95-jarige Pieter Jiskoot koopt reumamiddel als dodelijk medicijn

Nederlanders shoppen in Belgische apotheken om euthanasie te plegen

De Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde stuurt mensen die bij hun euthanasieverzoek niet geholpen worden, naar Belgische apotheken om er zelf een dodelijk medicijn te halen. Dat blijkt uit een documentaire waarin de 91-jarige Pieter Jiskoot bij verschillende Antwerpse apothekers gaat shoppen tot hij een voldoende grote voorraad heeft van het reumamiddel Plaquenil.

Pieter Jiskoot ziet er eigenlijk nog best goed uit voor zijn 91 jaren. Dat is ook de reden waarom hij niet in aanmerking komt voor euthanasie. In Nederland moet er - net zoals bij ons - eerst sprake zijn van een ondraaglijk en uitzichtloos lijden, alvorens artsen zo'n verzoek mogen inwilligen. Bij onze noorderburen start daarom binnenkort een debat om euthanasie uit te breiden tot het zogenaamde voltooide leven: hoogbejaarde mensen die verder leven zinloos vinden.

Pieter Jiskoot verkeert in zo'n situatie. 'Ik zie er misschien wel nog in orde uit, maar dat is misleidend', zegt hij in het Nederlandse programma Nieuwsuur. 'Mijn ogen zijn fel achteruit gegaan en niemand weet wat er onder die schedel van mij gebeurt. Twee jaar geleden is mijn echtgenote na 65 jaar huwelijk overleden. Sindsdien ga ik kapot van verdriet. Mijn vrienden zijn trouwens bijna allemaal overleden en wie wel nog leeft, heeft vaak psychische problemen. Zo dwaal je steeds verder rond als een enkeling.'

'Ik ben nooit zwaar ziek geweest en ik wil dat ook niet meemaken', zegt Jiskoot. 'Ik huiver bij de gedachte dat ik de laatste maanden van mijn leven op bed moet liggen en door iedereen geholpen moet worden. Of dat ik in een rolstoel beland. Als het zover komt, dan wil ik iemand in de buurt hebben die me van dat leven verlost.'

België-route

Omdat de man nu nog geen verzoek kan indienen en omdat zijn huisarts hem om religieuze redenen nooit zal steunen, klopte hij aan bij de Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde. Daar kreeg hij de raad om gebruik te maken van de zogenaamde België-route. In de documentaire Medeleven - die volgende week in première gaat - wordt die methode haarfijn uitgelegd.

Op de verborgen camerabeelden is te zien hoe Jiskoot een Antwerpse apotheek binnenstapt en er een leugen opdist. 'Ik ben op doorreis vanuit Friesland, maar ik heb thuis mijn medicijnentasje vergeten', zegt de man. Waarna hij aan de apothekeres vraagt of ze hem een doosje Plaquenil wil verkopen. Omdat het medicijn enkel op voorschrijft verkrijgbaar is, wil de apothekeres daar niet meteen op ingaan. Maar uiteindelijk komt ze Jiskoot toch wat tegemoet: ze geeft hem een half doosje Plaqenil en zodra hij een voorschrift kan voorleggen, zal hij de andere helft krijgen.

Jiskoot herhaalde die smoes met succes bij andere apothekers tot hij 75 tabletten van 200 mg had verzamelt. Dat volstaat om - in combinatie met slaapmiddelen - pijnloos euthansie te plegen. Jiskoot is echter voorlopig niet van plan om er een einde aan te maken. 'De zekerheid dat ik niet zal hoeven te lijden, volstaat', zegt hij. 'Dat geeft me rust. Ik weet nu dat ik zelf het moment kan kiezen, zonder afhankelijk te zijn van een arts.'

Bizar

Wim Aerts van de Koninklijke Apothekersvereniging van Antwerpen reageert verbaasd op de België-route. 'Plaquenil is een malaria- en reumamedicijn. Ik vind het nogal bizar dat zoiets als euthanaserend middel gebruikt wordt. Wellicht is dat de reden waarom sommige collega's het middel toch geven: ze gaan ervan uit dat die man dat echt nodig heeft en denken niet aan euthanasie. Hoe dan ook: zonder voorschrift mag het niet. Punt uit.'

Ook KUL-toxicoloog Jan Tytgat is verwonderd over het misbruik van Plaquenil. 'Normaal gebruikt men bij euthanasie een cocktail van slaapmiddelen en spierverslappende middelen', zegt hij. 'Maar zo'n combinatie zal je bij geen enkele apotheker zomaar krijgen. Plaquenil heeft heel wat bijwerkingen, zoals zenuw-, spier- en oogaandoeningen of hartritmestoornissen. Als je een onvoldoende hoeveelheid hebt en toch euthansie wil plegen, dan lijkt me dat alles behalve een pijnloos gebeuren.'

Bij de NVVE beseft men dat de documentaire wellicht het einde zal betekenen van de België-route. 'We hebben die afweging inderdaad gemaakt', zegt woordvoerster Walburg De Jong. 'Maar we vonden het belangrijker om te tonen wat hoogbejaarde mensen allemaal moeten doen om toch maar hun doodsverlangen in te willigen. Meneer Jiskoot was nog in staat om zelf die medicijen bijeen te zoeken, maar veel mensen worden uit wanhoop gedwongen om hun toevlucht te nemen tot mensonwaardige methoden. Een touw of de trein, om ze maar met naam te noemen.'

Corrigeer

MEER NIEUWS