Mediaprofessor Els De Bens over de kloof tussen het zwakke VTM-nieuws en de steile klim van TV1-journaal

,,De verplichte popularisering loont''


Na enkele weken van afwezigheid duikt het VTM-nieuws opnieuw op in de top 20 van de kijkcijfers. Het verschil tussen het best bekeken journaal van TV1 bedroeg vorige week 224.000 kijkers. Volgens professor Els De Bens van de universiteit van Gent is dat het resultaat van de verplichte populaire aanpak van de VRT.

,,De beide journaals zijn naar elkaar toegegroeid. De VRT besteedt veel meer dan vroeger aandacht aan de faits divers. Het verslag van een dodelijk ongeluk of een grote brand, zie je niet meer enkel en alleen op VTM'', zegt Els De Bens.

  • Is de popularisering de enige verklaring? Bij VTM klinkt het dat de VRT haar aanpak gekopieerd heeft.
  • ,,Het zijn de beleidsmakers die de VRT opgelegd hebben dagelijks 1,5 miljoen kijkers te strikken voor het gezamenlijke aanbod aan nieuws- en informatieprogramma's. De overheid houdt dan ook een stok achter de deur indien de VRT dat opgelegde kijkcijfer niet zou halen. Het verminderen van de jaarlijkse dotatie zou daarvan het gevolg kunnen zijn. De openbare omroep doet dus wat er van haar wordt verlangd. Men had evengoed kunnen vragen om meer duiding, de dieperliggende achtergronden van de feiten te brengen, maar er is een andere keuze gemaakt. TerZake , dat op Canvas iedere dag de feiten duidt, haalt veel minder kijkers.

    ,,Als voorzitster van de mediaraad, het orgaan dat advies verstrekt aan de minister van Media, weet ik dat er binnen dit orgaan al vaak gedebatteerd werd over de vraag waarom die druk op de VRT wordt gelegd. Maar we leven in een periode van een ,vercommercialiseerde' mediacultuur. De VRT heeft zich hieraan aangepast. Bovendien bevond de VRT zich jaren in het verdomhoekje. Nadat de politieke bevoogding wegviel, heeft de VRT zich herpakt en opnieuw zijn plaats op de kaart ingenomen. In Wallonië is dat nog niet het geval. Daar werd de nieuwe directie onlangs nog samengesteld onder politieke beïnvloeding''.

  • Moet VTM haar huidige formule herdenken. Zou een nieuwe en frisse aanpak in een ruime studio met veel licht en jonge presentatoren met een hoge X-factor geen oplossing zijn voor het probleem?
  • ,,Het lijkt mij onwaarschijnlijk dat VTM het over een andere boeg zou gooien. Een commerciële omroep leeft van reclame en moet met haar programma's zoveel mogelijk mensen bereiken. Ook dat hangt samen met de nieuwe mediacultuur, VTM kan niet plotseling een zeer ernstig journaal als tegenhanger brengen. Ik begrijp dat VTM niet helemaal gelukkig is met de achteruitboerende kijkcijfers. Het nieuws is voor een commerciële zender heel belangrijk, vooral omdat de reclamespots errond de duurste van de hele avond zijn''.

  • Is er dan geen weg terug. Of heeft het kwaliteitsvolle journaal het voorgoed afgelegd tegen popularisering en leukigheid?
  • ,,De VRT is niet de enige openbare omroep die een moordende competitie met de commerciële zenders voert. Ook de BBC, nochtans de moeder van alle openbare omroepen, besteedt veel meer aandacht aan faits divers in haar journaal. Een populair journaal is daarom geen slecht journaal. Ik betreur enkel dat het verslaan van feiten die dicht bij de mensen staan, ten koste gegaan is van de buitenlandse berichtgeving. Enkel als er oorlog gevoerd wordt in Irak, zie je een stroom aan beelden. Maar wat er in Afrika en het Midden-Oosten gebeurt, dat zie je in een kort bestek.''

    Corrigeer

    MEER NIEUWS