Na keiharde uithaal roept Trump de NAVO-top uit tot een succes: “Het is waarschijnlijk een van de beste zaken ooit”

Na keiharde uithaal roept Trump de NAVO-top uit tot een succes: “Het is waarschijnlijk een van de beste zaken ooit”

Foto: AP

Brussel -

De Amerikaanse president Donald Trump heeft het Amerikaanse engagement in de NAVO bevestigd tijdens een persconferentie op de top in Brussel. Eerder op de dag stortte hij de top in chaos door nieuwe financiële eisen te stellen. Daardoor kwamen de landen bijeen op een bijzondere vergadering. “Er is zeer veel vooruitgang geboekt, de NAVO is nu veel sterker dan twee dagen geleden.”

Trump zou donderdag tijdens de top hebben gesteld dat de Amerikanen zonder akkoord hun defensiekwesties zelf zouden regelen als niet alle landen hun defensie-uitgaven naar 2 procent van het bruto binnenlands brengen. De Amerikaanse president zou daarbij naar onder meer ons land hebben uitgehaald.

Na die verklaring kwamen de 29 NAVO-landen samen voor een bijzondere zitting. “Ik heb hen gezegd dat ik heel ongelukkig zou zijn als ze hun engagement niet optrekken, want wij betaalden een geweldige som”, aldus de president.

De onverwachte vergadering wist de gemoederen van de Amerikaan te bedaren. Op een persconferentie liet hij weten heel tevreden te zijn met het gesprek. “Het Amerikaanse engagement in de NAVO is sterk en blijft heel sterk”, klonk het. “Ik geloof in de NAVO, het is waarschijnlijk een van de beste zaken ooit.”

Trump zei verder heel tevreden te zijn dat de NAVO-landen beloofd hebben 33 miljard tot “misschien” 44 miljard euro meer te betalen. “Ze hebben hun engagement opgetrokken. We halen cijfers die we nog nooit hebben gehaald”, zei de president.

Eerlijk behandeld

Dat was ook nodig, benadrukte Trump. “De Verenigde Staten betalen een veel te groot deel van de NAVO. Wel 70 tot 90 procent, afhankelijk van hoe je het bekijkt. Dat was heel oneerlijk. Nu worden we eerlijk behandeld.”

Volgens de Duitse bondskanselier Angela Merkel hebben de NAVO-lidstaten “een zeer fundamentele discussie gevoerd”. Ze noemde de top “zeer intens”, maar geslaagd. “Trump heeft een wijziging gevraagd in hoe we de lasten verdelen. Het resultaat is dat iedereen heeft benadrukt toegewijd te zijn aan de NAVO.”

Stabiel genie

Tijdens de persconferentie vroeg een Kroatische journalist aan Trump of hij zich niet bedenkt als hij straks op het vliegtuig naar de Verenigde Staten zit. De Amerikaanse president is gekend voor zijn temperament. Hij wil op Twitter nog weleens andere standpunten innemen dan eerder verklaarde boodschappen. Daar hoeven we ons ditmaal geen zorgen om te maken, aldus Trump. “Dat zal ik niet doen. Ik ben een heel stabiel genie.”

LEES OOK: Een bewogen eerste dag van de NAVO-top: Trump toont twee gezichten, andere lidstaten “willen meer doen”

Acht landen

De NAVO-landen hadden woensdag nog hun engagement bevestigd om hun defensie-uitgaven tegen 2024 naar twee procent van het bbp te brengen. Dit jaar halen maar acht landen die doelstelling.

Maar meteen daarop had de Amerikaanse president via Twitter benadrukt dat hij dat ontoereikend vindt. Hij pleitte ervoor de norm naar 4 procent te brengen.

De Verenigde Staten geven al 3,5 procent van zijn bnp uit aan Defensie. Enkel Groot-Brittannië, Polen, Griekenland en Estland halen al de 2 procent nu al. Frankrijk zit op ongeveer 1,8 procent, België zit dit jaar op 0,93 procent - vorig jaar was dat nog 0,91.

Michel herbevestigt engagement

De Belgische regering heeft zijn eerdere engagementen herbevestigd, zegt premier Michel. “We hadden engagementen opgenomen bij de start van deze regering. Toen hebben we bepaald om de besparingen in defensie te stoppen en werd de principiële beslissing genomen om opnieuw te investeren.” De herbevestiging van het engagement houdt ook in dat België zijn defensiebudget op termijn naar 1,35 procent van het bbp laat evolueren.

De algemene richtlijn die in 2014 op een NAVO-top in Wales werd afgesproken, spreekt nochtans van een budget van 2,0 procent. Maar de premier herhaalde dat er niet enkel gekeken moet worden naar de financiële inbreng, maar dat er ook rekening gehouden moet worden met de capaciteiten en de militaire contributies. “België is aanwezig in Irak, in de Baltische landen, in Afghanistan en was aanwezig in Syrië”, zegt hij daarover.

Rutte: “Nu geen extra geld naar defensie”

Het Nederlandse kabinet houdt vast aan de ingezette lijn: toegroeien naar 2 procent van het bruto nationaal product (bbp) aan defensie-uitgaven in 2024, aldus de Nederlandse premier Mark Rutte.

Volgens Trump gaan Europese landen meer en sneller miljarden aan defensie besteden, maar volgens Rutte ging dat over de periode sinds Trumps aantreden. “De uitgaven versnellen, ook aan Nederlandse kant met 1,5 miljard euro extra per jaar. We hebben afgesproken dat dat langs die lijn door moet gaan. Alle landen realiseren zich dat we de afspraken over het toewerken naar 2 procent moeten uitvoeren en dat dat urgent is”, zei Rutte na de “robuuste” sessie. “Er is een acceleratie aan de gang.”

Macron ontkent

Nauwelijks een uur nadat Trump aankondigde dat hij de NAVO-lidstaten zover heeft gekregen om meer dan de beloofde 2 procent van het bnp vrij te maken voor defensie, ontkent zijn Franse ambtgenoot Emmanuel Macron dat al. “Er werd woensdag een persbericht gepubliceerd”, zei Macron. “Dat was heel gedetailleerd. Het bevestigt het doel van 2 pct tegen 2024. Dat is alles.”

Frankrijk zou, nog volgens Macron, dat doel van 2 procent halen. Hij voegde eraan toe dat samenwerking binnen de organisatie enkel mogelijk was als de lasten gelijk gespreid worden.

“Boodschap luid en duidelijk gehoord”

“De bondgenoten hebben de boodschap van president Trump klaar en duidelijk gehoord”, zei NAVO-baas Jens Stoltenberg na afloop van een bewogen top. “We begrijpen dat deze Amerikaanse president heel ernstig is over defensie-uitgaven en dit heeft een duidelijke impact. Sinds president Trump is ingezworen, hebben de Europese bondgenoten en Canada bijkomend 41 miljard dollar aan hun defensie-uitgaven toegevoegd.”

Volgens Stoltenberg zijn alle NAVO-leden ertoe geëngageerd om dat cijfer “substantieel” op te trekken. “We voeren onze inspanningen dus op zoals nooit te voeren. Dat laat toe de Amerikaanse uitgaven te verminderen. Er is een nieuw gevoel van urgentie dankzij het sterke leiderschap van president Trump op defensie-uitgaven”, zei hij.

De topman van de verdragsorganisatie had een buitengewone zitting ingelegd om over de defensie-uitgaven te praten met de 29 staats- en regeringsleiders van de NAVO-landen. “Het was een open gesprek. Ik voel echt dat de NAVO nu meer verenigd is dan voor de top, net omdat we open discussies hadden. We hebben een beter gezamenlijk begrip van de uitdagingen ontwikkeld. De bondgenoten zijn geëngageerd in het investeren in onze gedeelde veiligheid.”

Naar Londen

Na afloop van de NAVO-top vertrok Trump uit Brussel. Donderdagmiddag kwam hij met een uur vertraging aan in Londen voor een vierdaags officieel bezoek aan Groot-Brittannië. Trump zal de Britse koningin Elisabeth en premier Theresa May ontmoeten. Op de agenda van de gesprekken staan onder meer handel, veiligheid, de Brexit en het Midden-Oosten.

Er zijn scherpe veiligheidsmaatregelen genomen gezien de verwachting van veel protest tegen het eerste bezoek dat Trump als president aan Groot-Brittannië brengt.

Corrigeer

NIET TE MISSEN

.

POPULAIRE VIDEO'S

Het beste van Enkel voor abonnees