commentaar

Grenzen

Vergeet de problemen in dit land, dé politieke vraag die er gisteren in de Wetstraat toe deed was of premier Leterme, ja dan nee, gedurende iets meer dan een jaar pikante sms'en naar een maîtresse gestuurd heeft. Met de publicatie van een reeks intieme sms'en heeft het weekblad Story een grens verlegd die door het grootste deel van de Wetstraatpers gerespecteerd wordt: het privéleven van politici doet niet ter zake. We vragen er niet naar, we schrijven er niet over.

Het is een keuze die ons niet altijd in dank wordt afgenomen. 'Ken je nog roddels?' moet op feestjes zowat de meest gestelde 'professionele' vraag zijn die ik als politiek journalist krijg. Het antwoord is steevast 'ja'. Natuurlijk horen wij roddels. Zet een paar honderd mensen samen die allemaal elkaars concurrent zijn, en het zou vreemd zijn dat er niet geroddeld werd. En toch doen we daar niets mee. Dat leidt op diezelfde feestjes soms tot verhitte discussies. Ik ken de argumenten en Story heeft ze gisteren bijna allemaal gebruikt. En ik vind nog altijd dat ze nergens op slaan.

Eén: de maatschappelijke relevantie. Als een premier zijn positie gebruikt heeft om een minnares een job te bezorgen, dan is dat fout én maatschappelijk relevant. Story schermde dan ook uitgebreid met zijn 'journalistieke plicht', maar het blad heeft zijn huiswerk niet gemaakt. Net dat deel van hun verhaal is journalistiek nauwelijks uitgewerkt en verdrinkt in de seksuele toespelingen, die in die context trouwens behoorlijk overbodig zijn. Maatschappelijke relevatie is hier het schaamlapje voor een smeuïg verhaal.

Twee: kiezers hebben het recht te weten voor wie ze kiezen. Dat klopt tot op zekere hoogte: wat politici denken, zeggen en doen, is relevant. Maar geldt dat ook voor hun privéleven? Hoeveel tijd ze met hun kinderen doorbrengen, of ze een attente echtgenoot zijn, of ze ooit een scheve schaats gereden hebben? Is dat relevanter voor politici dan voor pakweg uw huisarts, boekhouder of baas?

Drie: politici moeten een voorbeeldfunctie vervullen. Je kan inderdaad niet voor strenge alcoholcontroles stemmen en vervolgens dronken achter het stuur kruipen. Maar mogen we van onze politici vragen dat het heiligen zijn? Overspel is niet alleen een fenomeen in de Wetstraat en het gaat hier niet over strafbare feiten zoals bij DSK of Berlusconi. Wie verlangt dat politici een verheven mensensoort zijn, ongevoelig voor de verleidingen van ons stervelingen, vraagt erom bedrogen te worden. Het zijn mensen van vlees en bloed, met hun eigen fouten, waar wij trouwens geen zaken mee hebben zolang ze hun job doen.

Het probleem met het privéleven van politici is niet dat we het moéten weten om oordeelkundig te stemmen, maar dat we het willen weten omdat het gewoon lekker wegleest. Een echt sterk argument om het privéleven van iemand (en zijn gezin) overhoop te halen is dat niet. Willen we trouwens politieke journalisten die hun tijd steken in het uitvlooien hoe beslissingen tot stand komen en wat er fout loopt, of willen we politieke journalisten die in de bosjes liggen te wachten tot ze kunnen mompelen: 'Aha, bewijs! X bedriegt Y!' Want dat is wel wat we zullen moeten doen als we van roddels nieuws willen maken.

Had Leterme een maîtresse? Het doet er niet toe. Het drama voor Leterme en de verantwoordelijkheid van Story is dat het er ook na de publicatie niet meer toe doet. Waar of niet, het beeld is geschapen. Een premierschap waarover zowel in goede als slechte zin veel te zeggen valt, is herleid tot een affaire. In het slechtste geval zorgt het ervoor dat de premier niet meer kan functioneren zoals het hoort.

In deze krant zult u de sms'en niet vinden. Enkel een waarschuwing: hoed u voor moraalridders die met één oog de verkoopcijfers in de gaten houden. Grenzen verleggen is makkelijk als anderen het slachtoffer zijn.

Chef politiek

Corrigeer