Bewakingsschandaal bij Lidl Werkgevers zetten mogelijkheid tot controle vaker in arbeidscontract

Uw baas kijkt (steeds meer) mee over uw schouder

Uw baas kijkt (steeds meer) mee over uw schouder
Controleren hoe vaak je het toilet bezoekt en wat je in je privé-leven doet. Het is dagelijkse kost bij de Lidl-keten in Duitsland. 'Zo ver gaat het in België niet', verzekert specialist arbeidsrecht Olivier Rijckaert ons. 'Maar de grenzen van de wet worden voortdurend afgetast.'



Het schandaal bij Lidl in Duitsland (zie kader) legt de vinger op een pijnlijk punt in de relatie tussen werkgevers en werknemers. Zodra we bij de werkgever binnenstappen, is er immers mogelijkheid tot controle. 'En die gebeurt steeds meer', zegt Olivier Rijckaert, advocaat en specialist arbeidsrecht bij het internationaal kantoor Field Fisher Waterhouse. Vorig jaar deed hij een steekproef bij tachtig Brusselse bedrijven. De conclusie is zonder meer dat de werkgever over onze schouder meekijkt. Wettelijk is dat nochtans geen evidentie. Wij overlopen met meester Rijckaert wat wel en niet mag.

Mag de werkgever mij controleren met een camera?

Meester Olivier Rijckaert: 'Ja, onder twee voorwaarden. De camerabewaking en de plaats waar de camera's hangen, moeten meegedeeld worden aan de werknemers. Bovendien moet de camerabewaking dienen voor specifieke doeleinden, bijvoorbeeld de veiligheid, en niet om een bepaalde werknemer te controleren. Een bedrijf dat vermoedt dat een werknemer hen besteelt, kan beter een klacht met burgerlijke partijstelling indienen bij de onderzoeksrechter. Die mag wel controleren. Beelden van camerabewaking worden door de meeste rechters beschouwd als onwettig. Wat Lidl in Duitsland deed, kan absoluut niet. Elk gebruik van een camera is immers een inbreuk op de privacy en dus een uitzondering op de wet. Gebruik van camera's is tegenwoordig wel in zowat alle bedrijven een feit.'

Mag de werkgever mijn internetgebruik controleren?

'Ja, maar opnieuw onder voorwaarden van transparantie, legitimiteit en proportionaliteit. De werkgever mag anonieme lijsten van bezochte sites opstellen. Veel werkgevers hebben al gepoogd op basis hiervan een ontslag af te dwingen, maar ze vangen veelal bot. De werknemer moet immers vooraf hebben toegestemd in de controle. Meer en meer wordt die toestemming opgenomen in het arbeidscontract. Het internetgebruik wordt dan ook zeer frequent gecontroleerd.'

Mag de werkgever mijn e-mailverkeer controleren?

'Dit is nog veel gevoeliger, want extra beschermd door het briefgeheim. In principe zou het mogen mits toestemming van de werknemer. Maar bij e-mail stuur je iets naar een andere persoon, die niet noodzakelijk toestemming heeft gegeven voor controle.'

Mag de werkgever mijn telefoons afluisteren?

'Nee, behalve in callcenters en bij beursmakelaars, waar de productie kan worden gecontroleerd door de telefoongesprekken op te nemen. Anders zou ik een werkgever niet aanraden de telefoon af te luisteren. De kans dat de bekomen informatie bewijskracht krijgt, is zeer klein.'

Mag de werkgever mijn privé-leven controleren?

'Onder geen beding. Maar als bepaalde elementen uit je privé-leven een belemmering zouden vormen voor de uitoefening van je werk, kan de werkgever op basis daarvan wel optreden. Die informatie moet dan wel toevallig bekomen zijn, en niet omdat je bijvoorbeeld door een detective gevolgd bent.'

Worden wij Belgen veel gecontroleerd op het werk?

'Dat valt al bij al nog goed mee. Tot nu toe wordt in onze bedrijven pas echt zwaar gecontroleerd als er fraude wordt vermoed. In de Verenigde Staten bijvoorbeeld is controle de regel. Die weg gaan we niet meteen op, maar het valt op dat er steeds meer controle is, en dat de mogelijkheden hiertoe ook steeds meer opgenomen worden in de arbeidsovereenkomsten. Een goede wetgeving is aan de orde.'



Corrigeer

POPULAIRE VIDEO'S

Het beste van Enkel voor abonnees