Kustbeheerders voeren campagne tegen vervuilend plastic

Ballonnen moordend voor dieren van de zee

OOSTENDE - Ballonnen die bij feestelijkheden de lucht in gaan, betekenen een gewisse dood voor talloze vogels, zeezoogdieren en schildpadden, zo blijkt uit nieuw onderzoek.

Briefkaartenacties, herdenkingsoptochten, feestjes allerhande: vaak worden tot honderden ballonnen tegelijk de lucht in gelaten. Dat lijkt onschuldig, maar niemand staat erbij stil wat er met al die ballonnen gebeurt zodra ze uit het zicht verdwenen zijn. Wanneer ze in zee belanden, kunnen ze de dood veroorzaken van talloze zeedieren. Tot die conclusie komt Francis Kerckhof, marien bioloog van het Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen (KBIN). Hij voerde zes jaar lang onderzoek naar de vervuiling van de zee en de kustgebieden.

'Vooral na stormweer kan de vloedlijn bezaaid liggen met ballonresten', zegt Kerckhof. 'Uit tellingen van strandafval blijkt dat we vaak meer dan tien ballonnen per honderd meter vinden. Dat betekent 8.500 stuks alleen al voor onze kust, vaak met de verstrengelde touwtjes er nog aan.'

Opgelaten ballonnen verdwijnen niet uit het milieu, waarschuwt Kerckhof. 'Ruim negentig procent bereikt een hoogte van acht kilometer. Daar spatten de meeste ballonnen door de druk en de lage temperaturen in kleine fragmenten uiteen. De resten komen meestal in zee terecht.'

Opvallend is dat de ballonnen soms een lange weg afleggen voor ze in zee belanden. 'In mei 2007 spoelde een massa oranje ballonnen aan op de kusten van Normandië. Ze waren afkomstig van Koninginnedag, enkele dagen eerder in Nederland. In meerdere landen is het nu verboden om nog ballonnen op te laten', zegt Francis Kerckhof.

Naar de reden daarvoor hoeft niet ver gezocht te worden. 'Voor veel zeedieren betekenen die ballonnen een bedreiging, en in sommige gevallen zelfs een afschuwelijke dood', waarschuwt Kerckhof. 'Vogels, zeezoogdieren, schildpadden en noem maar op zien die kleurrijke stukjes ballon als voedsel. Maar als ze die inslikken, kan de toegang tot de maag geblokkeerd worden en raken de dieren uitgehongerd. Bovendien raken dieren ook vaak verstrikt in de touwtjes, met verdrinking tot gevolg. We vinden geregeld dergelijke slachtoffers op onze stranden.'

'Niet alleen kleine dieren zijn bedreigd. Een ballon kan zelfs een dwergpotvis in de problemen brengen. Op het strand van New Jersey spoelde ooit een dwergpotvis in slechte conditie aan. In het spijsverteringsstelsel werd een grote hoeveelheid plastic gevonden, en een ballon versperde de toegang tot de maag.'

Ballonnen die in zee belanden, blijven lang in het water aanwezig. Er zijn de klassieke latex exemplaren, waarvan de vertering in zeewater tot vier jaar kan duren, en de ballonnen gemaakt uit kunststof, die vaak nog eens bedekt zijn met een glinsterend metaalkleurig laagje. Bij die tweede categorie duurt het nog veel langer voor ze helemaal afgebroken zijn in het milieu.

Corrigeer

MEER NIEUWS