,,Mensen die slecht nieuws brengen zijn nergens welkom''

Deurwaarders willen betere politiebijstand

Deurwaarders willen betere politiebijstand

Foto: © Mark Renders

Een deurwaarder in het Limburgse Lanklaar kreeg vorige week messteken toen hij een vrouw wilde beschermen die door haar man werd doodgestoken. Vier jaar geleden schoot een man uit Paal-Beringen een kandidaat-deurwaarder en zijn stagiair koudweg een kogel door het hoofd.
In beide gevallen waren de deurwaarders toevallig op het verkeerde moment op de verkeerde plaats. ,,Het is het risico van het vak. Mensen zien boemannen niet graag komen.''

,,Vreselijk'', zucht Bernard Buyse. ,,Je kunt nooit voorspellen wie je zal ontmoeten. Driftkikkers? Arme sukkels die zo murw zijn geslagen dat ze alles over zich heen laten gaan? Die man uit Lanklaar zat braaf thuis te wachten omdat hij dacht dat zijn vrouw zou terugkomen, nadat ze hem een week eerder had verlaten. Hij had een ruiker bloemen voor haar gekocht. Een deurwaarder om een inboedelinventaris op te maken, was echt de laatste die hij verwachtte in haar gezelschap. Tegen doorgeslagen stoppen kan je niks beginnen.''

Meester Buyse is ondervoorzitter van de Nationale Kamer van Gerechtsdeurwaarders. ,,Al enkele jaren, maar zoiets heb ik nog nooit weten gebeuren. Eén keer was de sector bijzonder geschokt. In de zomer van 2000 toen een jonge kandidaat-deurwaarder en een stagiair zijn doodgeschoten in Paal-Beringen. Toen werd het duidelijk dat er iéts moest gebeuren.''

Wat dat ,,iets'' moet zijn, weet Bernard Buyse ook zo niet meteen. Want een permanente politiebegeleiding vragen - sommigen eisten dat na de gebeurtenissen van vorige week - is onbegonnen werk. ,,Alle deurwaarders samen leggen jaarlijks 3.500 huisbezoeken af, meestal in het kader van burgerlijke geschillen. Het betekenen van een vonnis, een vaststelling. Voor al die kleine dingen politieagenten meevragen, is ondoenbaar.''

Beetje bescherming

Maar de politie mag wel iets vlotter meehelpen, als dan toch om bijstand wordt gevraagd, zegt hij. ,,Deurwaarders zijn geen prioriteit meer. Als ze iets anders te doen hebben, moeten we wachten. Of alleen op pad gaan. Dat moet veranderen. Niet dat daarmee de gevaren uit de wereld zouden zijn, maar het zou ons wel een heel eind vooruit helpen.''

,,Als we in sommige politiezones geen begeleiding vinden omdat ze toevallig een paar hooligans verwachten voor een voetbalwedstrijd, vind ik het toch wat te gortig. In sommige gevallen zijn we verplicht een agent mee te vragen. Als we met een slotenmaker op pad gaan om ergens binnen te gaan waar niemand thuis geeft bijvoorbeeld. Bescherming, kan nooit kwaad. In een huis waar de bewoner niet aanwezig is, laten we ons steevast begeleiden door een agent om om bijvoorbeeld te voorkomen dat iemand zegt dat we zijn dure Chinese vaas hebben gestolen.''

,,Nog een aantal gevallen waarbij de politie sowieso gewenst is: het vaststellen van overspel, of als we bij een klant langs moeten van wie geweten is dat hij zich niet goedschiks zal neerleggen bij ons bezoek.'' In amper vijf procent van de gevallen schakelen deurwaarders de politie in. ,,Maar dan hebben we graag dat die ook daadwerkelijk meekomen.'' In eén streek hoeft een deurwaarder nooit lang te wachten op politiebegeleiding. ,,In Limburg. Sinds daar in juni 2000 een kandidaat-deurwaarder en een stagiair zijn vermoord, heeft de politie maar een half woord nodig om mee uit te rukken.''

Trekken en duwen

Gebeurtenissen als Lanklaar en Paal-Beringen zijn uitzonderingen. ,,Gelukkig maar. Maar elke dag is er in het land wel een of ander akkefietje met een deurwaarder. Ze zien ons niet graag komen, hé. We brengen meestal geen goed nieuws. We zijn eigenlijk nergens welkom.'' Nu valt dat al bij al mee. ,,Bij het gros van onze huisbezoeken horen we alleen maar wat gemor. Als ze je komen zeggen dat je voor de rechter moet verschijnen om die of die reden, ben je daar meestal niet blij om. Maar een bevel tot betaling overhandigen of een boedelinventaris opmaken is heel andere koek. Nervositeit kan dan al eens uitmonden in geduw en getrek, maar erger wordt het zelden of nooit.''

,,Het hangt ook allemaal af van je aanpak. De meesten van ons kennen de truuken van de foor . Nooit met je rug naar de mensen staan, is er zo eentje. En hou het gewoon bij inventaris. Dat klinkt neutraler dan beslag. Ik heb het meegemaakt dat ik bij wanbetalers binnen was om het serienummer van het televisietoestel te noteren. Ik had mijn rug nog niet gedraaid of de man stond met zijn volle honderd kilo achter mij. ' Ge gaat dat hier toch niet aanslaan, hè ?' vroeg hij, weinig vleiend. ' Neuneu , het is maar voor de inventaris.' Ik was wel ferm aan het zweten toen, dat zweer ik je.''

,,We hebben inlevingsvermogen, mensenkennis, sociale vaardigheden nodig. Want een slechte boodschap moet je voorzichtig overbrengen om de gemoederen te bedaren. Je kan dat maar leren door het te doen. Ik geef toe dat er bij de deurwaarders ook ambetanteriken en slechte karakters zitten. Maar dat is in elk beroep.''

Een vicieuze carrousel

Er zijn verschillende categorieën deurwaardersklanten. En het evolueert. ,,Vroeger - ik spreek nu over tien, vijftien jaar geleden - was het toch een aparte categorie mensen bij wie we over de vloer moesten komen. Sommigen wachtten echt gewoon het bezoek van de deurwaarder af voor ze wilden betalen. Ik weet nog goed dat ik aanbelde. en heel vriendelijk werd binnengelaten, alsof ze me verwachtten. ,,Is het voor de tv, de fruitpers of de boormachine?'' vroeg die man. Wist ik veel. Ik moest een inventaris opmaken. Op zo'n momenten geef je die mensen de raad om in het vervolg toch maar te betalen, want als wij langskomen is dat vrij duur. Maar er hielp geen lievemoederen aan.''

,,Tegenwoordig merk je aan alles dat sommigen het echt slecht hebben. Dat ze hun erfenis moeten gebruiken om iets te betalen, of dat ouders zich borg stellen voor de auto van zoonlief en dan hun huis zien in beslag nemen. Dat zijn drama's. Het is een probleem van de levensstandaard, sommigen springen verder dan ze kunnen en komen zo in de problemen. En eens die carrousel draait, is ze nog heel moeilijk te stoppen.''

Fysiek geweld maken de deurwaarders bijna nooit mee.

,,Ik heb in mijn carrière - en ik draai toch al een hele tijd mee - nog maar een keer écht iets aan de hand gehad. Bij een geschil over de verkoop van een huis begonnen koper en verkoper met elkaar te vechten. Ik wilde tussenkomen en hield daar een gescheurd hemd aan over. Eigen schuld. Ik had maar niet de held moeten uithangen.'' (lacht)

Incasso-pest

Dat de deurwaarders toch vaak beledigingen te slikken krijgen heeft ook veel te maken met de soms weinig verheffende praktijken van de zogenaamde incassobureaus. ,,Dat zijn de cowboys. Ze hebben niks te maken met de deurwaarders maar in naam van een bedrijf eisen ze wél bijzonder dreigend het achterstallige geld. Het is niet de eerste keer dat een medewerker van een incassobureau aanbelt en botweg zegt 'betalen, we weten wel waar je kinderen naar school gaan'. Die kerels maken het echt bont. Als wij dan bij zulke moegetergde mensen langs moeten, krijgen we de volle laag.''

,,Ach, het is een kruis dat we moeten dragen. We worden beschouwd als boemannen, omdat we nu eenmaal slecht nieuws brengen. We zijn nergens welkom, maar schieten op de pianist gebeurt echt héél zelden.''

Corrigeer

IN HET NIEUWS

Verkiezingen in jouw gemeente:

Meest Gelezen

POPULAIRE VIDEO'S

Het beste van Enkel voor abonnees