Doorbraak in onderhandelingen met EU: "Het is deze deal ofwel mogelijk helemaal geen Brexit"

Video: Reuters

De Britse regering heeft naar eigen zeggen een doorbraak bereikt in de onderhandelingen met de Europese Unie over de Brexit.

"Premier Theresa May heeft vanavond in Straatsburg juridisch bindende wijzigingen bekomen die het uittredingsakkoord versterken en verbeteren", verklaarde de Britse vicepremier David Lidington maandagavond voor het parlement. Hij beloofde de Britse parlementsleden om hen twee documenten voor te leggen en riep hen op om voor het ontwerpakkoord te stemmen wanneer het dinsdag aan hen wordt gepresenteerd.

"Deze deal of mogelijk geen Brexit"

Europees Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker bevestigde het nieuws en waarschuwde tegelijk dat er geen derde herkansing komt, "geen nieuwe interpretaties van de interpretatie (over de backstop, red.) indien de stemming dinsdag mislukt". "Het is deze deal ofwel mogelijk helemaal geen Brexit", luidde het tijdens een persbriefing samen met May.

Juncker zei voorts dat de Ierse premier al groen licht zou hebben gegeven voor de gevonden garanties. Ook May bevestigde dat er een compromis werd bereikt dat "verduidelijkingen en wettelijke garanties biedt". Volgens May zou Londen de mogelijkheid krijgen om zich eenzijdig terug te trekken uit de "backstop". Ze beloofde dinsdag in een parlementair debat meer details te zullen geven.

Bovenop het document over de backstop komt er ook een "gemeenschappelijke verklaring" bij de politieke verklaring over de toekomstige relaties. Die formuleert "enkele engagementen om het onderhandelingsproces te verbeteren en versnellen, net als de inwerkingtreding van die toekomstige relatie".

Labour-leider Jeremy Corbyn heeft al opgeroepen om dinsdag tegen de deal te stemmen. "De onderhandelingen van May zijn mislukt", meent hij. Volgens Keir Starmer, de Brexit-schaduwminister, is er niets wezenlijk veranderd.

Dinsdag Brexit-dag

Dinsdag stemt het Britse parlement dus voor de tweede keer over het Brexit-akkoord dat May in november met de Europese Unie sloot. Nadat de parlementsleden de tekst in januari met een overweldigende meerderheid hadden verworpen, trok May terug naar Brussel in de hoop een paar concessies in de wacht te slepen die het parlement ervan moeten kunnen overtuigen het akkoord alsnog goed te keuren.

Het belangrijkste struikelblok is zoals bekend de "backstop", het "vangnet" dat een harde grens tussen Ierland en Noord-Ierland moet vermijden bij een harde Brexit. De Britten willen de keiharde garantie dat die backstop tijdelijk is en dat de Britten er na een soort opzegtermijn zelf uit kunnen stappen. Die backstop was overigens één van de hordes waarover het akkoord struikelde. Volgens de analyse van Geoffrey Cox, de belangrijkste juridische adviseur van de regering-May, dreigde toen het Verenigd Koninkrijk door de Ierse ‘backstop’ “gevangen” dreigde te raken in een douane-unie met de EU. Voor het tot een stemming komt, wachten het Britse Parlement op een nieuwe analyse.

Wat zijn de addenda of ‘bijlages’ die May onderhandelde?

Concreet komt er een soort bijlage bij het echtscheidingsakkoord, die een brief van Jean-Claude Juncker en Europees president Donald Tusk van januari omzet in juridisch bindende tekst. Daarin staat onder meer dat de EU wil vermijden dat de backstop ooit nodig is, door nog voor het einde van de overgangsperiode eind 2020 een nieuwe relatie met het Verenigd Koninkrijk te onderhandelen.

Groot-Brittannië voegt ook een eigen statement toe, waarin staat dat als de gesprekken over de toekomstige relatie blokkeren, Londen er unilateraal uit kan stappen via een soort arbitragemechanisme.

De politieke verklaring over de toekomstige relatie wordt ook licht aangepast. Die tekst benadrukt dat beide partijen zo snel mogelijk alternatieven willen uitwerken, bijvoorbeeld via technologie die grenscontroles vermijdt. Die moet wel nog uitgevonden worden.

Intussen in de rest van Europa

Tot de stemming vanavond is het spanning troef onder de Europese ministers bevoegd voor Europese Zaken. “Alles hangt af van de beslissing in Londen vanavond”, zei de Belgische minister Didier Reynders tijdens een informele vergadering met zijn Europese collega’s in Boekarest. De vergadering lijkt bijkomstig, want in de wandelgangen is het Brexit al wat de klok slaat.

Voor minister van Buitenlandse Zaken Didier Reynders is het compromis alvast “een positief signaal”. “Wij hebben alles gedaan om een goed akkoord op tafel te leggen, en ik denk dat dat er ook is. Ik hoop dat het voldoende is voor het parlement in Londen. Nog verder gaan, lijkt mij zeer moeilijk voor de Europese Unie.” De minister benadrukte dat België klaar is voor alle mogelijke uitkomsten. “Wij pleiten uiteraard voor de meest zachte overgang, maar we bereiden ons ook voor op een no deal. Wij wachten nu op Londen.”

Wat als May opnieuw bot vangt?

Draait de stemming van dinsdag uit op een nieuw fiasco voor May, dan kunnen de Britse parlementsleden zich woensdag uitspreken over een (door velen gevreesde) Brexit zonder akkoord, en, indien ook dat verworpen wordt, donderdag over een uitstel van de uittredingsdatum.

Groot-Brittannië moet sowieso de EU verlaten voor de komende Europese verkiezingen, van 23 tot 26 mei. Anders moet het land opnieuw Europese verkiezingen organiseren. "Het Verenigd Koninkrijk zal dan wettelijk gebonden zijn die verkiezingen te houden", benadrukte Juncker maandagavond nog.

Doorbraak in onderhandelingen met EU:
Corrigeer

NIET TE MISSEN

POPULAIRE VIDEO'S

Het beste van Enkel voor abonnees