Ze wisten dat ze zouden sterven, maar konden niets doen: een paar minuten na deze foto werden deze 10 onschuldige mannen geëxecuteerd

Ze wisten dat ze zouden sterven, maar konden niets doen: een paar minuten na deze foto werden deze 10 onschuldige mannen geëxecuteerd

De 10 mannen, net voor ze geëxecuteerd werden. Foto: REUTERS

Met 10 op een rij, handen met touwen op de rug vastgebonden. Ze moesten toekijken hoe anderen een groot graf aan het graven waren. Een graf voor hén. Deze 10 mannen wisten dat ze zouden sterven, maar konden niets ondernemen. Persagentschap Reuters probeerde het verhaal te reconstrueren en publiceerde afgelopen week z’n bevindingen in een onthullend rapport.

Dat reconstrueren bleek geen eenvoudige opdracht. De journalisten die zich met de zaak bezig hielden, werden gearresteerd door de politie van Myanmar. De overheid daar lijkt angstvallig te proberen te verbergen wat al maanden aan de gang is in het land. Duizenden Rohingya-moslims werden intussen gedood. Deze mannen zijn er daar 10 van.

De feiten dateren van september van vorig jaar. Soldaten en boeddhistische bewoners van het dorp Inn Din waren een diepe put aan het graven. De 10 mannen, ook allemaal inwoners van Inn Din, moesten erop toezien. Daarna werden ze neer- of doodgeschoten en in de put gegooid. Elke man kreeg twee of drie kogels in het lijf. Minstens 2 mannen werden dood ‘gehakt’ met machetes. Daarna werd de put dichtgegooid. “Sommige van de mannen maakten nog geluiden”, zei de 55-jarige Soe Chay aan Reuters. Hij is een gepensioneerde soldaat die ook in Inn Din woont en hielp bij het graven van de put. Hij zag de moorden.

Getuigenissen die niét van slachtoffers komen

Dat een betrokken (oud-)soldaat en boeddhist getuigt, is opvallend. Tot nu toe kwamen de verhalen over het geweld tegen de Rohingya enkel nog maar van de slachtoffers zelf. De reconstructie die Reuters probeerde te maken van die massamoord op 10 mannen begin september, werd opgebouwd op basis van getuigenissen van boeddhistische dorpsbewoners die bekend hebben de huizen van Rohingya in brand te hebben gestoken, en de moslims zelfs te hebben gedood en begraven.

De families van de gedode mannen zitten momenteel allemaal in vluchtelingenkampen in Bangladesh. Via foto’s van de slachtoffers die hen getoond werden, kon Reuters de mannen allemaal identificeren. De vermoorde mannen waren vissers van het dorp, winkeliers, twee tienerstudenten en één islamitische leraar.

LEES OOK. Vijf massagraven met door zuur en messen verminkte lichamen ontdekt, maar volgens het leger ‘is er niks gebeurd’

De foto’s werden aan Reuters bezorg door de boeddhistische dorpsoudste. Het gaat om de foto waarop te zien is hoe de mannen op hun knieën zitten, net nadat ze gevangen zijn genomen, met hun handen in de nek. Een foto die dateert van 1 september, in de vroege avond. Op een tweede foto is te zien hoe de 10 mannen opnieuw knielend, hun handen nog steeds geboeid. De foto werd genomen op 2 september, iets voor hun executie rond 10 uur ’s ochtends. Een derde foto die Reuters kon bemachtigen, toont bloedige lichamen van de mannen, opgestapeld in het ondiepe graf (een foto die we hier niet tonen, red.)

Ze wisten dat ze zouden sterven, maar konden niets doen: een paar minuten na deze foto werden deze 10 onschuldige mannen geëxecuteerd
De 10 mannen, net nadat ze werden gearresteerd. Foto: REUTERS

Het onderzoek van de journalisten van Reuters heeft ertoe geleid dat die journalisten op 12 december werden gearresteerd, omdat ze “vertrouwelijke documenten met betrekking tot de Rakhine-staat” hadden te pakken gekregen. Ze kunnen hiervoor in Myanmar voor 14 jaar achter de tralies verdwijnen.

Maar het onderzoek heeft er ook toe geleid dat het leger voor het eerst betrokkenheid heeft toegegeven bij de dood van Rohingya. Half januari legden militairen een verklaring af waarin delen werden bevestigd wat de journalisten eerder al hadden ontdekt via eigen getuigenissen.

LEES OOK. Leger Myanmar geeft voor het eerst betrokkenheid toe bij dood Rohingya: “Er is besloten ze te vermoorden”

Al werd niet alles bevestigd. De militairen beweerden dat de 10 mannen behoorden tot een groep van 200 terroristen die veiligheidstroepen hadden aangevallen, en dat ze daarom besloten hadden de mannen te doden. Maar dat komt niet overeen met de getuigenissen van andere dorpsbewoners. Boeddhistische inwoners van het dorp zeggen namelijk dat er geen aanval is geweest tegen veiligheidstroepen in Inn Din. Rohingya zelf zeggen dat de 10 mannen willekeurig geselecteerd werden uit honderden mannen, vrouwen en kinderen die naar een nabijgelegen strand waren getrokken in de hoop daar veiliger te zijn voor aanvallen van boeddhistische buren of soldaten.

Meer nog: uit de getuigenissen bleek ook dat de soldaten niet enkel in Inn Din moslims hebben gedood en huizen in brand hebben gestoken. Dat gebeurde ook in minstens 2 andere dorpen. Dit werd eerder al door Rohingya zelf verteld, maar werd nu ook door boeddhisten getuigd. Die boeddhisten gaven overigens ook toe dat meerdere boeddhistische dorpelingen zich ook schuldig hebben gemaakt aan moorden.

“Dorp zuiveren van Rohingya”

De getuigenissen, waaronder ook getuigenissen van militairen zelf, brachten ook naar boven dat er een bevel was gekomen om Inn Din te ‘zuiveren’ van Rohingya. Sommige soldaten en veiligheidsdiensten zouden tijdens die razzia’s ook gewoon burgerkleding hebben gedragen om te verdoezelen dat het leger iets te maken heeft met de moorden.

Volgens meerdere advocaten kunnen de getuigenissen in het rapport van Reuters later gebruikt worden om te bewijzen dat er misdaden tegen de menselijkheid gepleegd zijn door het Myanmarese leger.

Reuters legde het rapport ook voor aan officials bij de overheid. Woordvoerder Zaw Htay zei dat “de feiten niet zomaar ontkend zullen worden, maar dat de overheid de beschuldigingen zal onderzoeken en dat als ze blijken te kloppen, de nodige stappen zullen gezet worden overeenkomstig met de wet.”. Tegelijk verdedigde Zaw Htay de militaire operatie in de Rakhine-staat: “De internationale gemeenschap moet beseffen wie de eerste terroristische aanslag heeft gedaan. Als dergelijke terreuraanslagen in Europese landen, in de VS, in Londen, New York of Washington zouden plaatshebben, wat zou de media dan zeggen?”

Daarmee verwijst Zaw Htay naar de beweringen van de overheid en het leger dat Rohingya terroristen zijn.

Ze wisten dat ze zouden sterven, maar konden niets doen: een paar minuten na deze foto werden deze 10 onschuldige mannen geëxecuteerd

De Rohingya, een moslimvolk dat vooral in de Rakhine State in Myanmar woont, hebben al tientallen jaren te maken met geweld en onderdrukking in het overwegend Boeddhistische Myanmar. Zo mogen ze officieel geen burger worden van het land en krijgen ze geen toegang tot de gezondheidszorg of tot de scholen. Al meer dan 120.000 Rohingya zitten sinds 2012 vast in een soort van concentratiekampen.

LEES OOK. Foto van 20 dagen oude baby gaat door merg en been: hij overleefde helse tocht, honderden anderen werden doodgestoken of levend verbrand

Eind 2016 laaide dat geweld opnieuw ernstig op na een incident aan een grenspost. Sindsdien heeft het leger van Myanmar een offensief ingezet en wordt er opnieuw zwaar geweld gebruikt tegen het volk. Nadat militante Rohingya in de zomer van 2017 als reactie op de vervolgingen een politiepost hadden aangevallen, werd het geweld tegen de moslimminderheid opgevoerd. Honderden dorpen werden intussen platgebrand. Er is ook sprake van systematische verkrachtingen, mishandelingen en executies. Volgens de VN is er sprake van etnische zuiveringen. Ook het woord ‘genocide’ werd al een aantal keer in de mond genomen. De aanvallen op Rohingya zijn systematisch en gecoördineerd, zo bleek eerder ook al uit een rapport van de VN. Al meer dan 650.000 Rohingya zijn intussen op de vlucht. Artsen Zonder Grenzen meldde eind 2017 nog dat er intussen al meer dan 6.700 moslims werden vermoord. De VN bestempelde de situatie in Myanmar en buurland Bangladesh intussen al als de ‘snelst groeiende humanitaire crisis ter wereld’.

Corrigeer

NIET TE MISSEN

POPULAIRE VIDEO'S

Het beste van Enkel voor abonnees