeert te bedaren stelt hij: “Ik geloof nog steeds dat je moet kunnen lachen met alles en iedereen, maar intussen weet ik ook dat er een juiste en niet zo juiste manier is om dat te doen.” Hij noemt zichzelf “een beginneling” als het op comedy aankomt “en ik al vaker zulke fouten heb gemaakt. Maar het is steeds een leerrijke ervaring gebleken.” Om dan te stellen: “Julie richten allemaal de pijlen op een Zweedse gast, die probeert grappig te zijn, wat meestal gruwelijk mislukt (lacht), maar hij bedoelt het goed.”

Corrigeer

RECENT NIEUWS

POPULAIRE VIDEO'S

Het beste van Enkel voor abonnees