“Poetin heeft hem zijn verraad nooit vergeven”: Russische ex-spion en zijn dochter vechten voor hun leven na vergiftiging in Engels ballingsoord

“Poetin heeft hem zijn verraad nooit vergeven”: Russische ex-spion en zijn dochter vechten voor hun leven na vergiftiging in Engels ballingsoord

Sergej Skripal (links) en zijn dochter Yulia (rechts) werden zondag vergiftigd tijdens een uitstapje in het centrum van Salisbury Foto: rr

Het lijkt er steeds meer op dat Rusland achter de vergiftiging van een man en zijn dochter in het Engelse Salisbury zitten. Sergej Skripal was namelijk een Russische KGB-spion, tot hij ontmaskerd werd als dubbelspion voor de Britten. Skripal kwam in 2010 vrij na een spionnenruil, maar volgens bronnen bij de Russische inlichtingendiensten zou president Poetin hem zijn “verraad” nooit vergeven hebben...

Sergej Skripal (66) en zijn dochter Yulia (33) werden zondagavond “in catatonische staat” teruggevonden op een bankje in een park in het Zuid-Engelse Salisbury, waarna beiden in kritieke toestand werden overgebracht naar het lokale ziekenhuis. Het was eerst niet duidelijk wie iets zou kunnen hebben tegen de man die door zijn buren wordt omschreven als “vriendelijk maar teruggetrokken”, en zijn knappe dochter.

Sergej en Yulia Skripal werden in de uren voor hun vergiftiging gefilmd door bewakingscamera’s Video: reuters

“Poetin heeft hem zijn verraad nooit vergeven”: Russische ex-spion en zijn dochter vechten voor hun leven na vergiftiging in Engels ballingsoord
Dochter Yulia Skripal lijkt een toevallig slachtoffer van een Russische wraakoperatie tegen haar vade Foto: ISOPIX

Maar nadat ook de twee agenten die als eerste in contact kwamen met de Skripals last kregen van “geïrriteerde ogen, uitslag en een moeizame ademhaling”, en tien voorbijgangers braakneigingen kregen, ging er een lichtje branden. Eerst werd gedacht dat Skripal en zijn dochter fentanyl hadden ingenomen, een synthetisch opiaat dat tot honderd keer krachtiger is dan heroïne, maar dat bleek later niet te kloppen. De politie schakelde een laboratorium van het Ministerie van Defensie in om te bepalen met welke “onbekende substantie” Skripal en zijn dochter dan wel in contact kwamen.

Het huis van Skripal werd uit voorzorg afgesloten, net als het Italiaanse restaurant ‘Zizzi’ en de pub ‘The Bishop’s Mill’ waar de man en zijn dochter volgens camerabeelden in de uren voor hun vergiftiging waren.

Spionnenruil

Yulia Skripal is een zakenvrouw die in Rusland werkt voor grote bedrijven als Nike en Pepsico, maar haar vader heeft een gekleurder verleden: de man werkte in het verleden als kolonel voor de Russische militaire inlichtingendienst GRU, maar werd in december 2004 gearresteerd nadat bleek dat hij al sinds 1995 (in ruil voor meer dan 100.000 euro) Russische geheimen verkocht aan de Britse geheime dienst MI6.

Skripal werd in 2004 gearresteerd voor “hoogverraad in de vorm van spionage” Video: Archiefbeeld

Leuk detail: dat gebeurde James Bond-gewijs via een valse steen in een park in Moskou. Die steen bevatte een zendertje, zodat de betrokken dubbelagenten er enkel moesten voorbijlopen om informatie uit te wisselen.

“Poetin heeft hem zijn verraad nooit vergeven”: Russische ex-spion en zijn dochter vechten voor hun leven na vergiftiging in Engels ballingsoord
Sergej Skripal tijdens zijn proces voor landverraad in 2004 Foto: EPA-EFE

Skripal werd daarvoor veroordeeld tot dertien jaar strafkamp, maar kwam in 2010 vrij nadat de Britten en Amerikanen tientallen gevangen spionnen (waaronder de beruchte Anna Chapman) ruilden met de Russen. Skripal kreeg een pensioen van MI6, en leidde een rustig leven in zijn villa van 400.000 euro in het Zuid-Engelse Salisbury - spionage is blijkbaar een winstgevende activiteit.

Wraak van Poetin

Toch wist Skripal dat zijn leven nog steeds in gevaar was. De Russische president Vladimir Poetin zei immers ooit: “Verraders eindigen altijd slecht. Soms door drankmisbruik, of door drugs. Ze eindigen altijd op straat.” Skripal onthulde door zijn activiteiten voor MI6 tientallen Russische agenten in het Westen, een daad die Poetin hem volgens bronnen bij Russische inlichtingendiensten “nooit vergeven heeft”.

Poetin zou ten tijde van de spionnenruil ook een sombere toekomst voor de “verraders” voorspeld hebben: “Ik ken hun nieuwe identiteit en hun locatie. We hebben al Mercader achter hen aan gestuurd”, verwees Poetin naar Ramon Mercader, de moordenaar die in 1940 Leon Trotsky vermoordde in zijn ballingsoord in Mexico.

Uit rapporten van de Britse binnenlandse inlichtingendienst MI5 blijkt bovendien dat er momenteel meer Russische spionnen in Groot-Brittannië vertoeven dan op het hoogtepunt van de Koude Oorlog. Maar Igor Sutyagin, een andere ex-spion die samen met Skripal geruild werd, vreest naar eigen zeggen niet voor zijn leven: “We hebben in Rusland een gezegde dat als je denkt dat er iets slecht gaat gebeuren, dat ook effectief gebeurt.”

Litvinenko

De plotse ziekte van Skripal en zijn dochter doet bovendien denken aan de vergiftiging van een andere Russische ex-spion, Alexander Litvinenko. Die overleed in 2006 na toediening van een dodelijke dosis van het radioactieve polonium-210. Ook diens dood werd toegeschreven aan Rusland, een Brits onderzoek kwam in 2016 zelfs tot de conclusie dat president Poetin de moord vermoedelijk persoonlijk goedgekeurd had.

“Poetin heeft hem zijn verraad nooit vergeven”: Russische ex-spion en zijn dochter vechten voor hun leven na vergiftiging in Engels ballingsoord
Alexander Litvinenko overleed in 2006 na vergiftiging met het radioactieve polonium Foto: EPA

Vrienden van Litvinenko zeggen ook nu dat “deze aanval alles weg heeft van een moordpoging door het Kremlin”. En volgens Marina Litvinenko “lijkt het op wat er met mijn echtgenoot gebeurd is.”

Ook Alexander Goldfarb, een goede vriend van Skripal, liet weten “niet verrast” te zijn door het incident, en wees erop dat het Kremlin “de kans, het motief en de voorgeschiedenis had”. “Het is interessant dat het gebeurt net voor de presidentsverkiezingen in Rusland. Rusland is een nationalistisch land waar de staatsmedia Groot-Brittannië afschilderen als de vijand, en mensen als Skripal als verraders. Poetin ziet daardoor blijkbaar electoraal gewin in dit soort activiteiten.”

“Poetin heeft hem zijn verraad nooit vergeven”: Russische ex-spion en zijn dochter vechten voor hun leven na vergiftiging in Engels ballingsoord
Skripal en zijn dochter vertoeven nog altijd in kritieke toestand in het ziekenhuis Foto: AFP

“Eerste hypothese: “Moordpoging door het Kremlin”

Het is dan ook geen wonder dat de Britten denken dat Skripal (met zijn dochter als toevallig slachtoffer) als wraak vergiftigd werd door de Russen. Onderzoeker Bill Browder: “We weten niet veel, maar de eerste hypothese is dat dit een moordpoging was door het Kremlin op een verrader van Rusland. President Poetin heeft in het verleden al in het openbaar gezegd dat hij verraders zou laten doden, waar ze zich ook ter wereld bevinden. Nogmaals: we weten niet exact wat hier gebeurd is, maar de meest voor de hand liggende theorie die onderzocht moet worden is een complot van het Kremlin gelijkaardig aan dat tegen Litvinenko.”

Zowel Skripal als zijn dochter vertoeven momenteel nog steeds in kritieke toestand op de dienst intensieve zorgen. Opvallend: Ludmila, de echtgenote van Skripal, stierf in 2012 aan kanker, en ook zijn beide zonen kwamen de afgelopen twee jaar om het leven: zijn jongste zoon na een bezoek aan Sint-Petersburg, zijn oudste zoon na een vermoedelijke gifaanval.

Boycot van WK voetbal

De Britse regering denkt er het zijne van, en liet agenten van het nationale antiterrorisme-bureau het onderzoek overnemen. Minister van Buitenlandse Zaken Boris Johnson liet in het parlement al weten deze zaak tot de bodem te zullen laten uitspitten, en gaf Poetin al een schot voor de boeg: zo dreigt Engeland met een boycot van het WK voetbal dat deze zomer doorgaat in Rusland. “Ik vrees dat het nu duidelijk is dat Rusland in veel opzichten een kwaadaardige kracht is in de wereld. En als het onderzoek de rol van een staat aantoont, zal de regering gepast en robuust reageren. Ik zeg aan regeringen in de hele wereld dat geen enkele poging om op Britse bodem onschuldige levens weg te nemen, zonder sancties of ongestraft zal blijven.”

De Britse minister van Buitenlandse Zaken Boris Johson reageerde scherp op het nieuws Video: reuters

Het Kremlin noemde de aantijgingen van Johnson alvast “wild”, en reageerde laconiek: een woordvoerder noemde de vergiftiging van Skripal “een tragische situatie”, maar benadrukte dat Rusland niets met de zaak te maken heeft. “U weet waarom hij in het Westen was, ten gevolge van welke acties en beslissingen, ik ga daar niet op terugkomen. Maar Moskou staat altijd open voor samenwerking.”

Skripal en zijn dochter gingen zondagavond iets eten in het centrum van Salisbury Video: reuters

“Poetin heeft hem zijn verraad nooit vergeven”: Russische ex-spion en zijn dochter vechten voor hun leven na vergiftiging in Engels ballingsoord
Het bankje waar Skripal en zijn dochter werden gevonden wordt afgeschermd met een chemisch tentje Foto: EPA-EFE
“Poetin heeft hem zijn verraad nooit vergeven”: Russische ex-spion en zijn dochter vechten voor hun leven na vergiftiging in Engels ballingsoord
Ook de omgeving is nog steeds verboden terrein Foto: EPA-EFE
Corrigeer

NIET TE MISSEN

Meest Gelezen

POPULAIRE VIDEO'S

Het beste van Enkel voor abonnees