Rik Torfs niet echt gelukkig met nieuwe bijbelvertaling

Rik Torfs niet echt gelukkig met nieuwe bijbelvertaling
,,Ik begrijp de zorg van kardinaal Danneels wanneer hij de nieuwe bijbelvertaling niet toelaat in de liturgie'', zegt de Leuvense hoogleraar kerkelijk recht Rik Torfs, beter bekend als een van de bijna Slimste Mensen van de Wereld. Ook voor Rik Torfs gaat het te ver dat de vertalers de volle herberg waar geen plaats was voor Jozef en Maria, geschrapt hebben uit Lucas 2.
Terwijl de Hollandse protestanten evenmin onverdeeld gelukkig zijn met de NVB, zit katholiek Vlaanderen met een geloofsboek te veel. Want in feite mag het de NBV dus niet gebruiken, tenzij privé of oecumenisch. ,,Ach'', zegt aspirant-Slimste Mens Rik Torfs, ,,ik denk dat de sancties wel zullen meevallen mocht iemand de NBV wel in de liturgie gebruiken. De wereld zal niet vergaan. Overigens stelt het probleem zich niet. De meeste priesters zijn te oud voor de kleine lettertjes en de NBV wordt niet in liturgische boeken met reuzenletters gedrukt om het lezen op het altaar te vergemakkelijken.''

Verboden te lezen

De NBV kan je probleemloos privé lezen. Maar wie in hemelsnaam leest de bijbel?

Rik Torfs (monkelend) : ,,Op Kortenberg weet ik er wel een paar zitten. (Kortenberg? Dat is de psychiatrische afdeling van de KU Leuven, nvdr) Maar de meesten doen dat niet, neen. Ikzelf? Neen. Pas op, ik heb er heel veel in gelezen. Het Nieuwe Testament heb ik à fur et à mesure gelezen, uit het Oude Testament heelder stukken.'' Is dat niet zoiets als een imam die toegeeft dat hij de koran niet uitgelezen heeft?

,,Het hoeft ook niet. Ik leef maatschappelijk nog altijd. (brede glimlach) Let wel, het lezen van de bijbel was niet altijd aanbevolen voor katholieken. Op bepaalde momenten kregen ze zelfs door de kerk gefilterde versies van de Blijde Boodschap. In andere perioden was het bijbellezen zelfs gevaarlijk als je het niet onder begeleiding deed. In het Oude Testament staan de vreselijkste dingen. God is soms een wraakzuchtige figuur, moeilijk te rijmen met de God van de barmhartigheid.'' Maar het is een mooi boek?

,,De bijbel is een prachtig boek. Vergeet niet dat het een samenraapsel is van het Oude en het Nieuwe Testament en vele andere boeken, van de pure poëzie van het Hooglied tot wetgevende teksten. Aan het Oude Testament is vele eeuwen geschreven door zeer veel mensen in vele genres. Het is dus niet allemaal even fascinerend, maar het geheel blijft schitterend.''

Gevleugelde uitdrukkingen

Als ik advocaat van de duivel mag spelen. Het zesde gebod in Exodus 20, U zult niet doden , luidt in de NBV Pleeg geen moord . Als ik nu de onweerstaanbare drang voel u dood te slaan, zonder voorbedachte rade, overtreed ik het zesde gebod níet.

,,Juridisch-technisch heb je gelijk. Inderdaad, het is een verenging. De NBV is gemaakt door honderden vertalers en wetenschappers, maar blijkbaar een paar juristen te weinig.'' Aanschouwen is zien geworden, Gij kwaamt u kwam , zoon des mensen mensenkind . Verbeteringen?

,,O ja. Gij kwaamt vind ik heel mooi, maar zulke archaïsmen moeten worden vernieuwd. Maar indien gevleugelde uitdrukkingen die in onze taal zijn ingebed, overboord gegooid worden, is dat jammer.'' Zoals in zak en as zitten , dat geschrapt is. Of zondebok , nu gewoon bok , en uit den boze , dat uit het kwaad is geworden.

,,Jammer. Die bok is een degradatie van dat nobele dier (lacht) . Je moet een tekst getrouw vertalen en de werkelijkheid was toen volledig anders, zodat we ons dingen niet meer scherp kunnen voorstellen. Maar behoud dan toch de vertrouwde begrippen, anders verlies je de emotionele verbondenheid.'' In Lucas 2 ontbreekt nu de herberg die te vol was en is de kribbe een voederbak geworden.

,,Dat is heel erg jammer. Iedereen maakte zich daar een voorstelling bij, vol geborgenheid, zoals op het schilderij van Brueghel. De mensen zouden niet meer weten wat een kribbe is, maar ook een voederbak kennen ze niet meer. Een veevoederbak van nu verschilt grondig van zo'n bak van toen en ligt misschien stukken verder van de realiteit van toen.'' De mensen van goede wil zijn ook verdwenen uit Lucas 20. Dat zijn nu de mensen die hij liefheeft . ,,Dat was al in liturgische teksten van de jaren zestig veranderd, maar het is minder mooi. In van goede wil zit meer dat onvolmaakte streven, wordt onze condition humaine zo sympathiek uitgedrukt. Maar al wat jij me vraagt, wijst op iets prachtigs: zo zie je maar waaraan mensen gehecht zijn. De mensen zijn bereid veel flauwekul van de kerk te relativeren, maar aan zo'n paar zinsneden zijn ze gehecht. Vandaar de zorg van kardinaal Danneels, denk ik. Dat de woorden waarin we wonen verloren zouden gaan.''

Corrigeer

IN HET NIEUWS

Verkiezingen in jouw gemeente:

Meest Gelezen

POPULAIRE VIDEO'S

Het beste van Enkel voor abonnees