Strijd om Idlib

De laatste, maar bloedigste slag in Syrische oorlog: “Dit kan de ergste humanitaire catastrofe van 21e eeuw worden”

Archiefbeeld Idlib - Archiefbeeld Aleppo

Secretaris-generaal van de Verenigde Naties, António Guterres, vreest voor een “bloedbad” in Idlib. Die provincie is het laatste grote bolwerk van de Syrische rebellen en wordt bestookt door het Syrische leger, met de hulp van Iran en Rusland.

Het is “absoluut noodzakelijk” daar een grootscheepse militaire actie te vermijden, zei Guterres dinsdag in New York. “Idlib is de laatste zogenaamde de-escalatiezone in Syrië. Ze mag niet in een bloedbad herschapen worden”, zei Guterres. “Een strijd om Idlib zou een humanitaire nachtmerrie veroorzaken die in dit conflict vol bloedvergieten nooit eerder gezien werd. Mijn boodschap naar alle partijen: bescherm de burgers, behoud de ziekenhuizen, respecteer de mensenrechten.” Eerder had de VN-chef voor humanitaire zaken het al over het risico op de ‘ergste humanitaire catastrofe van de 21e eeuw, een ongeziene crisis.’

Laatste grote bolwerk en ‘thuis’ van duizenden vluchtelingen

Maar wat is er nu net aan de hand in die noordwestelijke Syrische provincie?

Idlib is niet alleen het laatste bolwerk van meerdere (vaak rivaliserende) rebellengroepen. Idlib is ook de plaats waar duizenden die hun huis in de burgeroorlog zijn kwijtgeraakt naartoe zijn getrokken.

De laatste, maar bloedigste slag in Syrische oorlog: “Dit kan de ergste humanitaire catastrofe van 21e eeuw worden”
Foto: REUTERS

Er leven naar schatting 70.000 strijders en 1,5 miljoen vluchtelingen in het gebied. Onder andere vanuit Aleppo, na de val van die stad, of vanuit Oost-Ghouta, de stad die door Syrisch president al-Assad in puin werd geschoten en ook minstens 2 chemische aanvallen kreeg te verwerken, werden duizenden Syriërs met buskonvooien naar Idlib gebracht. Toen sloot de regering deals met meerdere rebellengroepen dat ze vrije doorgang kregen naar Idlib als ze hun eigen regio zouden opgeven. Nu is dus ook Idlib zelf aan de beurt.

Daarnaast zijn er ook nog de ongeveer anderhalf miljoen oorspronkelijke bewoners van Idlib. Zo’n 3 miljoen mensen, waarvan 1 miljoen kinderen, zitten dus opgesloten tussen de Turkse grens, die is afgesloten, en het leger van het Syrische regime van president al-Assad. Ze kunnen geen kant op, ze lijken in de val te zitten. Veel van hen waren eerder al meerdere keren gevlucht uit andere delen van Syrië. Nu heeft het regime, op Idlib na, alle verzetsregio’s in handen: er is geen andere regio meer waar de Syriërs naartoe kunnen.

LEES OOK. Zeven jaar oorlog in Syrië: hoe lokaal protest uitgroeide tot de grootste humanitaire crisis sinds WOII

Er dreigt niet alleen een nieuwe vluchtelingenstroom op gang te komen. Er wordt ook gevreesd dat het Syrische regeringsleger met de hulp van onder andere Rusland weer zo’n zwaar geschut zal inzetten en zo’n zware aanval zal opzetten zoals in Aleppo en Oost-Ghouta dat er weer duizenden doden zullen vallen. Nog een vrees: dat er weer chemische wapens zullen worden ingezet.

Nieuwe vluchtelingenstroom

Niet alleen de VN waarschuwt voor een bloedbad. Ook Turks president Erdogan roept op om een aanval op Idlib te vermijden. Zo’n aanval zou namelijk niet alleen gevolgen hebben voor Idlib zelf, maar ook voor zijn land. Want waar zullen de duizenden vluchtelingen als eerste naartoe proberen trekken… Naar buurland Turkije. Dat gebeurde eerder al toen het geweld in de provincie de voorbije weken oplaaide. Hulporganisaties en het VN-agentschap voor humanitaire zaken voorspellen dat zeker 800.000 mensen op de vlucht zullen slaan.

In een opiniestuk in de Amerikaanse krant The Wall Street Journal zei Erdogan nogmaals, nadat hij eerder al waarschuwde voor een catastrofe, dat de internationale gemeenschap actie moet ondernemen. “Een offensief van Syrische regeringstroepen in Idlib eindigt onvermijdelijk in een bloedbad”, zo schreef hij. “Met veel onschuldige Syriërs als slachtoffers.” Volgens Erdogan biedt dat ook een nieuwe voedingsbodem voor terrorisme.

De laatste, maar bloedigste slag in Syrische oorlog: “Dit kan de ergste humanitaire catastrofe van 21e eeuw worden”
Erdogan Foto: REUTERS

Turkije zat daarom de voorbije weken al samen met Rusland en Iran, om een mogelijke wapenstilstand te bespreken. Tevergeefs. Erdogan zelf zegt intussen er alles aan te hebben gedaan om ‘bloedvergieten te voorkomen’, terwijl hij zijn land voorbereidt op een mogelijke exodus van Syriërs uit Idlib. Zo werden er al extra legervoertuigen naar de grens gestuurd en werd een vluchtelingenkamp aan de grens uitgebreid. Turkije vangt overigens sowieso al zo’n 3,5 miljoen Syrische vluchtelingen op na eerdere vluchtelingenstromen.

Maar Erdogan wijst er ook op dat er tussen die duizenden vluchtelingen ook jihadisten kunnen zitten, die kunnen doorreizen naar Europa. Volgens de VN zijn er in Idlib zo’n 10.000 terroristen aanwezig, zowel Syriërs als Tsjetsjenen en westerlingen.

Roekeloze aanval

Net als Erdogan waarschuwt ook Amerikaans president Donald Trump voor een ‘roekeloze aanval’ in Idlib. Volgens hem kan zo’n aanval van het leger van al-Assad, Iran en Rusland ‘honderdduizenden doden veroorzaken.’

De laatste, maar bloedigste slag in Syrische oorlog: “Dit kan de ergste humanitaire catastrofe van 21e eeuw worden”
Foto: AP

Maar noch al-Assad, noch Iran of Rusland heeft daar oren naar. Rusland zei eerder dat ‘de Syrische overheid alle recht heeft om terroristische dreiging op haar eigen grondgebied te liquideren.’ Zij zien de strijd in Idlib als een ‘onvermijdelijk onderdeel van de missie om vrede en veiligheid te brengen in Syrië’. Voor het Syrische regime en Moskou is Idlib een ‘terreurnest dat moet worden schoongemaakt’. Dat er ook duizenden onschuldige burgers zitten, lijkt een bijkomstigheid. Verwacht wordt dat de aanval op Idlib de laatste, maar wel de grootste en bloedigste slag van de Syrische oorlog wordt.

Klaarmaken voor aanval

Rusland heeft intussen afgelopen weekend al meerdere bombardementen uitgevoerd om grondtroepen vrij spel te kunnen geven. Lokale reddingswerkers hadden het over ‘de meest intense bombardementen in weken’. Ook centra van hulporganisaties en ziekenhuizen werden daarbij niet gespaard. Volgens de VN werden ook scholen geraakt.

Eerder werden ook al tientallen Russische oorlogsschepen naar de Middellandse Zee richting Syrië gestuurd. Het Syrische regime zelf heeft intussen alle mannen tussen 17 en 42 jaar verboden om naar het buitenland te reizen, omdat ze mogelijk zullen moeten worden ingezet in Idlib.

Omgekeerd bereiden ook inwoners van Idlib zich voor. Zij maken intussen geïmproviseerde gasmaskers van kartonnen bekertjes en plastic...

De laatste, maar bloedigste slag in Syrische oorlog: “Dit kan de ergste humanitaire catastrofe van 21e eeuw worden”
Foto: AFP
De laatste, maar bloedigste slag in Syrische oorlog: “Dit kan de ergste humanitaire catastrofe van 21e eeuw worden”
Foto: AFP
De laatste, maar bloedigste slag in Syrische oorlog: “Dit kan de ergste humanitaire catastrofe van 21e eeuw worden”
Foto: AFP
De laatste, maar bloedigste slag in Syrische oorlog: “Dit kan de ergste humanitaire catastrofe van 21e eeuw worden”
Foto: AFP
Corrigeer

NIET TE MISSEN

POPULAIRE VIDEO'S

Het beste van Enkel voor abonnees