Mama

Amerikaanse psychologe meent dat schelden leidt tot sterker karakter

'Beetje plagen kan geen kwaad'

'Beetje plagen kan geen kwaad'

Jennen, plagen, snoeven en schelden: hoever mag je gaan?

Is plagen gezond? Volgens de Amerikaanse psychologe Erin Heerey wel. Zij vindt het goed dat kinderen elkaar jennen en bijnamen toeroepen. Het geeft een groepsgevoel, en op de lange duur sterkere karakters en betere relaties. Maar niet iedereen is het met haar eens.

B leekscheet! Domkop! Dikke nek! Als het van de in Groot-Brittannië werkende psychologe Erin Heerey afhangt, mogen die scheldnamen gerust over de speelplaatsen schallen. Het hoort bij het leven op school en vormt sterkere persoonlijkheden. Pesten moet vermeden worden, maar plagen wapent kinderen. Het leert hen te nuanceren en brengt hen sociale normen bij.

Uit een onderzoek dat ze uitvoerde in samenwerking met een Amerikaanse universiteit leerde ze dat bijnamen zorgen voor een beter groepsgevoel, dat speelse vernederingen leiden tot betere vriendschappen. Meer nog: de studenten die het meest gejend werden, kwamen later in topfuncties terecht.

'Plagen is zoals roddelen: het zorgt voor sociale verbondenheid.' Gie Deboutte, wetenschappelijk medewerker aan de KU Leuven, kent de stelling. Hij is voorzitter van het Vlaams netwerk Kies kleur tegen pesten , en hij schreef met Pesten. Wat is het, wat doe je eraan? een boekje over het onderwerp. Maar hij pleit ervoor om die zogenaamde grijze zone waar plagen en elkaar jennen wel kan, toch niet toe te laten. 'Het is beter om jongeren op een positieve manier met elkaar te verbinden, dan via dat zogezegd onschadelijke plagen.'

'Voor kinderen tussen 10 en 16 kan dat plagen veel schadelijker zijn dan we vermoeden, juist wegens de fase waarin ze dan zitten. Ze willen meedoen met de groep, incasseren de opmerkingen die hen toch best raken en durven niet te laten zien dat ze gekwetst zijn omdat ze bang zijn om als een doetje beschouwd te worden.'

'Natuurlijk wordt er bijvoorbeeld ook in de jeugdbeweging gebruik gemaakt van bijnamen. En dat werkt. Zolang er maar genoeg signalen als tegengewicht gegeven worden. Waardoor kinderen weten: ik hoor erbij, ik beteken iets .'

'Als jongeren onder elkaar een clubje vormen en elkaar plagen, is er misschien niets aan de hand. Maar in de klas is de situatie anders. Daar zit je niet per se in een vriendengroep. Als je als leraar daar het plagen door de vingers ziet, hou je zo, zonder het te beseffen, misschien de vete tussen de ene kliek en de andere in stand.'

'Die houding moedigt pestgedrag aan en verhoogt het onveiligheidsgevoel in de groep. Denk niet dat alle kinderen hier sterker uitkomen. Wie niet kan rekenen op de sympathie van de groep zal het tot zijn scha en schande moeten ondervinden'

' Dikke! Domme! Janet! Het kan onschadelijk lijken, maar voor gekwetste of gepeste kinderen zijn die scheldwoorden als drupjes vitriool. Niet alleen ondermijnt het hun zelfvertrouwen, uit trauma-onderzoek weten we bovendien dat het kinderen zo diep raakt dat de normale hersenwerking wordt hertekend. Die uit zich in overdreven sociale angst. Die kinderen wantrouwen niet alleen zichzelf, maar ook hun omgeving. Ze ervaren bijna elk sociaal contact als bedreigend. Dit soort schade kan niet meteen worden rechtgezet.'

'Kortom, als plagerijen worden gedoogd en de opstap vormen voor pestgedrag, kan dit leiden tot schade die van zo'n orde is dat het beter is om dat soort gedrag niet aan te moedigen', zegt Gie Deboutte. 'Dan kies ik liever voor een aanpak die niemand onderuit haalt en alle jongeren sterker maakt.'

Corrigeer

Het beste van Enkel voor abonnees